Các loại rau, củ, quả mà mẹ bầu không nên ăn trong thai kỳ để bảo vệ thai nhi khỏe mạnh

Bài viết được thẩm định bởi PGS.TS. Phạm Ngọc Khái, Giảng viên cao cấp,

nguyên Trưởng Bộ môn Dinh dưỡng & ATTP Trường Đại học Y Dược Thái Bình.

Trong suốt thai kỳ, việc chọn lựa thực phẩm phù hợp là vô cùng quan trọng đối với sức khỏe của bà bầu và thai nhi. Trong bài viết này, Chương trình Dinh dưỡng Mẹ và Bé sẽ cùng mẹ tìm hiểu chi tiết về bà bầu không nên ăn rau gì. Đồng thời, chia sẻ lời khuyên hữu ích từ các chuyên gia về cách thức điều chỉnh chế độ ăn uống sao cho phù hợp và an toàn nhất trong thai kỳ.

1. Những loại rau bà bầu không nên ăn nhiều khi mang thai

Mặc dù rau củ được xem là một phần không thể thiếu của một chế độ ăn đầy đủ, nhưng có một số loại rau bà bầu cần tránh hoặc hạn chế để đảm bảo an toàn cho thai kỳ:

1.1. Rau ngót

Rau ngót là một trong những loại rau bà bầu không nên ăn trong 3 tháng đầu thai kỳ. Tuy nhiên, những tháng sau của thai kỳ có thể ăn rau ngót với số lượng ăn ít và mỗi tuần không nên ăn quá 2 bữa, chỉ được dùng nấu canh chín, tuyệt đối không ăn rau ngót sống.

Trong rau ngót có chứa hàm lượng Papaverin cao, có khả năng kích thích cơ trơn tử cung co thắt mạnh. Điều này có thể làm tăng nguy cơ sảy thai, đặc biệt là trong 3 tháng đầu của thai kỳ.

Ngoài ra, rau ngót còn chứa hợp chất Glucocorticoid làm cản trở quá trình hấp thu Canxi và Photpho trong cơ thể. Sự cản trở này có thể dẫn đến tình trạng loãng xương ở phụ nữ mang thai và ảnh hưởng đến quá trình tăng trưởng của thai nhi.

Bên cạnh rau xanh, mẹ cũng nên tìm hiểu thêm bầu kiêng ăn gì để xây dựng chế độ dinh dưỡng an toàn trong suốt thai kỳ.

Rau ngót là một trong những loại rau bà bầu không nên ăn.

1.2. Rau răm

Tương tự như rau ngót, rau răm cũng chứa các thành phần có khả năng kích thích co bóp tử cung mạnh, gây ra những vấn đề tiềm ẩn cho thai kỳ. Tính nóng của rau răm còn có thể gây ra các vấn đề về hệ tiêu hóa như khó tiêu, cảm giác nóng trong cơ thể hoặc dẫn đến mất máu nếu mẹ tiêu thụ quá nhiều.

1.3. Ngải cứu

Ngải cứu thường được biết đến với việc giảm cơn đau thắt ở cơ hoặc vùng bụng. Tuy nhiên, đáng tiếc rằng, ngải cứu lại nằm đầu trong danh sách những loại rau bà bầu không nên ăn. Nguyên nhân chính là do ngải cứu chứa chất Methanol. Nếu mẹ bầu tiêu thụ 80 - 150mg/ngày, có thể tăng nguy cơ sảy thai và ảnh hưởng đến sức khỏe của bé.

1.4. Rau má

Bà bầu có ăn được rau má không? Rau má có tính hàn mạnh và gây đầy bụng, lạnh bụng đặc biệt trong 3 tháng đầu của thai kỳ. Việc tiêu thụ rau má, bất kể dưới dạng uống nước hay ăn sống đều có thể gây ra những tác động tiêu cực đến sức khỏe của cả mẹ và thai nhi.

