MẸ BẦU BỊ TÁO BÓN NÊN ĂN GÌ? CHẾ ĐỘ DINH DƯỠNG CHO MẸ BẦU BỊ TÁO BÓN

Bài viết được thẩm định bởi PGS.TS. Phạm Ngọc Khái, Giảng viên cao cấp,
Trường Đại học Y Dược Thái Bình, Chủ tịch Hội Dinh dưỡng Việt Nam.

Mang thai là trải nghiệm thiêng liêng của phụ nữ nhưng cũng kéo theo nhiều vấn đề về sức khỏe, thường gặp nhất là hiện tượng mẹ bầu bị táo bón. Cùng Chương trình Dinh dưỡng Mẹ và Bé theo dõi bài viết này để hạn chế táo bón, tinh thần luôn thoải mái giúp mẹ có thai kỳ khỏe mạnh.

1. Nguyên nhân vì sao mẹ bầu bị táo bón 

Táo bón là tình trạng thường gặp ở hầu hết các mẹ bầu

Táo bón khi mang thai không gây nguy hiểm gì nhưng lại là hiện tượng phổ biến mà đa số mẹ bầu nào cũng gặp phải. Táo bón do nguyên nhân nào gây ra:

• Sản sinh nội tiết tố Progesterone dẫn đến sự lỏng lẻo và co giãn của dây bên trong thành ruột. 
• Chế độ ăn uống thay đổi, vận động ít đi cũng làm giảm lượng nước tuần hoàn trong cơ thể, gây ảnh hưởng đến hệ tiêu hóa. 
• Ruột non hoạt động kém hiệu quả gây ảnh hưởng đến quá trình chuyển thức ăn từ dạ dày đến ruột non, ruột già.
• Kích thước thai nhi trong tử cung ngày càng lớn khiến cho ruột bị đè mạnh, tác động lên khoảng trống trong bụng dẫn đến chuyển động trong ruột khó hơn.
• Thay đổi chế độ ăn nhiều đạm cũng là nguyên nhân khiến mẹ bầu bị táo bón như uống thêm sữa, sử dụng các chế phẩm từ sữa, ăn nhiều thịt đỏ… 
• Do uống thêm viên sắt khi mang thai. 
• Thường xuyên nhịn đi đại tiện cũng làm cho cơ thể ít tiếp nhận tín hiệu bài tiết so với bình thường.

Ngoài việc điều chỉnh chế độ ăn và sinh hoạt, mẹ bầu cũng nên tuân thủ đầy đủ các mốc quan trọng khám thai để bác sĩ theo dõi sức khỏe hệ tiêu hóa, tình trạng dinh dưỡng và kịp thời điều chỉnh việc bổ sung vi chất như sắt nhằm hạn chế táo bón trong thai kỳ.

2. Nguyên tắc ăn uống dành cho mẹ bầu bị táo bón 

Mẹ bầu bị táo bón luôn quan tâm nên ăn gì để nhanh cải thiện tình trạng này, giảm bớt khó chịu và mệt mỏi cho mẹ.

Mẹ bầu nên giảm ăn đồ cay nóng, đồ ngọt

Táo bón khi mang thai nếu để lâu ngày không chỉ làm ảnh hưởng đến sinh hoạt, nghỉ ngơi của mẹ mà kéo theo các triệu chứng như khó đại tiện, đau hậu môn, chướng bụng…. và tâm lý luôn lo lắng, căng thẳng lâu dần cũng ảnh hưởng đến sức khỏe của mẹ bầu. Nếu để khí thải tích tụ quá lâu trong ruột không thải được ra ngoài có thể bị lan truyền, gây ảnh hưởng đến cả thai nhi.

Hậu quả nữa khi bị táo bón là mỗi lần đi đại tiện, mẹ bầu phải cố hết sức để rặn, khi đó nguy cơ sảy thai sẽ tăng cao. Do đó, cần tham khảo thông tin để biết mẹ bầu bị táo bón nên ăn gì là điều quan trọng, để giúp mẹ vượt qua khó chịu.

Xét trong các nguyên nhân bà bầu bị táo bón thì chế độ ăn thường dễ dẫn đến tình trạng này do mẹ bầu ăn quá nhiều đồ cay nóng, đồ nhiều dầu mỡ và ăn ít chất xơ. Chính vì vậy, cần điều chỉnh lại chế độ ăn để cải thiện và phòng ngừa tình trạng táo bón hiệu quả khi mang thai. 

Trước khi muốn biết mẹ bầu bị táo bón nên ăn gì thì cần tuân thủ trước các nguyên tắc ăn uống dưới đây: 

• Ăn nhiều những thực phẩm có tác dụng kích thích nhu động ruột để quá trình tiêu hóa thức ăn thuận lợi hơn, hạn chế để phân tích tụ lâu ngày trong đường ruột dẫn đến cứng và đi đại tiện khó, bị đau.
• Bổ sung lượng nước cơ thể cần mỗi ngày để niêm mạc ruột có đủ độ ẩm và phân cũng mềm hơn.
• Ăn đủ bữa, ăn đúng giờ và chia nhỏ thành nhiều bữa ăn để tránh làm hệ tiêu hóa bị áp lực.

Táo bón kéo dài còn làm tăng áp lực vùng bụng dưới và xương chậu, từ đó khiến mẹ dễ khó chịu, đau tức vùng xương mu. Vì vậy, bên cạnh việc điều chỉnh ăn uống, mẹ cũng nên tìm hiểu thêm cách giảm đau xương mu khi mang thai để cải thiện chất lượng sinh hoạt hàng ngày.

