TRẺ BỊ ỌC SỮA CÓ NÊN CHO BÚ LẠI KHÔNG? GIẢI ĐÁP TỪ CHUYÊN GIA

Bài viết được thẩm định bởi BS. Nguyễn Ngọc Sáng - Trưởng Module Thận – Niệu
Nguyên Trưởng Bộ môn Nhi – Đại học Y Dược Hải Phòng

Trẻ bị ọc sữa là hiện tượng khá phổ biến, khiến nhiều bà mẹ lo lắng và không biết nên xử lý như thế nào. Vậy khi trẻ bị ọc sữa có nên cho bú lại không? Để giúp mẹ có câu trả lời chính xác và yên tâm chăm sóc con, hãy cùng Chương trình Dinh dưỡng Mẹ và Bé tìm hiểu ý kiến từ các chuyên gia về vấn đề này nhé.

Trẻ bị ọc sữa có nên cho bú lại không?

1. Nguyên nhân vì sao khiến trẻ bị ọc sữa

Trẻ bị ọc sữa là hiện tượng thường gặp trong khoảng thời gian đời của trẻ. Nhưng nếu trẻ ọc sữa nhiều lần trong ngày, cha mẹ cần hết sức quan tâm. Nguyên nhân trẻ bị ọc sữa là gì và cách giải quyết như thế nào. Một số nguyên nhân dẫn đến tình trạng trẻ bị ọc sữa như là:

Hệ tiêu hóa chưa hoàn thiện.
Nằm sai tư thế khi bú.
Bú quá nhanh hoặc quá no.
Trẻ bú bình không đúng cách hoặc khóc nhiều trong khi bú.
Trào ngược dạ dày thực quản.
Trẻ có thể bị dị ứng với sữa mẹ hoặc sữa công thức.
Nhiễm trùng đường hô hấp, tiêu hóa hoặc tai-mũi-họng.
Tắc nghẽn tiêu hóa.
Thay đổi đột ngột loại sữa, sử dụng sữa không phù hợp
Bế trẻ không đúng tư thế sau khi bú, không vỗ lưng giúp trẻ ợ hơi sau khi ăn, hoặc không cho trẻ thời gian nghỉ ngơi đủ sau khi bú

Các nguyên nhân trên sẽ khiến cho trẻ bị ọc sữa từ các yếu tố sinh lý bình thường đến các vấn đề bệnh lý hoặc sai sót trong cách chăm sóc. Hiểu rõ nguyên nhân sẽ giúp mẹ có biện pháp phù hợp để giảm thiểu và khắc phục tình trạng này, đảm bảo sự thoải mái và sức khỏe tốt nhất cho trẻ.

Đây cũng là một phần quan trọng trong cách chăm sóc trẻ sơ sinh, giúp mẹ phòng tránh các rối loạn tiêu hóa thường gặp trong những tháng đầu đời.

2. Trẻ bị ọc sữa có nên cho bú lại không?

Trẻ bị ọc sữa phải làm sao

Khi trẻ bị ọc sữa, nhiều cha mẹ lo lắng và không biết liệu có nên cho trẻ bú lại ngay hay không? Câu trả lời là không.

Không nên cho bú lại ngay lập tức

Lúc trẻ vừa bị ọc sữa, không nên cho trẻ bú lại ngay lập tức vì có thể làm tăng nguy cơ ọc sữa lần nữa và gây khó chịu cho trẻ.

Khi nào cho trẻ bú lại?

Trước hết, đợi trẻ bình tĩnh lại, lau sạch cho trẻ và trẻ cảm thấy thoải mái. Bế trẻ ở tư thế thẳng đứng, nhẹ nhàng vỗ lưng để giúp trẻ ợ hơi làm giảm bớt lượng không khí trong dạ dày của trẻ.
Sau khi trẻ đã bình tĩnh và thoải mái, đợi ít nhất 20-30 phút trước khi cho trẻ bú lại. Thời gian này giúp dạ dày của trẻ có thời gian nghỉ ngơi và giảm nguy cơ trào ngược.
Khi cho bú lại, hãy cho trẻ bú một lượng nhỏ sữa và từ từ. Đảm bảo trẻ bú đúng tư thế và không nuốt quá nhiều không khí.
Nếu trẻ thường xuyên bị ọc sữa, bạn có thể cân nhắc chia nhỏ cữ bú thành nhiều lần trong ngày để tránh dạ dày của trẻ bị căng đầy.