1.5. Rau sam

Mặc dù rau sam thường được biết đến với các tính chất thanh nhiệt, giải độc cơ thể nhờ vào vị chua và tính hàn, nhưng việc tiêu thụ loại rau này có thể gây ra những vấn đề không mong muốn đặc biệt là cho phụ nữ mang thai. Tính hàn của rau sam có thể gây kích thích mạnh tới cơ tử cung, làm tăng nguy cơ chảy máu tử cung trong thai kỳ.

Rau sam làm tăng nguy cơ chảy máu tử cung trong thai kỳ.

1.6. Rau sống

Một trong những loại rau bà bầu không nên ăn là rau sống bởi chúng có thể chứa các loại vi khuẩn có hại như E.coli, Salmonella, và Toxoplasma, các tác nhân gây ngộ độc, nhiễm khuẩn. Việc tiếp xúc với những vi khuẩn này trong thai kỳ có thể gây ra các vấn đề sức khỏe nghiêm trọng cho cả mẹ và thai nhi.

1.7. Rau chùm ngây

Nghiên cứu đã chỉ ra rằng việc tiêu thụ chùm ngây trong thai kỳ có thể tăng nồng độ sắt trong cơ thể mẹ, giúp phòng ngừa bệnh thiếu máu. Tuy nhiên, các phần khác của cây chứa alkaloid, moringine,.. .gây co thắt tử cung, có thể dẫn đến các biến chứng như bong nhau thai, sảy thai hoặc sinh non. Điều đáng lo ngại hơn, có những nghiên cứu gợi ý rằng chiết xuất từ rễ cây chùm ngây có thể gây tê liệt và thậm chí tử vong cho mẹ.

1.8. Các loại nấm lạ

Trong thai kỳ, việc sử dụng nấm cần hết sức thận trọng. Một số loại nấm hoang dại hoặc không rõ nguồn gốc có thể chứa độc tố nguy hiểm, gây ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe mẹ bầu và sự phát triển của thai nhi. Vì vậy, mẹ nên tránh hoàn toàn các loại nấm lạ, chỉ sử dụng nấm tươi sạch, có nguồn gốc rõ ràng để đảm bảo an toàn.

Khi mang thai, việc sử dụng nấm cần thận trọng.

2. Các loại củ quả khác mẹ bầu không nên ăn trong thai kỳ

Bên cạnh những loại rau bà bầu không nên ăn thì các loại củ, quả nằm trong danh sách dưới đây mẹ cũng nên dè chừng:

2.1. Khổ qua

Khổ qua, hay còn gọi là mướp đắng, không phải là một lựa chọn thích hợp cho mẹ bầu. Mặc dù nó giàu chất dinh dưỡng, nhưng nghiên cứu đã chỉ ra rằng việc tiêu thụ khổ qua có thể gây ra các vấn đề về sức khỏe cho thai nhi.

2.2. Măng tươi

Măng tươi là một trong những loại rau củ quả mẹ bầu nên cẩn thận khi thêm vào thực đơn hằng ngày. Chúng chứa thiocyanate, một hợp chất có thể ảnh hưởng tiêu cực đến tuyến giáp của mẹ. Mẹ nên tránh ăn măng sống và ưu tiên chế biến măng đúng cách trước khi tiêu thụ.

2.3. Khoai tây mọc mầm

Khoai tây mọc mầm xanh chứa glycoalkaloid, một chất có thể gây độc cho con người khi tiêu thụ ở mức độ cao. Điều này có thể gây ra các vấn đề sức khỏe như nôn mửa, tiêu chảy và đau bụng. Nghiên cứu cũng đã chỉ ra rằng tiêu thụ khoai tây mọc mầm xanh trong thai kỳ có thể tăng nguy cơ dị tật ống thần kinh và hở hàm ếch ở thai nhi.

Khoai tây mọc mầm xanh chứa độc tố glycoalkaloid.

2.4. Cà tím

Cà tím chứa solanin, một chất alcaloid độc có thể gây ra các triệu chứng như nôn mửa, đau bụng và tiêu chảy. Nếu không được chế biến đúng cách, cà tím có thể gây ra nguy cơ dị ứng hoặc rối loạn tiêu hóa cho mẹ bầu. Vì vậy, hãy cẩn thận khi tiêu thụ loại rau này trong thai kỳ.

