Sau sinh ăn tôm được không và cần lưu ý điều gì? Lợi ích khi ăn tôm
Bài viết được thẩm định bởi PGS.TS. Phạm Ngọc Khái, Giảng viên cao cấp,
nguyên Trưởng Bộ môn Dinh dưỡng & ATTP Trường Đại học Y Dược Thái Bình.
Tôm là thực phẩm quen thuộc trong bữa ăn hằng ngày, được chế biến thành nhiều món ngon và giàu dinh dưỡng. Tuy nhiên, sau khi sinh, mẹ cần lưu ý lựa chọn thực phẩm phù hợp để đảm bảo sức khỏe và chất lượng sữa cho bé. Vậy mẹ sau sinh ăn tôm được không? Bài viết dưới đây từ Chương trình Dinh dưỡng Mẹ và Bé sẽ giúp mẹ giải đáp thắc mắc này một cách chi tiết nhất.
1. Thành phần dinh dưỡng có trong thịt tôm
Trước khi tìm hiểu bà đẻ ăn tôm được không, các mẹ nên tham khảo thành phần dinh dưỡng có trong tôm để hiểu rõ lợi ích và tác động tới sức khỏe. Tôm được xem như là một trong những những thực phẩm hoàn hảo để bồi bổ sức khỏe. Bởi trong loại hải sản này mang giá trị dinh dưỡng cao. Trung bình với 100g tôm đồng đã được chế biến chín sẽ có những thành phần dinh dưỡng sau:
- Năng lượng (Energy): 90 KCal / 376 KJ
- Protein: 18,4 g
- Lipid (Fat): 1,8 g
- Tro (Ash): 2,9 g
- Canxi (Calcium): 1120 mg
- Sắt (Iron): 2,20 mg
- Magiê (Magnesium): 42 mg
- Phospho (Phosphorous): 150 mg
- Kali (Potassium): 316 mg
- Natri (Sodium): 418 mg
- Selen (Selenium): 58,8 µg
- Vitamin B1 (Thiamine): 0,02 mg
- Vitamin B2 (Riboflavin): 0,03 mg
- Vitamin PP (Niacin): 3,2 mg
Ngoài ra, tôm còn cung cấp cho cơ thể đến hơn 20 loại vitamin khác nhau và một số khoáng chất quan trọng như là: Canxi, Phốt Pho, Đồng, Kẽm, Magie…
Tôm là thực phẩm giàu dinh dưỡng giúp bồi dưỡng cơ thể
2. Mẹ sau sinh ăn tôm được không?
Sau giai đoạn mang thai và sinh nở, cơ thể người mẹ cần được nghỉ ngơi và bổ sung dinh dưỡng đầy đủ để phục hồi. Nhiều mẹ thắc mắc rằng mới sinh ăn tôm được không, phụ nữ sinh thường hay sinh mổ có thể ăn tôm không? Câu trả lời là có, mẹ sau sinh có thể ăn tôm được nhưng cần lưu ý ăn đúng cách và tuân thủ một số nguyên tắc an toàn để đảm bảo tốt cho sức khỏe của mẹ và bé.
Theo quan niệm dân gian, mẹ sau sinh không nên ăn tôm vì tôm có tính hàn, có thể không tốt cho cơ thể. Nhưng chưa có khuyến cáo chính thức về thời gian ăn tôm sau sinh, nhưng thời điểm này phụ thuộc vào tình trạng sức khỏe từng mẹ. Với mẹ gặp vấn đề về tiêu hóa hoặc dạ dày, nên đợi đến khi đường ruột ổn định trước khi ăn tôm. Nếu mẹ bị rối loạn tiêu hóa, ăn tôm có thể làm tình trạng nặng thêm.
Mẹ sinh mổ bao lâu được ăn tôm? Thời gian mẹ sinh mổ có thể ăn tôm phụ thuộc vào tình trạng hồi phục của cơ thể và vết mổ. Để đảm bảo an toàn và giúp vết mổ lành hẳn, các chuyên gia khuyến cáo nên đợi đến khi đủ 1 tháng sau sinh. Ngoài ra, mẹ cũng nên chú ý ăn tôm đồng trước, sau đó mới nên ăn tôm biển. Vì tôm biển ngoài các chất dinh dưỡng thì còn có thêm một hàm lượng thủy ngân nhất định và không tốt cho sức khỏe của mẹ.
Đây cũng là thắc mắc phổ biến khi tìm hiểu sau sinh ăn gì, đặc biệt là nhóm hải sản như tôm.
