Cách tắm cho mẹ sau sinh thế nào là đúng? Cần lưu ý những gì?

Sau sinh, nhiều phụ nữ rất quan tâm đến chế kiêng khem, việc tắm rửa như thế nào cũng được các mẹ rất quan tâm. Việc tắm rửa đúng cách cũng là một phần quan trọng trong chăm sóc mẹ và bé sau sinh tại nhà, giúp mẹ phục hồi nhanh hơn và hạn chế nguy cơ viêm nhiễm. Sau đây là một số lưu ý việc tắm sau sinh:

1. Thời điểm thích hợp cho mẹ tắm sau sinh

1.1 Đối với phụ nữ sinh thường

Phụ nữ sau sinh thường 1-2 ngày có thể tắm gội nhẹ nhàng và nhanh chóng dưới vòi sen bằng nước ấm

Thời gian lý tưởng nhất để tắm của phụ nữ sau sinh là từ 3-4 ngày. Không kiêng cữ quá lâu, sau khoảng 1-2 ngày là bạn có thể tắm gội nhẹ nhàng và nhanh chóng dưới vòi sen bằng nước ấm. Sau khi sinh con qua ngả âm đạo, âm đạo và đáy chậu của bạn có thể sẽ bị đau, đứng dưới vòi sen là một cách lý tưởng để giảm bớt đau nhức. Thời gian lý tưởng nhất để tắm của phụ nữ sau sinh là từ 3-4 ngày.

1.2 Đối với phụ nữ sinh mổ

Đối với trường hợp sinh mổ, sản phụ có thể tắm, gội đầu bình thường sau 5 – 7 ngày và cần chú ý không để nước lọt vào vết mổ gây viêm nhiễm. Tùy theo tình trạng vết mổ, bạn có thể tắm khi thấy khỏe, tuy vậy, vẫn phải giữ sạch cơ thể bằng việc lau khô người và thay quần áo mỗi ngày. Ngay khi có thể vận động lại được và vết mổ khô bề mặt, việc tắm là cần thiết. Việc gội đầu không ảnh hưởng đến vết thương nên có thể diễn ra bình thường.

Trong hầu hết các trường hợp, vết mổ thường mất khoảng ba tuần để lành. Bạn có thể tắm dưới vòi sen nhẹ nhàng và nhanh chóng với xà phòng và nước ấm. Đừng chà vào vết mổ. Sau khi tắm, vết mổ phải được thấm khô bằng khăn sạch.

2. Cách tắm sau sinh thế nào là đúng?

2.1 Lựa chọn nhiệt độ tắm thích hợp

Nhiệt độ nước tắm cũng rất quan trọng với cơ thể mẹ sau sinh. Nếu là nước ấm phải là nước khoảng 40 độ, nhiệt độ phòng duy trì khoảng 22 độ C, đồng thời phải đóng cửa và tránh gió khi tắm.

2.2 Tắm sau sinh theo giai đoạn bình phục của mẹ

1 ngày sau sinh: Sản phụ không nên trực tiếp tắm nước mà chỉ nên lau người, vệ sinh vùng kín bằng nước ấm. Tùy vào thời tiết và nhiệt độ ngoài trời mà mẹ có thể điều chỉnh số lần lau người, mùa đông thì 1-2 lần, mùa hè thì có thể nhiều hơn miễn sau cơ thể mẹ thấy thoải mái. Các mẹ có thể tự lau hoặc nhờ người nhà giúp đỡ.

1 tuần sau sinh: Khoảng thời gian sau sinh 1 tuần, nếu sức khỏe của mẹ tốt hơn và sản dịch ra ít hơn thì việc tắm rửa có thể diễn ra bình thường. Mẹ nên lưu ý thời gian tắm không được quá lâu, từ 5 – 10 phút. dùng vòi hoa sen hoặc dùng gáo múc nước, dội từ trên xuống dưới và tuyệt đối không tắm trong bồn tắm hay trong chậu. Phòng tắm phải kín gió và nên tắm bằng nước ấm dù ngoài trời nóng hay lạnh.