Ngoài các loại củ quả kể trên, mẹ cũng cần lưu ý đến 7 loại trái cây bà bầu không nên ăn để tránh ảnh hưởng đến sự phát triển của thai nhi.

3. Những lưu ý gì khi bổ sung rau củ quả vào thực đơn trong thai kỳ

Chế độ dinh dưỡng trong thai kỳ đóng vai trò quan trọng đối với cả mẹ và sự phát triển của thai nhi. Rau xanh là nguồn dưỡng chất thiết yếu, nhưng không phải loại nào cũng an toàn. Một số loại rau có thể gây ra tác dụng phụ hoặc ảnh hưởng xấu đến sức khỏe thai kỳ. Dưới đây là danh sách các loại rau bà bầu cần lưu ý khi bổ sung vào thực đơn của mình để đảm bảo an toàn.

3.1. Không ăn rau củ có dấu hiệu hư hỏng

Trong thai kỳ, mẹ bầu tuyệt đối không nên ăn rau củ có dấu hiệu hư hỏng, dập nát hay nấm mốc. Những loại rau này thường chứa vi khuẩn, nấm và độc tố có thể gây hại cho sức khỏe mẹ và thai nhi. 

Ngoài việc mất đi giá trị dinh dưỡng, rau củ hư hỏng còn làm tăng nguy cơ ngộ độc, tiêu chảy hoặc nhiễm trùng đường ruột. Vì vậy, mẹ cần kiểm tra kỹ nguyên liệu trước khi chế biến và loại bỏ hoàn toàn các loại rau củ đã úng, thâm đen hoặc có dấu hiệu mốc hỏng. 

Bên cạnh đó, mẹ cũng nên tìm hiểu các loại ốc bà bầu không nên ăn để phòng tránh nguy cơ nhiễm khuẩn và ký sinh trùng trong thai kỳ.

Mẹ bầu chỉ nên ăn rau củ quả tươi mới 

3.2. Không ăn rau củ lạ, không rõ nguồn gốc

Khi mang thai, lựa chọn thực phẩm sạch và an toàn là yếu tố then chốt để bảo vệ sức khỏe mẹ và thai nhi. Các loại rau củ lạ, không rõ nguồn gốc hoặc trồng trong môi trường không đảm bảo vệ sinh có thể chứa thuốc trừ sâu, chất bảo quản hay hóa chất độc hại. 

Việc tiêu thụ những thực phẩm này không chỉ gây hại cho mẹ mà còn làm tăng nguy cơ dị tật bẩm sinh và ảnh hưởng lâu dài đến sự phát triển của bé. Vì vậy, mẹ bầu nên ưu tiên sử dụng rau củ có nguồn gốc rõ ràng, được cung cấp bởi cửa hàng uy tín hoặc sản phẩm có chứng nhận an toàn vệ sinh thực phẩm.

3.3. Không nên ăn nhiều rau củ muối

Các món rau củ muối như dưa muối, cà muối hay rau muống muối chua ngọt thường hấp dẫn khẩu vị, nhưng lại không phù hợp với phụ nữ mang thai. Hàm lượng muối quá cao trong các món này có thể khiến cơ thể mẹ giữ nước, gây phù nề, tăng huyết áp và ảnh hưởng đến chức năng thận. 

Trong suốt thai kỳ, việc kiểm soát lượng muối nạp vào cơ thể là rất quan trọng để bảo vệ sức khỏe của cả mẹ và thai nhi. Do đó, mẹ bầu nên hạn chế ăn rau củ muối và thay thế bằng rau tươi, chế biến đơn giản để vừa đảm bảo dinh dưỡng vừa an toàn.

Mẹ bầu nên hạn chế ăn những loại thực phẩm như rau củ muối

3.4. Tránh ăn rau củ chưa nấu chín kỹ

Ngoài việc tránh một số loại rau không phù hợp, mẹ bầu cũng cần thận trọng với rau củ sống hoặc chưa được nấu chín. Những thực phẩm này có thể chứa vi khuẩn, vi rút hoặc ký sinh trùng như Salmonella, E.coli hay Listeria, làm tăng nguy cơ ngộ độc thực phẩm và nhiễm trùng đường ruột. 