Sau sinh bao lâu thì được ăn tôm?
3. Các lợi ích của tôm đối với phụ nữ sau sinh
Việc lựa chọn thực phẩm giàu dinh dưỡng đóng vai trò quan trọng đối với mẹ sau sinh trong quá trình hồi phục sức khỏe và duy trì nguồn sữa cho bé. Trong số đó, tôm được xem là một loại thực phẩm vừa thơm ngon, vừa dồi dào dưỡng chất. Vậy tôm mang lại những lợi ích gì cho mẹ sau sinh?
3.1 Phục hồi tốt giai đoạn sau sinh
Cơ thể mẹ bầu sau sinh cần thời gian nghỉ ngơi và bổ sung dưỡng chất để nhanh chóng phục hồi. Trong số các thực phẩm lành mạnh, tôm được xem là lựa chọn tốt cho giai đoạn hậu sản nhờ khả năng hỗ trợ phục hồi thể chất.
Tôm giàu protein nạc, DHA và EPA, giúp xây dựng và phục hồi mô, cơ và xương. Bên cạnh đó, hàm lượng protein và vitamin B12 trong tôm còn đóng vai trò quan trọng trong việc bổ sung năng lượng, hỗ trợ mẹ nhanh chóng lấy lại sức sau sinh.
3.2 Giúp phục hồi căng thẳng sinh lý sau sinh
Ăn tôm đã được nấu chín không chỉ giúp mẹ sau sinh phục hồi thể trạng sau những căng thẳng sinh lý của thai kỳ và quá trình sinh nở, mà còn cung cấp nhiều dưỡng chất quan trọng. Đặc biệt, một số thành phần trong tôm còn có khả năng hỗ trợ giảm nguy cơ trầm cảm sau sinh, góp phần ổn định tâm trạng và cải thiện sức khỏe tinh thần cho mẹ.
Ăn tôm chín giúp mẹ sau sinh nhanh chóng phục hồi thể trạng sau giai đoạn thai kỳ.
3.3 Hỗ trợ sức khỏe tuyến giáp, thiếu hụt vitamin D
Tôm chứa nhiều dưỡng chất quan trọng, đặc biệt hữu ích cho mẹ sau sinh và đang cho con bú. Trong đó, selen và iot đóng vai trò hỗ trợ hoạt động của tuyến giáp - cơ quan cần được chăm sóc kỹ lưỡng khi nhu cầu dinh dưỡng của mẹ tăng cao trong giai đoạn cho con bú.
Ngoài ra, tôm còn giàu vitamin B12 và vitamin D, những vi chất thiết yếu nhưng khó tìm thấy trong nhiều loại thực phẩm khác. Đặc biệt, vì mẹ sau sinh thường có nguy cơ thiếu hụt vitamin D, việc bổ sung tôm vào thực đơn hằng tuần sẽ giúp cải thiện sức khỏe toàn diện và duy trì chất lượng sữa mẹ.
3.4 Khắc phục tình trạng thiếu máu sau sinh
Trong giai đoạn hậu sản, lượng sắt trong cơ thể mẹ thường suy giảm do dự trữ sẵn có trong thai kỳ vốn đã thấp, lại càng hao hụt nhiều hơn bởi mất máu khi sinh. Do đó, bổ sung sắt là yếu tố then chốt để hỗ trợ phục hồi sức khỏe và đồng thời làm giảm nguy cơ trầm cảm sau sinh.
Tôm là một trong những nguồn cung cấp sắt tự nhiên lành mạnh, giúp ngăn ngừa tình trạng thiếu máu sau sinh. Việc đưa tôm vào chế độ ăn uống hợp lý sẽ hỗ trợ mẹ cải thiện thể trạng và duy trì nguồn năng lượng cần thiết trong quá trình chăm sóc bé.
3.5 Tăng cường sức khỏe xương
Khi mang thai cơ thể mẹ cần truyền dinh dưỡng để cung cấp cho thai nhi phát triển. Vậy nên, nhiều mẹ bầu sau sinh gặp phải vấn đề về xương. Bổ sung tôm vào thực đơn hàng ngày sẽ giúp mẹ tăng cường được các khoáng chất cần thiết như là Canxi, Magie và đặc biệt là Protein. Đã có một số các nghiên cứu y khoa chỉ ra rằng nếu cung cấp đủ Protein cho cơ thể sẽ giúp giảm nguy cơ loãng xương và gãy xương.
