PHƯƠNG PHÁP ĂN DẶM BLW LÀ GÌ? HƯỚNG DẪN TẬP ĂN DẶM CHỈ HUY CHO BÉ
Ăn dặm BLW không chỉ giúp trẻ chủ động khi ăn mà còn giúp bố mẹ không phải vất vả xay hay nghiền đồ ăn, cũng không tốn thời gian ngồi bón cho bé từng thìa. Phương pháp này bé mới là người chủ động quyết định mình nên ăn bao nhiêu và cách ăn như thế nào. Vậy phương pháp ăn dặm BLW là gì? Cùng Chương trình Dinh dưỡng Mẹ và Bé Hướng dẫn tập ăn dặm chỉ huy cho bé.
1. Phương pháp ăn dặm BLW là gì?
Phương pháp ăn dặm BLW là gì?
Phương pháp ăn dặm BLW viết đầy đủ là Baby Led Weaning, được hiểu là phương pháp ăn dặm tự chỉ huy. Đúng như tên gọi, trẻ ăn dặm BLW sẽ được tự quyết định mình sẽ ăn gì, ăn như thế nào và ăn bao nhiêu, ba mẹ chỉ là người cung cấp đồ ăn cho con và ngồi quan sát con ăn. Nếu ba mẹ áp dụng đúng cách ăn dặm này sẽ mang lại cho con rất nhiều lợi ích.
Thức ăn trong BLW thường được nấu mềm vừa phải và cắt thành từng miếng vừa với tay cầm để bé dễ dàng cầm lên tay để ăn thay vì ăn bằng thìa. Đơn giản nhất là ba mẹ cắt đồ ăn cho bé rồi cho vào khay hoặc đĩa ăn dặm để bé tự ăn theo ý muốn và nhu cầu của bản thân.
Cách ăn dặm này không chỉ giúp trẻ rèn được cách nhai thức ăn trước khi nuốt vào bụng. Đặc biệt, bé có thể tự kiểm soát được lượng thức ăn nạp vào mỗi bữa nên hạn chế được tình trạng nôn trớ, đầy bụng khi ba mẹ cho con ăn nhiều hơn so với nhu cầu.
>>> Xem thêm: Nguyên nhân vì sao trẻ hấp thu chất dinh dưỡng kém?
2. Lợi ích của phương pháp ăn dặm chỉ huy BLW
Lợi ích phương pháp ăn dặm tự chỉ huy
Nhiều mẹ tin rằng, phương pháp ăn dặm BLW là cách tự nhiên nhất để trẻ tập ăn dặm. Lợi ích của phương pháp này như sau:
- Khuyến khích bé tự lập trong ăn uống sớm hơn
Ăn BLW mẹ chỉ cần bày mọi thứ xung quanh để bé tự ăn mà không cần trợ giúp, lâu dần sẽ hình thành được thói quen tự lập trong ăn uống khi bé lớn. Đừng cố can thiệp bằng cách đút cho trẻ ăn nhiều sẽ làm bé thấy sợ ăn, lâu ngày dẫn đến biếng ăn và thiếu chất.
- Trẻ tự kiểm soát được thức ăn và phát triển kỹ năng nhai nuốt tốt
Phương pháp ăn dặm BLW được áp dụng cho trẻ là quá trình tự nhiên kết hợp giữa nhu cầu ăn của trẻ và các mốc phát triển của bé. Khi đó, tăng khả năng phối hợp giữa tay và mắt của trẻ khi ăn BLW.
Bé được tự kiểm soát đồ ăn sẽ có lợi là bé tự dừng ăn nếu cảm thấy no, khi đó sẽ giúp bé thích thú mỗi khi đến bữa ăn. Cách này có tác dụng cho trẻ ăn không quá nhiều, hạn chế nguy cơ béo phì về sau.
- Bé được tự do khám phá đồ ăn và hương vị yêu thích
Các chuyên gia dinh dưỡng chia sẻ, BLW là phương pháp ăn dặm tích cực để bé chủ động khám phá các loại đồ ăn yêu thích. Bé sẽ được chọn lựa ăn gì, ăn như thế nào chứ không phải ba mẹ. Do đó, bé sẽ được khám phá đủ các mùi vị yêu thích mà không bị ép buộc ăn gì hay ăn như nào.
- Bé ăn cùng bữa ăn với mọi người trong gia đình
Trẻ ăn BLW có lợi ích chính là mẹ không cần chuẩn bị quá nhiều hay quá lâu, vừa tiết kiệm được thời gian khi mẹ nấu bữa ăn hàng ngày cho gia đình có thể biến tấu bằng cách nấu thật mềm và có thực đơn BLW cho trẻ ăn.
Chính vì vậy, bé có thể ăn cùng bữa ăn của gia đình mà không phải ăn riêng nên mẹ cũng không mất công chuẩn bị. Lưu ý nên hạn chế những đồ ăn và lứa tuổi của trẻ chưa ăn được.
