MẸ BẦU ĐAU XƯƠNG MU KHI MANG THAI? NGUYÊN NHÂN VÀ CÁCH GIẢM ĐAU HIỆU QUẢ

Bài viết được thẩm định bởi BS. Nguyễn Ngọc Sáng - Trưởng Module Thận – Niệu,
Nguyên Trưởng Bộ môn Nhi – Đại học Y Dược Hải Phòng

Đau xương mu khi mang thai là một trong những triệu chứng thường gặp ở mẹ bầu, đặc biệt là trong giai đoạn cuối thai kỳ. Cơn đau này có thể gây ra nhiều khó khăn trong sinh hoạt hàng ngày và ảnh hưởng đến chất lượng giấc ngủ của mẹ bầu. Vậy nguyên nhân nào gây ra tình trạng đau xương mu khi mang thai và làm thế nào để giảm đau hiệu quả? Hãy cùng Chương trình Dinh dưỡng Mẹ và Bé tìm hiểu trong bài viết dưới đây mẹ nhé.

Bà bầu đau xương mu khi mang thai?

1. Nguyên nhân khiến đau xương mu khi mang thai ở mẹ bầu?

Đau xương mu khi mang thai, hay còn gọi là đau khớp mu hoặc symphysis pubis dysfunction (SPD), là một tình trạng phổ biến nhưng thường bị các mẹ bỏ qua. Cơn đau này có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau, gây ảnh hưởng không nhỏ đến cuộc sống hàng ngày của mẹ bầu. Dưới đây là một số nguyên nhân chính:

1.1 Thay đổi Hormone ở mẹ bầu

Nguyên nhân đầu tiên khiến mẹ bầu đau xương mu khi mang thai là thay đổi Hormone. Cơ thể mẹ trải qua nhiều biến đổi nội tiết tố quan trọng để chuẩn bị cho sự ra đời của em bé.

Một trong những hormone chủ chốt là relaxin, có tác dụng làm mềm và giãn các dây chằng và khớp, đặc biệt là ở khu vực xương chậu, tạo điều kiện thuận lợi cho quá trình sinh nở. Tuy nhiên, sự thay đổi này cũng có thể khiến khớp mu trở nên kém ổn định hơn, dễ bị kích thích và gây đau. 

Bên cạnh đó, sự gia tăng của estrogen và progesterone - hai hormone quan trọng khác trong thai kỳ, cũng góp phần làm lỏng lẻo các dây chằng và khớp, làm tăng nguy cơ đau xương mu

1.2 Tư thế thai nhi trong bụng mẹ

Nguyên nhân tiếp theo khiến mẹ bầu đau xương mu khi mang thai là sự phát triển của thai nhi tạo ra những áp lực không nhỏ lên cơ thể người mẹ. Cụ thể, khi thai nhi lớn dần, trọng lượng và kích thước tăng lên đáng kể, gây áp lực trực tiếp lên xương chậu và khớp mu của mẹ. 

Bên cạnh đó, tư thế của thai nhi cũng đóng vai trò quan trọng. Nếu bé nằm ở tư thế ngôi ngược hoặc ngôi ngang, áp lực lên xương chậu và khớp mu sẽ càng gia tăng, gây ra cảm giác đau đớn và khó chịu cho mẹ bầu.

1.3 Chuyển dạ

Trong giai đoạn chuyển dạ, cơ thể mẹ sẽ tiết ra hormone relaxin với nồng độ cao, giúp các khớp xương chậu, bao gồm cả khớp mu, giãn nở tối đa để tạo điều kiện cho em bé chào đời. Quá trình giãn nở này có thể gây ra sự căng thẳng và đau đớn ở vùng xương mu, đặc biệt khi đầu em bé di chuyển qua khung xương chậu.

Các cơn co thắt trong chuyển dạ cũng góp phần tạo áp lực lên xương chậu và khớp mu, làm tăng cảm giác khó chịu.

1.4 Tăng cân nặng

Việc mẹ bầu tăng cân trong thai kỳ là hoàn toàn bình thường và cần thiết để cung cấp đủ dinh dưỡng cho sự phát triển của em bé. Tuy nhiên, nếu tăng cân quá mức, trọng lượng dư thừa sẽ tạo thêm áp lực lên toàn bộ hệ thống cơ xương khớp, bao gồm cả khớp mu. Vì thế dẫn đến đau và khó chịu, đặc biệt khi di chuyển hoặc thực hiện các hoạt động hàng ngày.

1.5 Đa thai

Mang đa thai đồng nghĩa với việc có nhiều hơn một thai nhi trong bụng mẹ. Điều này làm tăng đáng kể áp lực lên xương chậu và khớp mu, khiến mẹ bầu dễ bị đau xương mu hơn so với mang đơn thai.

Ngoài các nguyên nhân chính trên, còn có một số yếu tố khác có thể làm tăng nguy cơ bà bầu đau xương mu khi mang thai, bao gồm:

• Tiền sử chấn thương vùng chậu
• Hoạt động thể chất quá sức
• Cơ bụng yếu

2. Đau xương mu khi mang thai có nguy hiểm không?

Đau xương mu khi mang thai có nguy hiểm cho mẹ và bé không?

Đau xương mu khi mang thai thường là một triệu chứng bình thường khi mang thai và không gây nguy hiểm cho mẹ và bé. Tuy nhiên, nếu cơn đau kèm theo các triệu chứng khác như sốt, chảy máu âm đạo, hoặc đau dữ dội, bạn nên đến gặp bác sĩ ngay lập tức để được kiểm tra và tư vấn.

