Dấu hiệu và biểu hiện sắp sinh trước 1 tuần thai phụ cần ghi nhớ

Bài viết được thẩm định bởi GS.TS.BS. Nguyễn Ngọc Sáng, Phó Chủ tịch Hội Thận - Tiết niệu - Lọc máu và Ghép tạng trẻ em Việt Nam, Giảng viên cao cấp, Nguyên Trưởng Bộ môn Nhi Trường Đại học Y Dược Hải Phòng.

Biểu hiện sắp sinh trước 1 tuần là những thay đổi rõ rệt của cơ thể khi thai nhi đã sẵn sàng chào đời. Thai phụ cần ghi nhớ các dấu hiệu như: bụng tụt thấp, cơn co tử cung xuất hiện thường xuyên hơn, đau lưng âm ỉ, dịch nhầy cổ tử cung ra nhiều hoặc lẫn máu hồng, vỡ ối, tiêu chảy nhẹ và cảm giác mệt mỏi tăng lên. Nhận biết sớm những biểu hiện sắp sinh trước 1 tuần giúp mẹ chủ động chuẩn bị tâm lý, đồ dùng đi sinh và kịp thời đến cơ sở y tế khi cần thiết. Mẹ hãy cùng Chương trình Dinh dưỡng Mẹ và Bé tìm hiểu nhé!

1.  Những dấu hiệu sắp sinh trước 1 tuần

Từ tuần 37 trở đi, thai nhi được xem là đủ tháng khi các chỉ số siêu âm cho thấy sự phát triển hoàn thiện, nước ối có nhiều phản âm và nhau thai đạt mức trưởng thành phù hợp.

Trước thời điểm chuyển dạ khoảng 1 tuần, cơ thể mẹ thường xuất hiện một số dấu hiệu báo trước, bên cạnh những biểu hiện có thể xảy ra đột ngột. Việc theo dõi sát lịch khám thai ở giai đoạn cuối giúp mẹ nhận biết sớm các dấu hiệu sắp sinh và chủ động chuẩn bị cho hành trình đi sinh an toàn.

1.1 Xuất hiện cơn gò tử cung (Braxton Hicks)

Ở những tuần cuối thai kỳ, mẹ có thể cảm nhận các cơn gò Braxton Hicks xuất hiện thường xuyên hơn. Đây còn được gọi là cơn co thắt giả, thường không đều và không mạnh, có vai trò giúp tử cung chuẩn bị cho quá trình chuyển dạ.

Khi sờ vào bụng thấy cứng lại nhưng không gây đau. Những cơn gò này giúp thai nhi điều chỉnh tư thế, dần di chuyển xuống tiểu khung và hướng về vị trí thuận lợi cho quá trình sinh, thường là ngôi chỏm. Nếu cơn co xuất hiện dày hơn, có tính nhịp nhàng và đều đặn hơn, mẹ nên theo dõi sát vì đó có thể là dấu hiệu cho thấy thời điểm sinh đang đến gần.

Trước sinh 1 tuần mẹ sẽ thường cảm nhận được cơn gò Braxton Hicks

1.2 Bề cao tử cung nhỏ lại, không tăng

Mẹ có thể nhận thấy mình dễ thở hơn khi nằm so với trước đó. Trước đây, do bụng lớn chèn ép cơ hoành nên mẹ thường khó thở khi nằm, phải đứng nhiều hoặc kê gối cao để nửa nằm nửa ngồi.

Hiện tượng này xảy ra khi thai nhi đã tụt xuống tiểu khung để chuẩn bị cho quá trình chuyển dạ. Dấu hiệu thường gặp rõ hơn ở mẹ mang thai lần đầu. Với mẹ sinh lần hai trở đi, thai nhi có thể chỉ tụt xuống tiểu khung khi bắt đầu chuyển dạ thực sự nên biểu hiện này có thể không rõ ràng.

1.3 Đau lưng hoặc đau trằn bụng dưới

Những tuần cuối thai kỳ, mẹ có thể cảm thấy đau lưng hoặc tức nặng vùng bụng dưới. Nguyên nhân là do nội tiết tố làm các khớp vùng chậu giãn ra, dây chằng mềm hơn để khung chậu mở rộng, tạo điều kiện cho thai nhi di chuyển xuống dưới. Cảm giác đau thường rõ hơn khi mẹ đi lại nhiều sẽ thấy trằn bụng dưới, còn khi ngồi lâu dễ bị đau lưng.

1.4 Đi tiểu nhiều hơn ngày thường

Khi thai nhi tụt xuống tiểu khung, đầu thai sẽ tạo áp lực lên bàng quang phía trước và trực tràng phía sau. Vì vậy, mẹ thường buồn tiểu nhiều hơn và có cảm giác muốn đi ngoài liên tục.

