Bà bầu bị chảy máu mũi khi mang thai có nguy hiểm không?

Bài viết được thẩm định bởi GS.TS.BS. Nguyễn Ngọc Sáng, Phó Chủ tịch Hội Thận - Tiết niệu - Lọc máu và Ghép tạng trẻ em Việt Nam, Giảng viên cao cấp, Nguyên Trưởng Bộ môn Nhi Trường Đại học Y Dược Hải Phòng

Trong quá trình mang thai cơ thể mẹ bầu có nhiều thay đổi, đây cũng là nguyên nhân xuất hiện tình trạng bị chảy máu cam. Vậy chảy máu mũi khi mang thai ảnh hưởng đến thai nhi như thế nào? Cùng Chương trình Dinh dưỡng Mẹ và Bé tìm hiểu các nguyên nhân, cách xử lý nhé và biện pháp phòng ngừa dưới bài viết này nhé.

1. Nguyên nhân khiến bà bầu bị chảy máu mũi

1.1 Nguyên nhân thay đổi từ bên trong cơ thể 

Khi mang thai, cơ thể mẹ bầu sẽ có những thay đổi đáng kể, bao gồm sự gia tăng hormone estrogen và progesterone. Các hormone này khiến hệ thống mao mạch trong mũi giãn nở để tăng tuần hoàn máu, đồng thời nhu cầu cung cấp máu trong cơ thể cũng tăng cao để nuôi dưỡng cả mẹ và thai nhi.

Lưu lượng máu tăng kết hợp với các mao mạch mũi giãn nở làm áp lực lên thành mạch tăng, khiến chúng dễ bị vỡ hơn. Bên cạnh đó, niêm mạc mũi vốn mỏng nên khi chịu áp lực sẽ dễ dẫn đến hiện tượng chảy máu mũi khi mang thai. Theo thống kê cho thấy khoảng 20% phụ nữ mang thai bị chảy máu mũi, trong khi tỷ lệ này ở người không mang thai chỉ khoảng 6%.

Ngoài ra, sự thay đổi nội tiết tố còn khiến màng nhầy trong mũi sưng lên, gây nghẹt mũi làm tăng nguy cơ chảy máu mũi trong thai kỳ. Theo các bác sĩ, nếu chảy máu mũi chỉ xảy ra vài lần khi mang thai thì đây là hiện tượng bình thường, không gây nguy hiểm cho cả mẹ và thai nhi.

Chảy máu cam khi mang thai do rất nhiều nguyên nhân gây nên

1.2 Do tác động từ môi trường bên ngoài

Chảy máu mũi khi mang thai không chỉ do thay đổi bên trong cơ thể mà còn chịu ảnh hưởng từ nhiều yếu tố bên ngoài, bao gồm:

• Cảm lạnh, dị ứng hoặc nhiễm trùng xoang: Các bệnh lý này làm niêm mạc mũi bị viêm, sưng, dễ tổn thương và chảy máu.
• Không khí khô và thay đổi thời tiết: Ngồi lâu trong phòng điều hòa, trên máy bay hoặc ở môi trường có nhiệt độ lạnh sâu, thời tiết chuyển mùa khiến niêm mạc mũi bị khô, dễ nứt và chảy máu.
• Chấn thương vùng mũi: Va chạm hoặc tác động mạnh vào vùng mũi có thể gây tổn thương mao mạch và dẫn đến chảy máu.
• Rối loạn đông máu: Một số mẹ bầu mắc rối loạn đông máu sẽ có nguy cơ cao bị chảy máu mũi.
• Huyết áp cao: Tăng huyết áp làm áp lực trong các mạch máu tăng lên, dễ gây vỡ mao mạch mũi.
• Tác dụng phụ của thuốc:
  • Thuốc chống viêm không steroid (NSAID) có thể làm khô niêm mạc và tăng nguy cơ chảy máu mũi.
  • Một số loại thuốc khác như enoxaparin, clopidogrel, warfarin cũng có thể gây rối loạn đông máu, làm tăng khả năng chảy máu mũi khi mang thai.
  • Thuốc xịt mũi chống dị ứng chứa kháng histamin: Thành phần trong các thuốc này có thể khiến mạch máu dễ vỡ, dẫn đến chảy máu mũi ở mẹ bầu.

Trong nhiều trường hợp, chảy máu cam xảy ra khi mẹ bị cảm lạnh hoặc viêm mũi xoang, vì niêm mạc mũi sưng viêm và dễ tổn thương. Nếu mẹ đang có triệu chứng sốt, nghẹt mũi, hắt hơi nhiều, hãy tham khảo thêm bầu bị cảm cúm phải làm sao để xử lý an toàn, tránh dùng thuốc bừa bãi.