3. Hạn chế của phương pháp ăn dặm BLW
Mặc dù phương pháp ăn dặm BLW có nhiều lợi ích nhưng vẫn tồn tại một số hạn chế như sau:
- Chỗ bé ăn sẽ bừa bộn: giai đoạn đầu các bé tự cầm đồ ăn và tự ăn nên còn khá lúng túng, đương nhiên sẽ không tránh khỏi tình trạng đồ ăn bị rơi khắp nơi.
- Cơ thể bé dễ bị thiếu sắt: Do một số bé sẽ gặp khó khăn khi nhai các thức ăn chứa nhiều sắt như thịt bò. Khi bé bú mẹ trong vòng 6 tháng đầu thì sữa mẹ cũng không đủ lượng sắt bé cần. Khi đó hãy bổ sung sắt bằng cách cho bé ăn thịt xay, ngũ cốc hay rau xanh. Nếu bé đang ăn BLW mẹ hãy xay thịt lẫn rau rồi làm thành chả vừa tay cầm của bé, tạo hứng thú cho bé khi ăn.
4. Thời điểm có thể áp dụng ăn dặm chỉ huy
Thời điểm ăn dặm BLW phù hợp
Thời điểm thích hợp nhất để bé bắt đầu ăn dặm tự chỉ huy là khoảng 6 tháng tuổi với điều kiện cần là:
- Bé tự ngồi được và cầm chắc đồ vật
- Trẻ 6 tháng tuổi không còn phản xạ nhè thức ăn hoặc đẩy đồ ăn lạ ra khỏi miệng.
- Hệ tiêu hóa của trẻ phát triển các enzyme cần thiết để hấp thụ được các thức ăn đặc.
Nếu vẫn phân vân không biết nên cho bé ăn dặm BLW hay không hãy hỏi ý kiến bác sĩ khoa nhi. Hãy thử tập cho bé quen dần với phương pháp này và theo dõi phản xạ của con để xem con có hào hứng cách ăn này không.
>>> Xem thêm: Phương pháp cho bé ăn dặm đúng cách chuẩn khoa học nhất
5. Hướng dẫn thực hiện ăn dặm BLW
Hướng dẫn ăn dặm BLW cho bé
Để hạn chế những điểm yếu của phương pháp ăn dặm BLW, ba mẹ hãy lưu ý làm theo đúng hướng dẫn như sau:
- Đeo yếm cổ cho trẻ:
Hãy đeo yếm lớn và trải tấm lót dưới chỗ ngồi để dọn dẹp sau bữa ăn dễ dàng hơn.
- Cắt thức ăn thành hình thanh dày hoặc dạng que:
Mẹ hãy cắt thức ăn dạng que để bé cầm nắm dễ, nhai từ trên xuống, đừng cắt những miếng nhỏ vừa ăn sẽ làm bé khó cầm.
- Bé vẫn tiếp tục bú:
Vẫn duy trì số lần bú mẹ hoặc bú bình như khi chưa ăn dặm để nhu cầu dinh dưỡng của bé không bị ảnh hưởng. Trong một năm đầu đời, thức ăn chính và hàm lượng dinh dưỡng trẻ nhận được vẫn là từ sữa mẹ hoặc sữa công thức.
- Không được ép con ăn:
Bé vẫn ăn sữa song song cùng ăn dặm nên trong thời gian đầu dù bé không ăn được nhiều nhưng bé sẽ không bị đói. BLW là phương pháp để bé được chủ động chọn đồ ăn và được ăn theo nhu cầu.
- Hãy bắt đầu cho bé ăn ít một:
Mới bắt đầu ăn dặm mẹ chỉ nên đặt 1 – 2 miếng thức ăn trước mặt bé, đừng đặt quá nhiều đồ ăn một lúc sẽ khiến trẻ bị hoang mang đấy.
- Đừng quá chú trọng chén đĩa đựng đồ ăn cho trẻ:
Mới đầu bé sẽ thường xuyên ném đồ ăn xuống sàn nên thay vì đựng bằng chén hay đĩa hãy để trực tiếp lên khay ăn của ghế ăn dặm. Nhưng phải chọn loại muỗng nĩa phù hợp và an toàn với lứa tuổi của trẻ.
- Cho bé ăn thức ăn với bố mẹ:
Nếu đây là món ăn cả nhà ăn, lại an toàn và phù hợp với độ tuổi của trẻ hãy cho bé ăn cùng để không phải nấu đồ riêng.
- Cho trẻ thử nhiều loại đồ ăn:
Cách này để phát triển vị giác và bé cũng không bị kén ăn khi lớn. Ba mẹ nên chọn những thức ăn có màu sắc đa dạng, kết cấu khác nhau từ mềm đến cứng để kích thích bé thèm ăn.