Ở mẹ mang thai lần đầu, trước sinh khoảng 1 tuần có thể xuất hiện tình trạng đi tiểu dày hơn, tiểu buốt, thậm chí són tiểu hoặc són phân. Áp lực lớn từ đầu thai nhi trong giai đoạn cuối thai kỳ dễ làm mẹ mất ngủ và cảm thấy khó chịu.

Khi thai nhi tụt xuống tiểu khung, đầu thai sẽ chèn lên bàng quang và trực tràng

1.5  Vùng kín của mẹ sưng nề

Ở giai đoạn cuối thai kỳ, áp lực từ ngôi thai lớn cùng với sự thay đổi nội tiết và thần kinh khiến các mạch máu tại tầng sinh môn, âm hộ và âm đạo giãn ra, lượng máu lưu thông tăng lên. Nhờ đó, ống âm đạo có khả năng giãn nở tốt hơn để chuẩn bị cho quá trình chuyển dạ và sinh em bé.

1.6 Dịch nhầy cổ tử cung có sự thay đổi

Trong suốt thai kỳ, cổ tử cung được đóng kín và bảo vệ bởi một nút nhầy, có vai trò ngăn tác nhân từ âm đạo đi vào buồng tử cung. Khi sắp sinh, dưới tác động của các cơn gò, nút nhầy này sẽ bong ra và thoát ra ngoài. Do một số mao mạch nhỏ ở cổ tử cung bị vỡ, dịch nhầy có thể lẫn chút máu hồng, còn gọi là hiện tượng “ra nhầy hồng” – một trong những dấu hiệu báo chuyển dạ đang đến gần.

1.7 Bụng dưới sa xuống, thai nhi tụt thấp hơn

Khi gần đến ngày sinh, đầu thai nhi sẽ di chuyển xuống sâu vào khung chậu, khiến bụng mẹ có xu hướng hạ thấp hơn so với trước. Lúc này, mẹ thường cảm thấy dễ thở hơn và giảm cảm giác nặng ở vùng bụng trên.

Tuy nhiên, việc bụng tụt xuống cũng làm tăng áp lực lên xương chậu và bàng quang, khiến mẹ buồn tiểu nhiều hơn và cảm thấy tức nặng ở vùng dưới bụng.

1.8 Mẹ thấy mệt mỏi nhưng không buồn ngủ

Những ngày cuối thai kỳ, mẹ thường cảm thấy cơ thể nặng nề và dễ mệt hơn. Tuy nhiên, do bụng lớn, đau lưng, tức bụng dưới hoặc phải đi tiểu nhiều lần, giấc ngủ ban đêm thường bị gián đoạn.

Tình trạng mất ngủ ở giai đoạn này khá phổ biến khi cơ thể đang chuẩn bị cho quá trình sinh. Dù vậy, mẹ vẫn nên tranh thủ nghỉ ngơi, ngủ ngắn ban ngày và giữ tinh thần thoải mái để tích lũy năng lượng cho thời điểm chuyển dạ sắp tới.

Gần sinh cơ thể mẹ sẽ nặng nề, dễ mệt và đặc biệt khó ngủ hơn

1.9 Bàn tay và bàn chân có thể phù nhẹ

Ở giai đoạn cuối thai kỳ, tử cung lớn và nặng có thể chèn ép tĩnh mạch chủ dưới, làm máu hồi lưu về tim chậm hơn, dẫn đến phù nhẹ ở chân hoặc tay. Việc đứng lâu cũng khiến tình trạng phù rõ hơn.

Phù chân có thể xuất hiện vài tuần trước sinh, sau đó giảm rồi tái phát. Khi phù trở lại vào những ngày cận sinh, đó có thể là một dấu hiệu cho thấy thời điểm chuyển dạ đang đến gần.

Nếu tình trạng phù đi kèm mệt mỏi, chóng mặt, mẹ nên đi kiểm tra sớm để loại trừ nguy cơ thiếu máu hoặc các vấn đề sức khỏe khác.

1.10 Ra nước ối

Ra nước ối thường xảy ra đột ngột, nhiều trường hợp xuất hiện vào ban đêm khi mẹ đang ngủ. Mẹ có thể cảm nhận dịch chảy ướt quần, có mùi tanh đặc trưng của nước ối.

Đây là dấu hiệu vỡ ối sớm và cho thấy quá trình chuyển dạ có thể bắt đầu. Các biểu hiện sắp sinh khác có thể xuất hiện cùng lúc hoặc chưa xuất hiện ngay.