Mặc dù phần lớn các trường hợp đau xương mu không đáng lo ngại, có một số dấu hiệu cảnh báo mà mẹ bầu cần đặc biệt lưu ý, mẹ bầu nên đến gặp bác sĩ để được kiểm tra và đánh giá.

• Đau dữ dội và kéo dài, không thuyên giảm, ảnh hưởng nghiêm trọng đến khả năng vận động và chất lượng cuộc sống.
• Đau kèm theo các triệu chứng khác như sốt, ớn lạnh, chảy máu âm đạo, đau bụng dữ dội, hoặc bất kỳ dấu hiệu bất thường nào khác
• Ảnh hưởng đến khả năng vận động, gây khó khăn trong việc đi lại, đứng lên ngồi xuống, hoặc thậm chí xoay người trên giường. 
• Tiền sử các vấn đề về xương khớp hay từng bị chấn thương vùng chậu trước đó.

Để đảm bảo an toàn cho cả mẹ và bé, mẹ bầu nên tuân thủ đầy đủ các mốc quan trọng khám thai, giúp bác sĩ theo dõi tình trạng xương chậu, khớp mu cũng như phát hiện sớm các bất thường trong thai kỳ.

3. Các cách làm giảm đau xương mu khi mang thai hiệu quả

Có nhiều cách để giảm đau xương mu khi mang thai

3.1 Nghỉ ngơi và thay đổi tư thế thường xuyên

Duy trì một tư thế trong thời gian dài có thể gây áp lực lên xương chậu và làm tăng cảm giác đau. Hãy cố gắng thay đổi tư thế thường xuyên, đứng dậy đi lại nhẹ nhàng hoặc thực hiện một số động tác giãn cơ đơn giản sau mỗi 30 phút ngồi hoặc đứng.

Khi nằm, nên nằm nghiêng và kê gối giữa hai chân tư thế nằm nghiêng giúp giảm áp lực lên xương chậu và cột sống. Đặt một chiếc gối giữa hai chân sẽ giúp căn chỉnh xương chậu và giảm căng thẳng lên khớp mu.

3.2 Sử dụng đai bụng hỗ trợ thai kỳ

Đai bụng được thiết kế đặc biệt để nâng đỡ phần bụng đang lớn dần, giảm áp lực lên xương chậu và lưng dưới. Hãy chắc chắn mẹ bầu chọn một chiếc đai có kích thước phù hợp và chất liệu thoáng khí để đảm bảo sự thoải mái khi sử dụng.

3.3 Vận động và tập thể dục nhẹ nhàng

Các bài tập nhẹ nhàng như yoga, bơi lội hoặc đi bộ có thể giúp tăng cường sức mạnh cơ bắp vùng chậu và lưng, hỗ trợ tốt hơn cho xương chậu và giảm đau.

3.4 Bổ sung đầy đủ chất dinh dưỡng

Canxi là thành phần chính cấu tạo nên xương, trong khi Vitamin D giúp cơ thể hấp thụ canxi hiệu quả. Bổ sung đủ hai chất này thông qua chế độ ăn uống giàu canxi (sữa, sữa chua, rau xanh đậm...) và Vitamin D (cá béo, lòng đỏ trứng, ánh nắng mặt trời...) hoặc viên uống bổ sung theo chỉ định của bác sĩ.

Nếu cơn đau xương mu trở nên nghiêm trọng, kéo dài hoặc ảnh hưởng đến khả năng di chuyển và sinh hoạt hàng ngày, mẹ bầu hãy đến gặp bác sĩ để được thăm khám và tư vấn. Bác sĩ có thể đề xuất các phương pháp điều trị phù hợp như vật lý trị liệu, sử dụng thuốc giảm đau hoặc các biện pháp hỗ trợ khác.

Ngoài việc bổ sung canxi và vitamin D, mẹ cũng cần chú ý đến chế độ ăn giàu chất xơ để hạn chế táo bón, tình trạng có thể làm tăng áp lực lên vùng chậu và khớp mu. Nếu chưa rõ bầu bị táo bón nên ăn gì, mẹ nên tìm hiểu để điều chỉnh thực đơn phù hợp.

Đau xương mu khi mang thai có thể ảnh hưởng tới tinh thần của mẹ

Mẹ bầu đau xương mu khi mang thai dù không nguy hiểm trực tiếp nhưng có thể ảnh hưởng đáng kể đến sức khỏe tinh thần và thể chất của mẹ bầu. Cơn đau kéo dài có thể gây ra căng thẳng, lo lắng, mất ngủ, và thậm chí trầm cảm. Do đó, việc theo dõi và chăm sóc sức khỏe bản thân là vô cùng quan trọng trong suốt thai kỳ.

Bên cạnh nghỉ ngơi và vận động hợp lý, việc bổ sung đủ nước và lựa chọn đồ uống phù hợp cũng giúp cơ thể mẹ dễ chịu hơn, giảm cảm giác nóng trong và căng thẳng. Mẹ có thể tham khảo thêm mẹ bầu bị nóng trong người nên uống gì để hỗ trợ cải thiện sức khỏe trong thai kỳ.

Hy vọng rằng những thông tin trên về chủ đề đau xương mu khi mang thai mà Chương trình Dinh dưỡng Mẹ và Bé chia sẻ đến mẹ giúp được ít nhiều cho hành trình sắp tới của mẹ. Chúc mẹ và bé luôn khỏe mạnh nhé!