3.6 Cải thiện sức khỏe tim mạch
Tại sao ăn tôm lại giúp cải thiện sức khỏe của hệ tim mạch? Trong tôm cung cấp cho cơ thể một nguồn Protein nạc, Choline dồi dào. Những chất này sẽ tác động đến Homocysteine huyết thanh. Đây là một chất quan trọng hỗ trợ điều trị các bệnh lý về tim mạch.
Ngoài ra, tôm có chứa Cholesterol nhưng lại chứa rất ít các acid béo bão hòa. Vậy nên, xét về các yếu tố nguy cơ ảnh hưởng đến bệnh lý tim mạch là không có.
Tôm hỗ trợ tăng cường sức khỏe tim mạch nhờ giàu protein và axit béo omega-3
3.7 Bảo vệ sức khỏe của mắt
Tôm chứa nhiều dưỡng chất quan trọng cho sức khỏe thị lực như vitamin E, omega-3, axit béo và vitamin C. Những thành phần này có đặc tính chống oxy hóa, giúp bảo vệ tế bào mắt khỏi tác hại của gốc tự do. Việc bổ sung tôm thường xuyên vào khẩu phần ăn có thể hỗ trợ duy trì đôi mắt khỏe mạnh và giảm nguy cơ mắc các bệnh lý về mắt.
3.8 Giảm cân hiệu quả hơn
Một trong những vấn đề phổ biến của mẹ sau sinh là kiểm soát cân nặng. Trong thời kỳ mang thai, mẹ cần bổ sung đa dạng dưỡng chất, và sau sinh cũng cần đảm bảo dinh dưỡng đầy đủ để duy trì chất lượng sữa cho bé.
Trong số các thực phẩm giàu protein, tôm là lựa chọn lý tưởng. Hàm lượng protein cao trong tôm giúp mẹ no lâu hơn, từ đó hạn chế nhu cầu ăn các bữa phụ không cần thiết, hỗ trợ kiểm soát cân nặng một cách tự nhiên và hiệu quả.
3.9 Hỗ trợ phát triển trí não của bé
Mẹ sau sinh có thể bổ sung choline và axit béo omega-3 thông qua việc ăn tôm, hai dưỡng chất quan trọng giúp hỗ trợ sự phát triển trí não của trẻ. Bên cạnh đó, omega-3 còn đóng vai trò tích cực trong việc cải thiện sức khỏe thể chất và tinh thần cho mẹ sau sinh, giúp cân bằng tâm trạng và nâng cao năng lượng trong giai đoạn hậu sản.
Ngoài tôm, nhiều mẹ cũng tìm hiểu mới sinh ăn yến được không để bổ sung thêm dinh dưỡng phù hợp cho giai đoạn hồi phục.
Phụ nữ sau sinh ăn tôm được không?
4. Lưu ý quan trọng khi mẹ sau sinh ăn tôm
Chắc hẳn mẹ cũng đã biết rằng trong số các loại hải sản, tôm là nguồn cung cấp dinh dưỡng dồi dào với nhiều lợi ích cho sức khỏe. Tuy nhiên, để tận dụng những lợi ích này mà không gặp phải rủi ro nào, mẹ cần nắm rõ một số lưu ý quan trọng khi ăn tôm.
- Không nên ăn quá nhiều: Mẹ sau sinh nên giới hạn ăn tôm và các loại hải sản khác ở mức 340g/tuần do có lượng thủy ngân gây nguy hiểm cho bé đang bú sữa mẹ. Mặc dù tôm là nguồn cung cấp nhiều chất dinh dưỡng khác nhau nhưng bà đẻ không nên ăn quá nhiều.
- Không ăn tôm cùng các thực phẩm có tính hàn khác: Sau khi ăn tôm, mẹ cần lưu ý một số thực phẩm nên tránh để đảm bảo tiêu hóa và sức khỏe. Ví dụ, dưa hấu có tính hàn cao, nếu kết hợp với tôm có thể gây ảnh hưởng xấu cho cơ thể. Bên cạnh đó, mẹ cũng nên hạn chế sử dụng các thực phẩm lạnh hoặc hải sản khác trong cùng bữa ăn với tôm để tránh các vấn đề về tiêu hóa.
- Nên chọn tôm tươi thay thì tôm đông lạnh: Có nguồn gốc rõ ràng, không bị ôi thiu, vì có thể chứa các hóa chất bảo quản độc hại
- Chế biến tôm đúng cách: Tôm cần được nấu chín kỹ để tránh nguy cơ nhiễm khuẩn, đặc biệt là vi khuẩn gây ngộ độc thực phẩm, đặc biệt là động vật có vỏ như tôm.