2. Vì sao cần nhận biết sớm các dấu hiệu trước khi sinh?

Trước khi chuyển dạ chính thức diễn ra, cơ thể mẹ thường xuất hiện nhiều thay đổi quan trọng. Việc hiểu rõ và nhận biết sớm các dấu hiệu trước khi sinh sẽ giúp mẹ chủ động hơn trong quá trình chuẩn bị và đảm bảo an toàn cho cả mẹ và bé:

• Chủ động chuẩn bị cho ngày sinh: Việc nhận diện sớm các dấu hiệu sắp sinh giúp mẹ chuẩn bị đồ đi sinh, sắp xếp giấy tờ, phương tiện di chuyển và ổn định tâm lý. Sự chuẩn bị kỹ lưỡng giúp mẹ bình tĩnh và hạn chế lo lắng khi chuyển dạ bắt đầu.
• Giảm nguy cơ tình huống khẩn cấp: Theo dõi sát các biểu hiện chuyển dạ giúp mẹ có thời gian đến cơ sở y tế an toàn, tránh những tình huống phát sinh ngoài ý muốn. Đây là yếu tố quan trọng trong việc bảo vệ sức khỏe của cả mẹ và bé.
• Hỗ trợ quá trình sinh thuận lợi: Khi được chuẩn bị tốt về thể chất và tinh thần, quá trình chuyển dạ thường diễn ra ổn định hơn. Điều này góp phần hạn chế can thiệp y tế không cần thiết và tạo điều kiện cho mẹ sinh theo đúng tiến trình tự nhiên.
• Tăng sự vững vàng về tâm lý: Tâm lý ổn định giúp mẹ kiểm soát tốt cơn đau và phối hợp hiệu quả trong quá trình sinh. Mẹ có thể tham gia lớp tiền sản, học kỹ thuật thở và thư giãn để sẵn sàng cho hành trình đón con chào đời.

Nắm bắt được dấu hiệu sắp sinh giúp mẹ chủ động chuẩn bị cho ngày sinh

3. Mẹ nên làm gì khi những dấu hiệu sắp sinh gây khó chịu?

Ở giai đoạn cận sinh, mẹ nên giữ tinh thần thoải mái, sinh hoạt điều độ và ưu tiên nghỉ ngơi để cơ thể có đủ năng lượng cho quá trình chuyển dạ.

• Nghỉ ngơi hợp lý: Mẹ nên hạn chế làm việc nặng, chỉ duy trì các hoạt động nhẹ như đọc sách, nghe nhạc, nấu ăn đơn giản hoặc đi bộ chậm rãi.
• Giữ nhịp sinh hoạt khoa học: Nên ngủ trước 22 giờ, tránh căng thẳng và hạn chế ngồi trước màn hình máy tính, tivi quá lâu. Thay vì xem nội dung gây xúc động mạnh, mẹ nên chọn các chương trình giải trí nhẹ nhàng để tinh thần thư giãn.
• Tư thế nằm phù hợp: Khi có dấu hiệu sắp sinh, mẹ nên nằm nghiêng bên trái. Tư thế này giúp giảm áp lực của tử cung lên mạch máu lớn, hỗ trợ tuần hoàn và tăng lưu lượng máu nuôi thai.
• Theo dõi cử động thai: Mẹ cần quan sát thai máy mỗi ngày. Mẹ bầu nên theo dõi thai máy bằng phương pháp đếm 10 cử động trong 2 giờ theo khuyến cáo của ACOG. Nếu không đạt 10 cử động hoặc cảm thấy thai giảm máy rõ rệt, cần đến cơ sở y tế kiểm tra.

Trường hợp mẹ hay bị đau mỏi, co rút chân về đêm, nên tìm hiểu thêm bầu bị chuột rút phải làm sao để xử trí đúng cách trước ngày sinh.

Mẹ cần sinh hoạt và nghỉ ngơi hợp lý để giảm mức độ khó chịu khi sắp sinh

4. Mẹ chuẩn bị gì khi có dấu hiệu sắp sinh?

Khi nhận biết dấu hiệu sắp sinh trước 1 tuần, mẹ nên chủ động lên kế hoạch chuẩn bị đồ dùng và hồ sơ cần thiết để tránh thiếu sót khi chuyển dạ:

• Đồ dùng của bé: Chuẩn bị quần áo sơ sinh, tã lót, khăn bông, khăn giấy, vớ, nón. Có thể mang theo bình sữa và sữa công thức dành cho trẻ sơ sinh trong trường hợp cần hỗ trợ.
• Đồ dùng của mẹ: Bao gồm quần áo thay, khăn cá nhân, vớ chân, bình nước uống. Tuy nhiên, hiện nay nhiều bệnh viện đã cung cấp sẵn đồ cho mẹ và bé, vì vậy mẹ nên tìm hiểu trước quy định của nơi dự sinh để chuẩn bị phù hợp, tránh mang quá nhiều.
• Giấy tờ và hồ sơ theo dõi quá trình thai nghén: Mẹ cần sắp xếp đầy đủ hồ sơ khám thai theo thứ tự từ đầu đến cuối thai kỳ. Đồng thời chuẩn bị bản photo căn cước công dân, sổ hộ khẩu (nếu cần), thẻ bảo hiểm y tế và các giấy tờ bảo hiểm liên quan để thuận tiện cho thủ tục nhập viện.