Sau khi mẹ tắm xong, lau khô người thật nhanh và mặc quần áo kín cổ, tay chân. Với các sản phụ đẻ mổ hay cắt tầng sinh môn cần thận trọng với vết thương để tránh bung tuột mối chỉ. Đối với mẹ ở cữ thì thứ tự rửa mặt – tắm – gội là tốt nhất vì khi tắm lỗ chân lông trên mặt mở rộng nhất, rửa mặt trước sẽ giúp tránh mẹ được vi khuẩn có hại cho da mặt.

Nên tắm trước, gội đầu sau vì nếu gội đầu trước sẽ khiến cho các mạch máu trên đầu khó lưu thông chênh lệch nhiệt độ có thể dẫn tới hiện tượng choáng váng. Vì thế sau các thứ tự, gội đầu luôn là khâu cuối cùng.

Cũng từ 3-4 ngày sau sinh, sản phụ có thể gội đầu nhưng nên gội nhanh và lau đầu cho nhanh khô, tốt nhất là dùng máy sấy để sấy khô tóc. Không tắm gội cùng lúc, mà nên tắm tầm 9-10 giờ sáng rồi gội đầu vào buổi trưa hoặc xế trưa để tránh phải tiếp xúc lâu với nước, tránh bị chóng mặt và có thể té ngã do phải vận động nhiều và cúi đầu lâu. Việc duy trì thói quen tắm gội hợp lý cũng hỗ trợ mẹ chuyển hóa tốt hơn, từ đó giúp quá trình giảm cân sau sinh diễn ra tự nhiên và an toàn.

3. Những lưu ý khi tắm sau sinh

Sản dịch có thể kéo dài đến 6 tuần. Bạn có thể dùng băng vệ sinh để thấm hút. Bên cạnh việc tắm rửa đúng cách, chế độ dinh dưỡng của mẹ cho con bú cũng ảnh hưởng lớn đến tốc độ phục hồi và khả năng chống nhiễm khuẩn của cơ thể.

Nếu mẹ không bị rạch tầng sinh môn khi sinh hoặc không có vết thương, vết mổ thì có thể bắt đầu tắm gội sau khi sức khỏe hồi phục. 

Nếu vết thương ở âm hộ lớn hoặc vết mổ chưa lành thì mẹ không nên vội tắm vì có thể gây viêm nhiễm, đau rát thay vào đó, mẹ nên sử dụng khăn mềm để lau.

Khi tắm lần đầu tiên sau khi sinh, mẹ cần cẩn thận nhất có thể để tránh khỏi bất kỳ tổn thương cũng như bất kỳ nhiễm trùng nào. Nước sử dụng để tắm phải là nước sạch và không nên quá nóng. Nhiệt độ nước chênh lệch quá lớn so với nhiệt độ cơ thể có thể khiến sản phụ bị chóng mặt.  Phòng tắm kín gió và được làm sạch bằng chất khử trùng.

Nếu có thể, đừng tự tắm một mình, sản phụ nên nhờ mẹ hoặc chồng giúp đỡ trong những lần tắm đầu tiên sau sinh vì lúc này cơ thể còn khá yếu ớt. Nên tắm nhanh nhất có thể để tránh bị nhiễm lạnh. Sau khi gội đầu xong, bà mẹ cần nhanh chóng sấy khô tóc.

Những lần tắm đầu tiên sau khi sinh có thể dẫn đến xuất huyết âm đạo, điều này là bình thường và bà mẹ không cần quá lo lắng. Đặc biệt, không đợi đến lúc tắm, sản phụ cần vệ sinh vùng kín 4 lần mỗi ngày vào các buổi sáng, chiều, tối và trước khi đi ngủ bằng nước sạch hoặc dung dịch sát khuẩn có độ pH phù hợp.

Nguồn: Sở Y Tế Nam Định