- Mẹ sau sinh nên ăn tôm vào buổi trưa: Điều này giúp cơ thể tiêu hóa nhanh và hấp thu dưỡng chất hiệu quả. Ngược lại, nếu mẹ ăn tôm vào bữa tối, hệ tiêu hóa có thể gặp khó khăn, dẫn đến khó tiêu và kém chuyển hóa năng lượng, ảnh hưởng đến giấc ngủ và sức khỏe tổng thể.
- Ăn các loại hải sản đa dạng: Các chuyên gia dinh dưỡng khuyến nghị mẹ sau sinh nên kết hợp tôm với các loại cá và hải sản khác trong chế độ ăn, nhằm đảm bảo cung cấp đầy đủ dưỡng chất và duy trì sự cân bằng dinh dưỡng cho cơ thể.
- Theo dõi phản ứng dị ứng: Nếu mẹ chưa từng ăn tôm sau khi sinh, và một số mẹ sau sinh có thể có tình trạng dị ứng mà trước đó hoàn toàn không có. Hãy ăn thử một lượng nhỏ để kiểm tra phản ứng của cơ thể. Tránh xảy ra các tình trạng ngứa, phát ban, khó thở do dị ứng gây ra.
- Không nên ăn tôm khi mẹ bị ho hoặc dị ứng: Nếu mẹ đang bị ho, cảm lạnh hoặc có tiền sử dị ứng hải sản, tốt nhất nên tránh ăn tôm để không làm tình trạng trở nên nghiêm trọng hơn. Bên cạnh đó, câu hỏi sau sinh ăn ốc được không cũng được nhiều mẹ quan tâm khi lựa chọn thực phẩm hải sản.
- Các trường hợp không nên ăn tôm: Mẹ sau sinh mắc các vấn đề bệnh gút, cường giáp hoặc dị ứng với tôm nên tránh ăn tôm để đảm bảo an toàn cho sức khỏe và tránh làm tình trạng bệnh trở nên nghiêm trọng.
Ngoài tôm, nhiều mẹ cũng thắc mắc sau sinh ăn mực được không để lựa chọn thực phẩm phù hợp.
5. Gợi ý một số món ngon với tôm cho mẹ sau sinh bồi bổ
Dưới đây là những món ăn mẹ có thể chế biến từ tôm với nhiều chất dinh dưỡng cho mẹ sau sinh. Để biết chi tiết về giá trị dinh dưỡng cũng như cách chế biến của món ăn mẹ có thể vào Ngân hàng thực đơn dinh dưỡng để xem rõ hơn mẹ nhé.
5.1 Canh rau ngót bắp nấu tôm
Canh rau ngót bắp nấu tôm thanh mát, dễ ăn, thích hợp cho mẹ sau sinh. Rau ngót giúp co hồi tử cung, lợi sữa; kết hợp cùng bắp và tôm bổ sung vitamin, khoáng chất, protein, hỗ trợ mẹ phục hồi nhanh.
- Nguyên Liệu:
- Hành tím tươi: 2 g (băm nhỏ)
- Ngô/Bắp tươi: 30 g (tách hạt)
- Tôm biển: 10 g (băm nhỏ)
- Rau ngót: 70 g (vò nhẹ)
- Nước lọc: 150 g
- Dầu ăn/Dầu thực vật: 4 g
- Hạt nêm: 2 g
- Cách chế biến:
- Nấu canh: Phi thơm hành băm với dầu ăn, cho bắp hạt vào xào mềm sau đó đổ nước lọc vào. Khi nước sôi, cho rau ngót và tôm vào.
- Nêm gia vị: Sau đó nêm hạt nêm Aji-ngon® Heo, nấu đến khi canh sôi lại, rau và tôm vừa chín tới thì tắt bếp.
- Trình bày: Cho canh rau ngót nấu tôm ra tô và dùng nóng.
Canh rau ngót bắp nấu tôm
5.2 Tôm sú kho nghệ
Tôm sú kho nghệ là món ăn giàu dinh dưỡng, rất thích hợp để bồi bổ cho các bà mẹ sau sinh. Tôm sú cung cấp dồi dào protein và canxi giúp mẹ nhanh chóng phục hồi sức khỏe và tăng chất lượng sữa. Kết hợp với nghệ, món ăn còn giúp cơ thể mẹ ấm hơn, hỗ trợ giảm viêm và làm lành vết thương, đặc biệt tốt cho các mẹ sinh mổ.
