TRẺ HO VỀ ĐÊM CÓ NGUY HIỂM HAY KHÔNG? BỐ MẸ NÊN CHĂM SÓC THẾ NÀO?

Bài viết được thẩm định bởi TS.BS. Dương Lan Dung - Phó Trưởng phòng Đào tạo,
Nguyên Phó Trưởng phòng Nghiên cứu khoa học - Bệnh viện Phụ sản Trung ương.

Tiếng ho khan kéo dài của trẻ về đêm luôn khiến bố mẹ lo lắng và ảnh hưởng đến giấc ngủ và sức khỏe của bé. Vậy trẻ ho về đêm có nguy hiểm hay không? Nguyên nhân nào dẫn đến tình trạng này? Hãy cùng Chương trình Dinh dưỡng Mẹ và Bé tìm hiểu để có thể đồng hành cùng con vượt qua những cơn ho này nhé.

Trẻ ho về đêm là dấu hiệu của các căn bệnh về đường hô hấp hoặc thực quảnTrẻ ho về đêm là dấu hiệu của các căn bệnh về đường hô hấp hoặc thực quản

1. Trẻ ho nhiều về đêm khiến bố mẹ lo lắng

Vào 3 năm đầu đời thường thì trẻ ho nhiều về đêm do sức đề kháng của bé vẫn còn non nớt. Ngoài ra, ho cũng là triệu chứng của căn bệnh về đường hô hấp hoặc do trẻ phản ứng với các tác nhân bên trong hay bên ngoài cơ thể.

Bé sẽ dễ bị ho khi chảy nước mũi, ra nhiều đờm và bị đọng lại trong họng. Vào ban ngày khi trẻ hoạt động nhiều, chất nhầy sẽ dễ thoát ra ngoài nên bạn sẽ không thấy bé ho. Nhưng về đêm, khi ngủ chất nhầy sẽ đọng lại trong họng nhiều và khiến trẻ ho nhiều về đêm hơn. Vì vậy mà mẹ sẽ thấy bé thường gặp hiện tượng trẻ ho về đêm. Giải đáp chuyện trẻ ho có đờm phải làm sao, mẹ cần quan sát tính chất đờm và tình trạng thở của trẻ để lựa chọn hướng xử lý phù hợp.

Nhưng khi mẹ thấy trẻ bị ho về đêm một cách bất thường và ho dai dẳng, kèm theo tiếng lạ khi thở thì có thể trẻ đang mắc một số bệnh lý mẹ nhé. Mẹ cần chú ý điều này và nên cho trẻ thăm khám bác sĩ ngay lập tức. Nhiều bố mẹ thường tìm hiểu các cách trị ho cho bé tại nhà để giúp con dễ chịu hơn và cải thiện giấc ngủ khi ho kéo dài về đêm.

2. Nguyên nhân khiến trẻ ho về đêm

Trẻ em là đối tượng rất dễ gặp các vấn đề về sức khỏe vì hệ miễn dịch vẫn chưa hoạt động tốt. Sau đây là những nguyên nhân khiến trẻ bị ho về đêm mà mẹ có thể tham khảo.

2.1 Trẻ ho về đêm do môi trường xung quanh

Nếu như bạn không vệ sinh phòng ngủ thường xuyên sẽ khiến trẻ bị hoNếu như mẹ không vệ sinh phòng ngủ thường xuyên sẽ khiến trẻ bị ho về đêm

Nếu như phòng ngủ của trẻ không được vệ sinh thường xuyên sẽ tích tụ rất nhiều bụi bẩn. Đặc biệt bụi trong chăn, gối, thú bông của trẻ sẽ dính rất nhiều bụi bẩn, vi khuẩn, phấn hoa, lông thú,... Từ đó mà trẻ có thể vô tình hút phải chúng khi đang ngủ, dẫn đến các cơn ho kèm theo ngứa mũi, hắt hơi và khó chịu.

2.2 Ho do kích ứng

Một trong những nguyên nhân khiến trẻ ho về đêm thường gặp nhất chính là mạt bụi, lông thú hay phấn hoa. Nếu trẻ bị ho về đêm, mẹ hãy quan sát xem trẻ có khởi phát các triệu chứng ho khi chơi đùa cùng thú cưng hay không.

Nếu như trẻ bị ho nhiều về đêm do dị ứng sẽ kèm thêm các triệu chứng như ngứa mũi, hắt hơi, nóng rát cổ họng, ngứa mắt. Một số trường hợp ho nhẹ, mẹ có thể áp dụng các mẹo dân gian như dùng lá húng chanh trị ho, giúp giảm kích ứng họng hiệu quả.

