15 trái cây tốt cho bà bầu 3 tháng đầu thai kỳ, hỗ trợ bé phát triển
Bài viết được thẩm định bởi TS.BS. Dương Lan Dung - Phó Trưởng phòng Đào tạo, Nguyên Phó Trưởng phòng Nghiên cứu khoa học - Bệnh viện Phụ sản Trung ương.
Trong giai đoạn đầu thai kỳ, mẹ nên bổ sung các trái cây tốt cho bà bầu 3 tháng đầu như chuối, cam, bơ, táo... để cung cấp vitamin và khoáng chất cần thiết, hỗ trợ hình thành và phát triển thai nhi. Sau đây Chương trình Dinh dưỡng Mẹ và Bé gợi ý một số loại trái cây tốt cho mẹ bầu 3 tháng đầu nên đưa vào thực đơn hằng ngày.
1. Lợi ích của việc ăn trái cây trong 3 tháng đầu thai kỳ?
Trái cây đem tới các chất dinh dưỡng tốt cho thai kỳ
Trái cây là thực phẩm tự nhiên và lành mạnh, chứa nhiều các chất dinh dưỡng tốt cho cơ thể như Vitamin, chất khoáng và chất xơ, đặc biệt đối với những phụ nữ mang thai trong 3 tháng đầu tiên. Các loại trái cây tốt cho bà bầu 3 tháng đầu sẽ mang đến những dưỡng chất như:
- Axit folic ảnh hưởng tốt đến sức khỏe và nhất là sự hình thành và phát triển não bộ cho trẻ nhỏ. Axit folic giúp phòng tránh các trường hợp dị tật bẩm sinh, thiếu máu ở phụ nữ mang thai và ngăn ngừa dị tật bẩm sinh. Axit folic có nhiều trong hoa quả có màu đỏ, cam như dâu hay xoài, cam, cà chua,..
- Vitamin C giúp tăng cường đề kháng cho mẹ bầu và giảm thiểu bệnh táo bón hay mắc phải ở phụ nữ đang mang thai. Vitamin C có ở trong hầu hết các loại hoa quả mà chúng ta hay ăn như chanh, cam, xoài,..
- Vitamin A cung cấp các chất dinh dưỡng cho phụ nữ mang thai trong 3 tháng đầu và giảm thiểu các bệnh về đường tiêu hóa. Vitamin có trong quả có màu cam, vàng như carot, xoài, …
- Vitamin B6 3 tháng đầu là thời kì mà các mẹ bầu hay nhạy cảm và bị các cơn ốm nghén. Vậy nên bổ sung Vitamin B6 để giảm thiểu tình trạng buồn nôn, ốm nghén ở thai phụ. Vitamin B6 có trong quả chuối, khoai tây
- Kali có nhiều trong quả chuối, lê,... giúp bài xuất lượng muối còn dư trong cơ thể nên ngăn ngừa chứng phù nề.
Việc lựa chọn đúng trái cây cho bà bầu theo từng giai đoạn thai kỳ sẽ giúp mẹ bổ sung đủ vitamin, khoáng chất và hỗ trợ hệ miễn dịch ổn định trong suốt 3 tháng đầu.
Lưu ý: Tiêu chuẩn ăn hoa quả mỗi ngày trong giai đoạn đầu thai kỳ là khoảng 200 gram, từ giai đoạn giữa thai kỳ trở về sau là 300 gram.Cứ mỗi 100 gram là một phần trái cây (SV) - được ước lượng khẩu phần tương đương bằng 1 quả quýt (quả hồng, quả đào) = 1/2 quả táo (quả lê) = 1/2 chùm nho = 1 quả chuối = 2 lát dưa hấu,... hoặc 1 hộp nước trái cây nguyên chất.