Nguyên Liệu:
- Hành lá/Hành hoa: 1 g (thái nhỏ)
- Hành củ (khô): 1 g (băm nhỏ)
- Tôm sú: 90 g (để nguyên con bóc vỏ)
- Nghệ tươi: 10 g (băm nhuyễn)
- Nước mắm: 1 g
- Bột canh: 1 g
- Dầu ăn/Dầu thực vật: 7 g
- Đường cát: 3 g
Cách chế biến:
- Rang tôm: Phi thơm hành khô và nghệ với dầu ăn rồi cho tôm vào đảo đều, sau đó giảm nhỏ lửa. Cho đường vào cùng một chút nước đun đến khi tôm chín, đường thấm vào tôm và còn một chút ít nước.
- Nêm gia vị: Nêm thêm bột canh và nước mắm vào đảo đều với tôm. Khi tôm săn lại, cho hành lá thái nhỏ vào đảo đều rồi tắt bếp.
- Trình bày: Cho tôm sú kho nghệ ra đĩa và dùng nóng với cơm.
Tôm sú kho nghệ
5.3 Cải chíp xào tôm
Cải chíp xào tôm là món ăn thanh đạm giàu dinh dưỡng, thích hợp cho mẹ sau sinh. Cải chíp bổ sung chất xơ và vitamin, hỗ trợ tiêu hóa và đề kháng, trong khi tôm cung cấp protein và canxi giúp phục hồi sức khỏe và tăng tiết sữa.
Nguyên Liệu:
- Tỏi ta: 2 g (băm nhỏ)
- Cải thìa/Cải chip: 80 g (thái khúc dài 3cm)
- Tôm đất: 10 g (thái hạt lựu)
- Dầu hào: 1 g
- Hạt nêm: 1 g
- Dầu ăn/Dầu thực vật: 3 g
Cách chế biến:
- Xào: Phi thơm tỏi băm với toàn bộ lượng dầu ăn, cho tôm vào xào săn, tiếp tục cho cải chip vào, đảo đều trên lửa lớn. Khi rau vừa chín, nêm Hạt nêm Aji-ngon® Heo và dầu hào, đảo nhanh tay cho rau thấm gia vị rồi tắt lửa.
- Trình bày: Cho cải chip xào tôm ra đĩa và dùng nóng.
Cải chíp xào tôm
5.4 Canh cải cúc nấu tôm
Canh cải cúc nấu tôm là món ăn thanh mát, bổ dưỡng, rất tốt cho mẹ sau sinh. Cải cúc giúp thanh nhiệt, giải độc và bổ sung chất xơ chống táo bón. Tôm cung cấp protein và canxi dồi dào, giúp mẹ phục hồi sức khỏe nhanh chóng và tăng chất lượng sữa. Món canh này vừa dễ nấu, vừa giúp cơ thể mẹ mát mẻ và đủ đầy dinh dưỡng.
Nguyên Liệu:
- Tôm đất: 10 g (băm nhỏ)
- Hành củ (khô): 1 g (băm nhỏ)
- Nước lọc: 150 g
- Cải cúc/Tần ô: 70 g (thái khúc ngắn)
- Dầu ăn/Dầu thực vật: 2 g
- Hạt nêm: 2 g
Cách chế biến:
- Nấu canh: Phi thơm hành băm với dầu ăn, cho tôm vào xào sơ, đổ nước vào đun sôi rồi cho cải cúc vào. Khi rau vừa chín tới, nêm hạt nêm Aji-ngon® Heo vào, khuấy nhẹ cho gia vị tan đều, tắt lửa.
- Trình bày: Múc canh cải cúc nấu tôm ra bát và dùng nóng.
Canh cải cúc nấu tôm
Chương trình Dinh dưỡng Mẹ và Bé đã giải đáp mẹ bầu sau sinh ăn tôm được không. Mong rằng với các kiến thức trên sẽ giúp mẹ sau sinh xây dựng được một chế độ thực đơn hợp lý, tốt cho sức khỏe. Ngoài ra mẹ có thể tham khảo các món ăn ngon và bổ dưỡng khác tại Ngân hàng thực đơn dinh dưỡng nhé. Chúc mẹ và bé luôn khỏe mạnh!
*Lưu ý: Để có thể nhận được thêm những lời khuyên chi tiết phù hợp với tình trạng sức khỏe cho mẹ và bé, bạn hãy tư vấn thêm các bác sĩ, chuyên gia dinh dưỡng ở các cơ sở y tế gần nhất.
Theo dõi Fanpage Dinh dưỡng Mẹ và Bé bằng cách bấm “Thích Trang” để cập nhật kiến thức bổ ích cho mẹ và bé.