Ở những trường hợp trẻ sơ sinh xì hơi nhiều, việc giúp bé ợ hơi và nghỉ ngơi trước khi bú lại càng quan trọng để hạn chế ọc sữa tái diễn.

3. Trẻ bị ọc sữa có nguy hiểm không?

Trẻ bị ọc sữa có nguy hiểm không?

Ọc sữa ở trẻ nhỏ, đặc biệt là trẻ sơ sinh, thường không quá nguy hiểm và là hiện tượng khá phổ biến do hệ tiêu hóa chưa hoàn thiện. Tuy nhiên, trong một số trường hợp, ọc sữa có thể là dấu hiệu của các vấn đề sức khỏe nghiêm trọng hơn và cần được theo dõi cẩn thận.

Nhiều cha mẹ cũng thắc mắc trẻ sơ sinh bị sôi bụng có sao không, và trong đa số trường hợp, đây chỉ là biểu hiện sinh lý nếu bé vẫn bú tốt và tăng cân đều.

Khi nào trẻ cần đi khám bác sĩ?

Thứ nhất, nếu trẻ ọc sữa nhiều lần trong ngày và tình trạng này kéo dài là dấu hiệu của trào ngược dạ dày-thực quản

Thứ hai, ọc sữa nhiều và liên tục có thể ảnh hưởng đến lượng dinh dưỡng mà trẻ nhận được, dẫn đến việc trẻ không tăng cân hoặc thậm chí giảm cân.

Thứ ba, nếu trẻ ọc ra sữa có màu xanh, vàng hoặc có lẫn máu, đây là vấn đề nghiêm trọng trong hệ tiêu hóa và cần được đưa đi khám ngay lập tức.

Thứ tư, ọc sữa kèm theo các triệu chứng khó thở, thở gấp, hoặc da xanh tím là dấu hiệu của nghẹt đường thở hoặc các vấn đề về hô hấp

Thứ năm, nếu trẻ quấy khóc liên tục, tỏ ra khó chịu, đau bụng hoặc co rút là dấu hiệu tắc ruột hoặc dị ứng thực phẩm.

Cuối cùng, ọc sữa kèm theo sốt, mệt mỏi, hoặc các dấu hiệu nhiễm trùng khác như ho, tiêu chảy là dấu hiệu của nhiễm trùng đường tiêu hóa hoặc các bệnh lý khác.

4. Cách hạn chế ọc sữa ở trẻ?

Cách hạn chế ọc sữa ở trẻ

Mẹ nên tìm hiểu lượng cách hạn chế ọc sữa ở trẻ để an tâm hơn về việc trẻ ọc sữa trong những ngày đầu đời và cả những ngày tháng sau này bé lên 1 lên 2.

4.1 Chia nhỏ lượng sữa cho trẻ bú

Trong ngày đầu tiên sau khi sinh, dạ dày của trẻ chỉ có thể chứa được từ 5 đến 7 ml sữa mỗi lần bú. Dạ dày của trẻ có thể bú từ 80 đến 150 ml sữa mỗi lần bú khi trẻ được một tháng tuổi. Thay vì cho trẻ bú một lượng lớn sữa cùng một lúc, hãy chia thành nhiều bữa nhỏ trong ngày, làm như thế trẻ sẽ không thường xuyên nôn ra sữa miễn là mẹ không cho trẻ bú nhiều hơn khả năng “dự trữ” của dạ dày.

4.2 Cho trẻ mặc quần áo thoải mái

Mặc quần áo thoải mái và không quá chật giúp trẻ cảm thấy dễ chịu hơn, đặc biệt là ở vùng bụng. Quần áo chật có thể tạo áp lực lên bụng trẻ, làm tăng nguy cơ ọc sữa.