2.3 Do tư thế ngủ của bé

Ngoài ra tư thế ngủ cũng là nguyên nhân khiến trẻ bị ho về đêm khi đang ngủ. Nếu như trẻ không được gối đầu hoặc kê đầu thấp sẽ khiến cho chất nhầy cùng với dịch mũi dễ chảy xuống cổ họng. Từ đó gây kích ứng cổ họng và dẫn đến tình trạng ho.

2.4 Trẻ ho nhiều do bị xoang

Trẻ ho về đêm có thể là do bị viêm xoang, đây là tình trạng viêm nhiễm ở lớp niêm mạc hô hấp trong xong. Viêm xoang sẽ kèm theo các tình trạng phù nề, gây tăng tiết dịch nhầy và khiến cho trẻ bị nghẹt mũi.

Đặc biệt nhất là vào ban đêm, khi trẻ ngủ dịch nhầy sẽ chảy xuống cổ họng. Điều này sẽ khiến cho niêm mạc họng bị kích ứng và khiến trẻ bị ho về đêm và ho từng cơn dữ dội.

2.5 Bé bị trào ngược

Trào ngược là một trong những nguyên nhân khiến trẻ bị hoTrào ngược là một trong những nguyên nhân khiến trẻ bị ho

Đa phần khi thấy trẻ bị ho về đêm, mẹ sẽ nghĩ ngay đến các bệnh về đường hô hấp. Nhưng  trào ngược dạ dày thực quản cũng là nguyên nhân khiến trẻ bị ho. Khi Acid dịch vị bị trào ngược lên thực quản, nó sẽ gây kích thích tới hệ thần kinh đường khí quản. Điều này sẽ khiến cho khí quản của trẻ bị căng cứng và ho khi ngủ.

Ho do trào ngược thường xuất hiện khi bạn cho trẻ ăn quá nhiều trước khi đi ngủ. Vì thức ăn nạp vào chưa kịp tiêu hóa hết sẽ tăng nguy cơ trào ngược và gây kích ứng niêm mạc đường hô hấp.

2.6 Trẻ ho về đêm do giãn phế quản

Nếu bị giãn phế quản bạn cần cho trẻ đến phòng khám nhi khoa để được chữa trịNếu bị giãn phế quản bạn cần cho trẻ đến phòng khám nhi khoa để được chữa trị

Một số trẻ em sẽ bị giãn phế quản khi ở tư thế nằm, lúc này việc hít thở sẽ trở nên khó khăn hơn so với khi đứng. Vì vậy trẻ thường bị khó thở và ho dữ dội khi nằm ngủ. Đối với trường hợp này, bạn phải cho trẻ đến phòng khám nhi khoa để được chẩn đoán và điều trị tốt nhất.

3. Nên chăm sóc trẻ hay ho về đêm như thế nào?

Tùy vào nguyên nhân mà bạn chọn cách khắc phục phù hợp cho trẻTùy vào nguyên nhân mà bạn chọn cách khắc phục phù hợp cho trẻ

Tùy vào nguyên nhân mà bạn chọn cách khắc phục phù hợp cho trẻ. Bạn hãy tham khảo một số cách khắc phục an toàn sau đây:

3.1 Làm sạch không gian phòng ngủ của bé

Để trẻ không còn ho nhiều về đêm, mẹ nên thường xuyên lau chùi, dọn dẹp nhà cửa và cả phòng ngủ thật sạch sẽ thông thoáng. Nhờ điều này, mẹ sẽ loại bỏ đi tất cả các tác nhân gây kích ứng như tóc, bụi bẩn, lông vật nuôi, phấn hoa, tàn thuốc lá,...

Ngoài ra mẹ có thể sử dụng máy tạo độ ẩm trong phòng để tăng độ ẩm trong phòng ngủ cũng là cách giúp đường thở của trẻ không bị khó khăn. Từ đó làm giảm dịch nhầy trong mũi, giảm thiểu đi cơn ho và nghẹt mũi.

3.2 Không nên cho bé ăn uống sát giờ đi ngủ

Nếu mẹ cho bé ăn trước khi đi ngủ, thức ăn sẽ ứ đọng trong dạ dày. Từ đó gây trào ngược thực quản và khiến cho trẻ bị ho về đêm. Lưu ý, mẹ hãy hạn chế cho bé ăn những thực phẩm cay nóng, đồ chiên xào có nhiều dầu mỡ, thức ăn quá mặn, đồ ăn cứng, nước ngọt có ga,... Vì  chúng sẽ gây kích ứng niêm mạc đường thở và khiến trẻ bị ho nhiều hơn về đêm mẹ nhé.