3. Mẹ bầu bị táo bón nên ăn gì để mau khỏi

Những thực phẩm giàu chất xơ tốt cho mẹ bầu bị táo bón

Sau đây là danh sách những loại thực phẩm và thực đơn cho bà bầu bị táo bón, mẹ nên xem xét bổ sung nhiều hơn vào chế độ ăn để tốt hơn cho sức khỏe của mẹ trong thai kỳ. 

3.1 Thực phẩm giàu chất xơ 

Khi bị táo bón mẹ bầu cần ăn nhiều thực phẩm giàu chất xơ để cải thiện hệ tiêu hóa hoạt động hiệu quả hơn. Tuy nhiên, tránh ăn quá nhiều trong cùng một thời điểm, hãy chia nhỏ khẩu phần ra và nên ăn từ từ, mỗi ngày không ăn quá nhiều chất xơ sẽ làm phản tác dụng.

Chất xơ có nhiều trong các loại rau củ, trái cây tươi và một số thực phẩm khác đều tốt cho sức khỏe mẹ bầu, phải kể đến một số loại phổ biến như: 

3.2 Ăn quả kiwi

Trong mỗi quả kiwi thành phần có chứa khoảng 2.5g chất xơ và lượng lớn vitamin, chất dinh dưỡng có tác dụng tốt cho hệ tiêu hóa. Kiwi là loại quả có hương vị thơm ngon, dễ ăn nên mẹ bầu cần bổ sung vào thực đơn hàng ngày để nhanh chóng cải thiện tình trạng táo bón.

3.3 Quả mận khô

Thực phẩm này có chứa chất xơ không hòa tan có tác dụng nhuận tràng tự nhiên tương đối tốt và chữa táo bón rất hiệu quả cho mẹ bầu. 

3.4 Lê và táo

Ăn trực tiếp là tốt nhất để hấp thụ lượng chất xơ cực lớn, với hoạt chất pectin có tác dụng nhuận tràng và bảo vệ niêm mạc đường ruột hiệu quả.

3.5 Các loại hạt đậu

Trong đậu có chứa cả 2 loại chất xơ là hòa tan và không hòa tan. Đậu có thể dễ dàng chế biến thành nhiều món ăn khác nhau rất tốt cho mẹ bầu bị táo bón. 

3.6 Ngũ cốc và bánh mì đen

Nhóm thực phẩm này chứa hàm lượng chất xơ cao hơn bánh mì trắng nên cải thiện táo bón cực tốt. 

3.7 Ăn những thực phẩm có tác dụng cải thiện tiêu hóa 

Tăng cường những thực phẩm tốt cho đường ruột

Các loại thực phẩm giàu probiotic như sữa chua được biết đến là loại lợi khuẩn thuộc nhóm những vi khuẩn đang sống ở ruột và có tác dụng cung cấp năng lượng cho các tế bào trong ruột hoạt động. Khi đó mẹ hãy bổ sung nhóm thực phẩm này vào danh sách các món bà bầu bị táo bón nên ăn không những giảm tình trạng này mà còn có tác dụng:

• Tăng đề kháng và giảm vi khuẩn trong đường ruột.
• Cải thiện hệ vi sinh trong đường ruột.
• Tăng hiệu quả điều hòa trao đổi chất ở đường ruột của mẹ.

Do đó, ngoài chế độ ăn hàng ngày thêm chất xơ thì mẹ bầu bị táo bón cần bổ sung thêm sữa chua vào sau bữa ăn rất tốt cho hệ tiêu hóa.

Ngoài bổ sung chất xơ và magie, mẹ bầu cũng cần chú ý cân bằng nhiệt trong cơ thể vì tình trạng nóng trong có thể làm táo bón nặng hơn. Nếu chưa rõ bà bầu bị nóng trong người phải làm sao, mẹ nên tìm hiểu để lựa chọn thực phẩm và đồ uống phù hợp trong thai kỳ.

3.8 Nhóm thực phẩm chứa nhiều magie

Magie không chỉ có tác dụng nhuận tràng, nâng cao nhu động ruột mà còn nhanh chóng cải thiện tình trạng táo bón. Đây cũng là khoáng chất cực tốt cho cơ thể mẹ bầu. Do đó, khi bị táo bón mẹ bầu nên tăng cường các thực phẩm giàu magie như bơ, nho khô, yến mạch, lúa mì, rau lá xanh đậm…vào bữa ăn hàng ngày của mình để cân bằng cùng các chất dinh dưỡng khác. 

Lưu ý, không chỉ cần bổ sung những thực phẩm hỗ trị điều trị táo bón ở mẹ bầu thì mẹ cần uống đủ nước mỗi ngày từ 1,5 – 2 lít để bôi trơn ruột, làm mềm phân và từ đó quá trình đại tiện cũng diễn ra thuận lợi hơn.

Hy vọng với những thông tin bài viết vừa cung cấp sẽ giải đáp được những thắc mắc khi mẹ bầu bị táo bón nên ăn gì? Chế độ dinh dưỡng phù hợp để mẹ không bị bỡ ngỡ khi gặp phải tình trạng này, từ đó lên thực đơn phù hợp nhất cho mình, vừa cải thiện và hạn chế bị tái lại.

Để tham khảo thêm nhiều món ăn cực kỳ tốt cho bà bầu bị táo bón và bổ sung thêm những dưỡng chất cần thiết trong quá trình mang thai mẹ hãy đăng ký tham gia ngay Chương trình Dinh dưỡng Mẹ và Bé để được giới thiệu Ngân hàng thực đơn với hàng nghìn món ăn khác nhau chắc chắn mẹ bầu nào cũng thích mê.