6. Kinh nghiệm tập ăn dặm chỉ huy BLW cho bé
Kinh nghiệm ăn dặm BLW cho trẻ chính là không ép bé ăn, không bón cho bé để bé được tự do khám phá thế giới đồ ăn đa dạng, phong phú.
Khi ăn BLW giai đoạn đầu một số trẻ sẽ bị nôn trớ, đây là hiện tượng bình thường không cần quá lo lắng khi trẻ mới bắt đầu ăn những đồ ăn kết cấu lạ. Chuyên gia cho rằng phản ứng này ba mẹ hoàn toàn có thể tự xử lý được.
Do đó, để trẻ ăn dặm an toàn, phát triển tốt nhất hãy cho bé ngồi thẳng tuyệt đối không nằm ăn. Đảm bảo thức ăn được cắt đúng hình dạng, kích thước hay kết cấu đều phù hợp với từng giai đoạn của trẻ. Lưu ý không được để bé ăn một mình, phải luôn có người lớn ngồi giám sát để xử lý tình huống sớm nhất nếu có.
>>> Xem thêm: Những nguyên nhân trẻ bỏ bú bình mà mẹ có thể không ngờ tới
7. Lưu ý khi khi tập cho trẻ ăn dặm BLW
Một số lưu ý khi cho trẻ ăn dặm BLW
Khi mới tập ăn dặm bé tự chỉ huy sẽ có khá nhiều khó khăn và ba mẹ cần kiên trì để con thích nghi được với phương pháp này, hãy lưu ý:
- Bé không tự ăn được ngay lập tức
Trẻ bắt đầu ăn BLW thường có xu hướng ăn tốt hơn do mới được ăn và cũng mới được chạm vào đồ ăn. Những kỹ năng này vẫn cần được thực hành và phát triển từ từ chứ không ăn luôn được. Phần lớn trẻ cần tập cầm đồ ăn và bốc đồ ăn cho vào miệng trước. Khi đã quen với cầm đồ ăn cho vào miệng, bé sẽ học được kỹ năng tự ăn.
Giai đoạn đầu mẹ và bé phải tập khá nhiều nên cũng đừng quá chú ý xem bé ăn nhiều hay ít mà hãy tạo cho con cảm giác thích thú khi ăn. Bé đói sẽ thèm ăn và khi được ăn sẽ ăn rất tốt.
- Bé vẫn tiếp tục bú mẹ hoặc ăn sữa công thức
Tiếp tục cho bé bú mẹ sẽ có tác dụng tốt và kích thích ăn BLW nhanh hơn do động tác bú mút của trẻ sẽ giúp bé phát triển hoạt động nhai tốt hơn. Sữa mẹ có mùi thơm và vị ngon nên những trẻ bú mẹ thường có vị giác tốt với thức ăn dặm.
- Luôn ngồi bên cạnh quan sát bé khi ăn
Bạn phải ngồi bên cạnh bé đến khi kết thúc bữa ăn, không để trẻ tự ăn một mình do bé có thể cho mọi thứ vào miệng, mẹ cần quan sát kỹ. Bé khó khăn khi cầm nắm hoặc nhai thức ăn, bữa sau mẹ hãy làm nhỏ hơn hoặc mềm hơn để bé dễ cầm và dễ nhai trước khi nuốt.
- Học cách xử lý khi trẻ bị nôn hoặc nghẹn
Cho con ăn BLW, mẹ hãy xác định từ đầu bé sẽ không ăn được nhiều. Nếu thức ăn quá nhỏ hoặc cứng có thể làm cho bé bị nghẹn hoặc hóc. Trường hợp này rất hiếm nhưng ba mẹ cũng nên học cách sơ cứu để xử lý kịp thời.
Hãy giữ bé bằng một tay và tay còn lại vỗ thật mạnh vào lưng 5 – 7 cái để áp lực trong lồng ngực tăng giúp đẩy dị vật ra ngoài. Nếu làm xong trẻ vẫn tím tái, khó thở hãy đặt bé nằm ngửa rồi dùng ngón trỏ ấn mạnh và nhanh 5 – 7 cái vào xương ức của trẻ.
Trên đây là tất cả những thông tin mà Chương trình Dinh dưỡng Mẹ và Bé chia sẻ về phương pháp ăn dặm BLW và hướng dẫn tập ăn dặm chỉ huy cho bé để các mẹ có con chuẩn bị bước vào giai đoạn ăn dặm được trang bị đầy đủ những kiến thức cần thiết nhất.
Tham khảo thực đơn ăn dặm phù hợp với tháng tuổi của trẻ tại Ngân hàng thực đơn dinh dưỡng ngay nhé.
Bài viết được thẩm định bởi PGS.TS. Phạm Ngọc Khái,
Giảng viên cao cấp, Trường Đại học Y Dược Thái Bình, Chủ tịch Hội Dinh dưỡng Việt Nam.