Chảy máu cam khi mang thai do nguyên nhân gì?

2. Chảy máu mũi khi mang thai có bị xem là nguy hiểm?

Chảy máu mũi khi mang thai thường là hiện tượng lành tính, không gây nguy hiểm cho sức khỏe mẹ bầu hay thai nhi nếu chỉ xảy ra vài lần với lượng máu ít. Dù nguyên nhân đến từ thay đổi bên trong cơ thể hay tác động bên ngoài như thời tiết, dị ứng, va chạm… thì hầu hết các trường hợp đều không nghiêm trọng.

Chảy máu cam trong thai kỳ không gây nguy hiểm trực tiếp cho thai nhi hay sản phụ. Tuy nhiên, một số nghiên cứu cho thấy có khoảng 10% phụ nữ mang thai bị chảy máu cam sẽ bị băng huyết sau sinh, trong khi đó, chỉ khoảng 6% ở nhóm không bị chảy máu cam gặp biến chứng này. Ngoài ra, nếu mẹ vẫn bị chảy máu cam nặng trong 3 tháng cuối thai kỳ, nguy cơ phải sinh mổ cũng cao hơn bình thường.

Đặc biệt, nếu bà bầu bị chảy máu mũi với tần suất dày, kéo dài hoặc xuất hiện trong giai đoạn tam cá nguyệt thứ ba, đây có thể là dấu hiệu cảnh báo các vấn đề sức khỏe tiềm ẩn như cao huyết áp, rối loạn đông máu hoặc tiền sản giật. Mẹ bầu cần chú ý nghỉ ngơi hợp lý, giữ tinh thần thoải mái và theo dõi sát tình trạng sức khỏe của mình để đảm bảo an toàn cho cả mẹ và bé.

Đặc biệt, nếu chảy máu mũi xuất hiện dày, kéo dài hoặc kèm đau đầu, mẹ nên đi kiểm tra sớm và tuân thủ thời gian khám thai quan trọng để bác sĩ theo dõi huyết áp, tình trạng đông máu và loại trừ nguy cơ tiền sản giật.

Nhiều mẹ bầu bị chảy máu cam đều sợ sẽ ảnh hưởng đến con.

>>> Hãy chăm sóc sức khỏe của bạn và con yêu ngay hôm nay! Sử dụng công cụ “Theo Dõi Sức Khỏe Của Mẹ” để đồng hành cùng bạn trên hành trình mang thai và nuôi con khỏe mạnh.

3. Cách xử lý khi bà bầu bị chảy máu mũi

Chảy máu cam kèm theo đau đầu trong thai kỳ có thể là dấu hiệu cảnh báo bất thường về sức khỏe. Mẹ bầu cần thăm khám sớm để được kiểm tra chính xác. Dưới đây là những việc thai phụ nên làm khi bị chảy máu cam để xử lý đúng cách:

• Ngồi xuống và giữ tư thế hơi cúi người ra phía trước, không nên ngửa đầu ra sau vì có thể khiến máu chảy ngược vào đường hô hấp hoặc dạ dày, gây buồn nôn hoặc khó thở.
• Dùng ngón tay cái và trỏ kẹp nhẹ phần mềm bên dưới sống mũi, giữ trong khoảng 10–15 phút, đồng thời hít thở bằng miệng. Không nên kiểm tra mũi trong thời gian này vì có thể làm chậm quá trình đông máu.
• Hỉ mũi nhẹ để loại bỏ máu đông nếu có, sau đó có thể sử dụng thuốc xịt co mạch Otrivin (an toàn cho phụ nữ mang thai) nếu đã được bác sĩ hướng dẫn.
• Xịt thuốc hai lần trong lúc hít nhẹ bằng mũi, giúp làm co mạch và cầm máu hiệu quả hơn.
• Chườm lạnh nhẹ lên sống mũi bằng túi đá hoặc khăn lạnh để làm co các mạch máu, giảm lưu lượng máu chảy.
• Nếu cảm thấy chóng mặt, hãy nằm nghiêng sang một bên để tránh máu đi vào họng và giữ đường thở thông thoáng.

Sau khi cầm máu thành công, mẹ bầu cần lưu ý:

• Trong 24 giờ tiếp theo, nên tránh nằm ngửa, vận động mạnh hoặc làm việc nặng.
• Hạn chế ăn thức ăn cay nóng, sử dụng rượu bia hoặc tập thể dục cường độ cao, vì các yếu tố này có thể kích thích mạch máu mũi và gây tái phát chảy máu.