Trong giai đoạn thai kỳ, hệ miễn dịch của mẹ suy giảm khiến cơ thể dễ bị tấn công bởi các tác nhân gây bệnh. Vì vậy, để đảm bảo an toàn cho sức khỏe của cả mẹ và thai nhi, rau củ cần được rửa sạch và nấu chín kỹ trước khi sử dụng.

3.5. Hạn chế sử dụng các loại salad trộn sẵn

Salad là món ăn giàu dinh dưỡng, cung cấp nhiều vitamin và khoáng chất cần thiết cho cơ thể. Tuy nhiên, những loại salad trộn sẵn bán tại siêu thị hoặc nhà hàng lại tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn vệ sinh thực phẩm. 

Rau có thể chưa được rửa sạch hoàn toàn hoặc bị nhiễm vi khuẩn nếu không được bảo quản đúng cách. Bên cạnh đó, các loại sốt và gia vị trộn sẵn còn có thể chứa đường hóa học, chất bảo quản hoặc gia vị quá mạnh, không tốt cho sức khỏe mẹ bầu.

3.6. Không ăn quá nhiều rau củ

Ăn nhiều rau củ mang lại lợi ích, nhưng nếu tiêu thụ quá mức có thể gây ra các vấn đề tiêu hóa như đầy bụng, khó tiêu, tiêu chảy hoặc rối loạn tiêu hóa do dư thừa chất xơ. Ngoài ra, việc chỉ tập trung vào rau mà thiếu cân đối với các nhóm dinh dưỡng khác như protein, chất béo hay tinh bột có thể khiến mẹ bầu thiếu năng lượng, từ đó ảnh hưởng đến sự phát triển của thai nhi.

3.7. Kiêng một số loại rau củ theo khuyến cáo của bác sĩ

Rau bà bầu không nên ăn thường là những loại đã được bác sĩ chỉ định kiêng cữ để đảm bảo an toàn cho thai kỳ cũng như sức khỏe của mẹ và bé. Tuy nhiên, mỗi mẹ bầu có thể trạng và tình trạng sức khỏe khác nhau, vì vậy chế độ ăn uống cũng cần được điều chỉnh phù hợp. Trong một số trường hợp đặc biệt, chẳng hạn như mắc đái tháo đường thai kỳ, huyết áp cao hoặc gặp vấn đề về gan, thận, bác sĩ có thể yêu cầu hạn chế hoặc kiêng hẳn một số loại rau củ nhất định.

Mẹ có thể tham khảo ý kiến bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng về các loại rau không nên ăn 

Do đó, việc tuân thủ hướng dẫn từ bác sĩ là rất quan trọng. Tham khảo ý kiến chuyên gia sẽ giúp mẹ bầu xây dựng được chế độ ăn uống an toàn, hiệu quả và phù hợp với nhu cầu sức khỏe của bản thân.

Trên đây là những thông tin về bà bầu không nên ăn rau gì trong thai kỳ hoặc các loại rau cần ăn hạn chế để đảm bảo sức khỏe. Nếu mẹ vẫn còn thắc mắc, đừng ngần ngại tham khảo ý kiến từ các chuyên gia Chương trình Dinh dưỡng Mẹ và Bé cũng như bác sĩ về chế độ ăn uống để đảm bảo dinh dưỡng cho cả mẹ và bé.

*Lưu ý: Để có thể nhận được thêm những lời khuyên chi tiết phù hợp với tình trạng sức khỏe cho mẹ và bé, bạn hãy tư vấn thêm các bác sĩ, chuyên gia dinh dưỡng ở các cơ sở y tế gần nhất.

Theo dõi Fanpage Dinh dưỡng Mẹ và Bé bằng cách bấm “Thích Trang” để cập nhật kiến thức bổ ích cho mẹ và bé.

https://www.facebook.com/dinhduongmevabe.com.vn