5. Câu hỏi thường gặp về biểu hiện sắp sinh

Làm sao phân biệt cơn gò Braxton Hicks và cơn gò chuyển dạ thật?

Cơn gò giả (Braxton Hicks) thường không đều, không đau nhiều và giảm khi thay đổi tư thế, còn cơn gò chuyển dạ thật sẽ đều đặn hơn, ngày càng mạnh và không giảm khi nghỉ ngơi.

Ra dịch nhầy có máu có phải là dấu hiệu sắp sinh?

Khi cổ tử cung chuẩn bị mở, nút nhầy bảo vệ bị đẩy ra kèm chút máu hồng – đây là một trong những dấu hiệu báo sinh sắp đến.

Thai nhi tụt xuống thấp có phải sắp sinh?

Khi đầu thai di chuyển sâu vào khung chậu, mẹ thường cảm thấy bụng nhẹ hơn và dễ thở hơn – đây là một trong những dấu hiệu sắp sinh trong giai đoạn cận ngày dự sinh.

Cần làm gì khi thấy biểu hiện đau lưng kèm cơn co thắt liên tục?

Nếu đau lưng dữ dội kèm các cơn co thắt đều đặn xuất hiện, mẹ nên chuẩn bị đến bệnh viện để khám và theo dõi vì đây có thể là dấu hiệu chuyển dạ sắp diễn ra.

Biểu hiện sắp sinh trước 1 tuần ở mẹ đã sinh con trước (con rạ) là gì?

Ở mẹ mang thai lần thứ hai trở đi, các dấu hiệu sắp sinh trước 1 tuần vẫn tương tự như lần đầu, như bụng tụt thấp, cơn gò tử cung, ra dịch nhầy hồng hoặc mệt mỏi… Tuy nhiên, vì cơ thể đã từng trải qua một lần sinh nở trước đó nên các dấu hiệu đó có thể xuất hiện rõ rệt hơn và tiến triển nhanh hơn, đồng thời mức độ đau đớn và thời gian chuyển dạ thường ngắn hơn so với mẹ sinh con lần đầu.

Kinh nghiệm nhận biết dấu hiệu sắp sinh con so là gì?

Với mẹ mang thai lần đầu (con so), các dấu hiệu sắp sinh trước 1 tuần thường rõ rệt hơn và dễ nhận biết vì đây là lần đầu cơ thể trải qua chuyển dạ. Mẹ hay gặp hiện tượng tụt bụng sâu, cơn gò tử cung tăng dần, ra dịch nhầy hồng, đau lưng âm ỉ và cảm giác khó ngủ do thai tụt xuống khung chậu. Những biểu hiện này là tín hiệu cơ thể chuẩn bị cho quá trình sinh nở và giúp mẹ chủ động hơn trong việc đi khám và chuẩn bị cho ngày sinh.

Nhận biết biểu hiện sắp sinh trước 1 tuần như bụng tụt thấp, ra dịch nhầy hồng, cơn gò tử cung đều đặn, thai máy thay đổi hay vỡ ối sẽ giúp thai phụ chủ động chuẩn bị cho quá trình chuyển dạ. Việc theo dõi sát các dấu hiệu sắp sinh không chỉ giúp mẹ bình tĩnh hơn mà còn đảm bảo đến cơ sở y tế kịp thời, an toàn cho cả mẹ và bé.

Để thai kỳ khỏe mạnh và chuẩn bị tốt nhất cho ngày sinh, mẹ có thể tham khảo thêm kiến thức chăm sóc thai kỳ, thực đơn dinh dưỡng và hướng dẫn theo dõi sức khỏe tại Chương trình Dinh dưỡng Mẹ và Bé. Nội dung được xây dựng khoa học, dễ áp dụng, giúp mẹ an tâm đồng hành cùng con trong suốt hành trình mang thai và sau sinh.

*Lưu ý: Để có thể nhận được thêm những lời khuyên chi tiết phù hợp với tình trạng sức khỏe cho mẹ và bé, bạn hãy tư vấn thêm các bác sĩ, chuyên gia dinh dưỡng ở các cơ sở y tế gần nhất.

Theo dõi Fanpage Dinh dưỡng Mẹ và Bé bằng cách bấm “Thích Trang” để cập nhật kiến thức bổ ích cho mẹ và bé.

https://www.facebook.com/dinhduongmevabe.com.vn