Nếu máu không ngừng sau 15 phút, hãy tiếp tục siết mũi thêm 10 - 15 phút nữa. Nếu tình trạng vẫn không cải thiện, cần đến cơ sở y tế để được xử lý kịp thời nếu gặp các dấu hiệu sau:

• Máu chảy nhiều, liên tục hơn 30 phút mà không dừng lại.
• Chảy máu sau chấn thương đầu, dù lượng máu ít hay nhiều.
• Chảy máu kèm khó thở, da xanh xao, tái nhợt, mệt mỏi, chóng mặt, mất phương hướng.
• Đau ngực kèm chảy máu cam, cần kiểm tra để loại trừ các bệnh lý nghiêm trọng.
• Chảy máu cam nặng trong 3 tháng cuối thai kỳ, có thể làm tăng nguy cơ phải sinh mổ và băng huyết sau sinh (10% mẹ bầu bị chảy máu cam có nguy cơ băng huyết, cao hơn so với 6% ở nhóm không bị).

Mẹ bầu bị chảy máu cam phải làm sao?

4. Các phương pháp phòng ngừa tình trạng chảy máu mũi ở bà bầu

Để giảm nguy cơ bị chảy máu cam trong thai kỳ, mẹ bầu nên duy trì lối sống lành mạnh, kết hợp chăm sóc đúng cách cho vùng mũi nhạy cảm. Một số biện pháp hiệu quả gồm:

• Uống nhiều nước mỗi ngày để giữ ẩm cho niêm mạc mũi, hạn chế tình trạng khô nứt dẫn đến chảy máu.
• Xì mũi nhẹ nhàng, tránh hắt hơi mạnh hoặc ngoáy mũi quá mức vì dễ làm tổn thương mao mạch bên trong.
• Khi hắt hơi, nên mở miệng để giảm áp lực dồn vào khoang mũi.
• Tăng độ ẩm không khí xung quanh, đặc biệt trong phòng ngủ hoặc mùa lạnh, bằng máy tạo ẩm hoặc máy phun sương.
• Giữ không gian sống sạch sẽ, thoáng khí, tránh khói bụi, khói thuốc, hóa chất nồng mạnh hoặc mùi kích ứng như nước hoa.
• Không dùng thuốc xịt hoặc thuốc thông mũi bừa bãi, chỉ sử dụng theo đúng chỉ định của bác sĩ để tránh tác dụng phụ không mong muốn.
• Dưỡng ẩm mũi bằng dầu thiên nhiên hoặc sáp mũi chuyên dụng cho mẹ bầu, hoặc sử dụng dung dịch nước muối sinh lý để rửa mũi hằng ngày.
• Bổ sung rau xanh, trái cây tươi giàu vitamin và khoáng chất cần thiết, đặc biệt là thực phẩm giàu vitamin C để tăng sức đề kháng và bảo vệ mao mạch mũi.
• Tránh làm việc nặng, vận động quá sức, thức khuya hay sử dụng rượu bia – vì dễ làm mạch máu giãn nở bất thường.
• Theo dõi sức khỏe định kỳ, đảm bảo mẹ luôn trong trạng thái khỏe mạnh, đủ dưỡng chất để nuôi dưỡng thai nhi và duy trì ổn định hệ tuần hoàn.

Để tránh chảy máu cam, mẹ bầu nên chăm sóc vùng mũi kỹ và giữ lối sống lành mạnh

Chảy máu mũi khi mang thai là tình trạng phổ biến và thường không gây nguy hiểm. Tuy nhiên, mẹ bầu không nên chủ quan vì đây cũng có thể là dấu hiệu cảnh báo một số vấn đề sức khỏe nghiêm trọng. Nếu có bất kỳ biểu hiện bất thường nào như chảy máu cam kéo dài, kèm đau đầu hoặc mệt mỏi, hãy đến gặp bác sĩ để được chẩn đoán và điều trị kịp thời.

Ngoài ra, mẹ bầu đừng quên theo dõi sức khỏe mỗi ngày với công cụ "Theo Dõi Sức Khỏe Của Mẹ" từ Chương trình Dinh dưỡng Mẹ và Bé hoàn toàn miễn phí, tiện lợi và an toàn.

*Để có thể nhận được thêm những lời khuyên chi tiết phù hợp với tình trạng sức khỏe cho mẹ và bé, bạn hãy tư vấn thêm các bác sĩ, chuyên gia dinh dưỡng ở các cơ sở y tế gần nhất.

Theo dõi Fanpage Dinh dưỡng Mẹ và Bé bằng cách bấm “Thích Trang” để cập nhật kiến thức bổ ích cho mẹ và bé.

https://www.facebook.com/dinhduongmevabe.com.vn