3.3 Cho trẻ ho về đêm uống đủ nước

Để giữ đường thở luôn ẩm, mẹ hãy cho trẻ uống nhiều nước ấm, bổ sung thêm trái cây tươi để làm dịu phế quản, niêm mạc phổi,... Đặc biệt trước khi ngủ và sau khi thức dậy, mẹ hãy cho trẻ uống một ly nước ấm pha cùng 2 muỗng mật ong. Nó sẽ giúp chống viêm, kháng khuẩn nên trẻ sẽ tránh được tình trạng ho và khó thở kéo dài. Những biện pháp này cũng rất hữu ích như một cách tiêu đờm cho bé, giúp chất nhầy loãng hơn và bé dễ thở khi ngủ.

Lưu ý, cách này không áp dụng cho trẻ dưới 12 tháng tuổi vì trẻ có thể bị ngộ độc với một số hoạt chất có trong mật ong. Nếu muốn đổi vị cho trẻ dễ uống hơn, mẹ có thể tham khảo thêm chưng lê hấp đường phèn, vừa làm dịu cổ họng vừa hỗ trợ giảm ho hiệu quả.

3.4 Làm sạch mũi bằng nước muối sinh lý

Mẹ có thể nhỏ 5 - 10 giọt nước muối sinh lý vào mũi trước khi cho trẻ ngủ. Mẹ sẽ dễ dàng mua được nó tại các hiệu thuốc ở dạng ống, dạng bơm hay dạng xịt. Với những bé dưới 3 tháng tuổi, Mẹ cần mua loại nước muối sinh lý chuyên biệt và không chứa chất bảo quản.

3.5 Điều chỉnh tư thế ngủ cho bé

Việc này sẽ giúp cho đường thở của trẻ trở nên lưu thông dễ dàng hơn, hạn chế được dịch nhầy chảy xuống họng gây kích ứng. Để tránh tình trạng trẻ ho về đêm, mẹ hãy để trẻ nằm ngửa, thẳng người và gối đầu cao từ 15 - 20cm.

3.6 Giữ ấm cho trẻ ho nhiều về đêm

Để giữ ấm cho trẻ, mẹ có thể mặc cho trẻ quần áo đủ ấm, chất liệu mềm mại và thoáng khí, tránh mặc quá nhiều lớp khiến trẻ khó chịu. Đắp một chiếc chăn mỏng nhẹ lên người trẻ, đặc biệt là vùng bụng và ngực, giúp giữ ấm cơ thể.

Đừng quên đi tất cho trẻ để giữ ấm bàn chân, đặc biệt là trong những ngày thời tiết lạnh. Nếu trời lạnh, mẹ nên đội mũ cho trẻ để giữ ấm vùng đầu và tai, và quàng khăn để giữ ấm vùng cổ khi ra ngoài.

Ngoài ra, mẹ cần đảm bảo nhiệt độ phòng phù hợp, không quá nóng hoặc quá lạnh. Nhiệt độ lý tưởng cho trẻ sơ sinh là khoảng 20-22 độ C. Trước khi đi ngủ, mẹ có thể tắm cho trẻ bằng nước ấm để giúp trẻ thư giãn và dễ ngủ hơn. Tránh tắm nước quá nóng hoặc quá lạnh mẹ nhé.

3.7 Trị ho bằng nguyên liệu tự nhiên

Mẹ có thể tìm các loại thuốc ho từ tự nhiên như chanh mật ong, lá húng, nước gừng, mật ong, lá hẹ,... hay các loại Siro ho chiết xuất từ thảo dược thiên nhiên. Chúng có công dụng giảm ho, long đờm, tiêu viêm, kháng khuẩn, thanh nhiệt và rất lành tính cho bé.

Trường hợp khi mẹ áp dụng một số biện pháp như trên mà không thấy trẻ dứt ho hoặc trẻ ho nhiều về đêm kèm theo một số dấu hiệu cảnh báo như sốt, nôn, khó thở,...thì cần nhanh chóng đưa trẻ đến cơ sở y tế ngay gần nhất để được kiểm tra và tìm hướng xử trí phù hợp

Qua những nguyên nhân và cách khắc phục tình trạng trẻ ho về đêm trên, hy vọng rằng Chương trình Dinh dưỡng Mẹ và Bé chia sẻ cho mẹ đầy đủ thông tin cũng như cách  hăm sóc cho bé tốt nhất. Chúc mẹ và bé luôn khỏe mạnh!