4.3 Cho trẻ bú đúng cách

Việc cho trẻ bú đúng cách cũng rất quan trọng để giảm thiểu tình trạng ọc sữa. Cho trẻ bú ở tư thế đầu cao, không nuốt quá nhiều không khí. Nếu bú bình, kiểm tra núm vú để sữa chảy đều và không quá nhanh. Sau khi bú, nên giữ trẻ ở tư thế thẳng đứng ít nhất 20-30 phút để giúp sữa xuống dạ dày một cách dễ dàng.

4.4 Không để trẻ nằm sau khi bú

Sau khi bú, không nên để trẻ nằm ngay lập tức. Thay vào đó, hãy bế trẻ ở tư thế thẳng đứng hoặc nghiêng đầu cao một chút trong khoảng 20-30 phút.

4.5 Cải thiện hệ tiêu hóa

Để cải thiện hệ tiêu hóa của trẻ, hãy đảm bảo chế độ ăn uống của mẹ (nếu đang cho con bú) và trẻ (nếu đã bắt đầu ăn dặm) đầy đủ chất dinh dưỡng và phù hợp. Các loại thực phẩm dễ tiêu hóa và giàu chất xơ sẽ giúp hệ tiêu hóa của trẻ hoạt động hiệu quả hơn. Ngoài ra, hãy cho trẻ uống đủ nước và có thời gian nghỉ ngơi đầy đủ.

5. Cách xử lý khi trẻ bị ọc sữa lên mũi

Trong trường hợp trẻ bị ọc sữa lên mũi, mẹ cần bình tĩnh xử lý để đảm bảo an toàn cho trẻ. Các bước mẹ cần thực hiện:

Bước 1: Giữ bình tĩnh

Quan trọng nhất là giữ bình tĩnh để có thể xử lý tình huống một cách hiệu quả.

Bước 2: Đưa trẻ lên tư thế thẳng đứng

Bế trẻ ở tư thế thẳng đứng hoặc nghiêng người về phía trước một chút để giúp sữa thoát ra ngoài dễ dàng và tránh trào ngược vào đường thở.

Bước 3: Làm sạch mũi và miệng trẻ

Dùng khăn mềm hoặc bông gòn để nhẹ nhàng lau sạch sữa từ mũi và miệng trẻ. Có thể dùng nước muối sinh lý để nhỏ vào mũi và làm sạch dịch sữa còn lại.

Bước 4: Hút sữa ra khỏi mũi

Sử dụng dụng cụ hút mũi dành cho trẻ sơ sinh để nhẹ nhàng hút sữa ra khỏi mũi trẻ để trẻ thở dễ dàng hơn.

Bước 5: Kiểm tra tình trạng của trẻ

Sau khi làm sạch mũi, kiểm tra xem trẻ có thở bình thường không, có ho hoặc khó chịu không.

Bước 6: Để trẻ nghỉ ngơi

Đặt trẻ nằm nghiêng hoặc ở tư thế đầu cao một chút để nghỉ ngơi, cho dạ dày và đường thở ổn định.

Bước 7: Quan sát và theo dõi

Theo dõi tình trạng của trẻ trong vài giờ tiếp theo. Nếu trẻ có biểu hiện khó thở, ho liên tục, tím tái hoặc sốt, cần đưa trẻ đến bệnh viện và điều trị kịp thời.

Cách xử lý khi trẻ bị ọc sữa

Hy vọng với những kiến thức mà Chương trình Dinh dưỡng Mẹ và Bé cung cấp qua bài viết này, mẹ có thể xác định được liệu trẻ bị ọc sữa có nên cho bú lại không. Tất cả những gì mẹ phải làm là tuân thủ những quy tắc và các bước trước và sau mỗi lần cho con bú.. Phần lớn các trường hợp trẻ bị ọc sữa thì trẻ sẽ giảm khi lớn dần, mẹ sẽ không phải lo lắng về bất cứ điều gì nữa. Chúc mẹ và bé luôn khỏe mạnh nhé!