Những loại trái cây tốt cho bà bầu 3 tháng đầu mang đến nhiều dưỡng chất cần thiết nhưng mẹ bầu cũng cần lưu ý trong trái cây cũng chứa một loại đường được gọi là đường trái cây (đường hoa quả) nên mẹ bầu cần lưu ý không ăn quá nhiều. Hơn nữa, các loại quả nhiệt đới như chuối, dứa, dưa hấu, hồng,... có tính hàn nên mẹ cần lưu ý ăn với lượng vừa phải.
Sang tam cá nguyệt tiếp theo, nhu cầu dinh dưỡng của mẹ sẽ tăng dần, vì vậy mẹ có thể tham khảo thêm các nhóm trái cây tốt cho bà bầu 3 tháng cuối để xây dựng thực đơn hợp lý hơn.
2. Các loại trái cây tốt cho bà bầu 3 tháng đầu thai kỳ
2.1. Nhóm trái cây giàu axit folic (quan trọng cho sự hình thành ống thần kinh của thai nhi)
Họ nhà cam, quýt, chanh, bưởi cho mẹ bầu 3 tháng đầu
- Cam, quýt, chanh cũng là một loại trái cây tốt cho bà bầu 3 tháng đầu có hàm lượng dinh dưỡng cao, cung cấp các dưỡng chất như Vitamin C, Axit folic… Ăn một quả cam hay quýt mỗi ngày sẽ làm giảm triệu chứng ốm nghén, ngăn ngừa các bệnh tiểu đường và tăng cường hệ miễn dịch cho mẹ bầu.
- Vị thanh mát, chua chua ngọt ngọt của loại trái cây này giúp thỏa mãn cơn thèm chua của các bà bầu. Axit folic trong cam quýt còn giúp phòng ngừa các loại dị tật bẩm sinh cho trẻ.
Chuối
- Chuối là loại trái cây phổ biến cho bà bầu 3 tháng đầu vì chúng chứa nhiều thành phần dinh dưỡng, cung cấp kali, vitamin B6 và vitamin C dồi dào, giúp ngăn ngừa các bệnh táo bón đặc biệt ở phụ nữ đang mang thai.
- Kali giúp điều hòa huyết áp và ngăn ngừa chuột rút , giúp giảm lượng muối dư trong cơ thể, bớt phù nề, trong khi vitamin B6 hỗ trợ giảm buồn nôn – triệu chứng phổ biến ở 3 tháng đầu thai kỳ. Chuối cũng cung cấp năng lượng nhanh chóng và dễ tiêu hóa. Tuy nhiên, không phải loại chuối nào cũng phù hợp cho thai kỳ, vì vậy mẹ nên tìm hiểu thêm về các loại chuối bà bầu không nên ăn để lựa chọn đúng và tốt cho hệ tiêu hóa nhé.
Chuối là trái cây giàu Kali và vitamin B6
Bơ, măng cụt
Bơ, măng cụt là những trái cây tốt cho bà bầu 3 tháng đầu có xuất xứ ở miền Nam, rất giàu Omega 3, có vai trò rất lớn trong việc hình thành các tế bào da, mắt cho thai nhi khi còn trong bụng mẹ. Ngoài ra, trong quả bơ có nhiều chất xơ giúp phòng ngừa các bệnh táo bón và có chứa axit folic tốt cho hệ miễn dịch, ngăn ngừa các triệu chứng dị tật bẩm sinh. Kali trong bơ còn giúp giảm các cơn chuột rút, đau đớn và khó chịu trong thai kỳ. Tuy nhiên, các bác sĩ khuyến cáo rằng: dù quả bơ cung cấp nhiều dưỡng chất rất tốt nhưng mẹ bầu chỉ nên ăn 1 quả trong ngày và cách bữa ăn 1-2 tiếng để tránh tích tụ chất béo.
2.2 Nhóm trái cây giàu chất xơ, chống táo bón cho bà bầu 3 tháng đầu
Táo, lê
- Đối với những phụ nữ mang thai trong ba tháng đầu của thai kỳ, ăn táo giúp ích cho sự phát triển khỏe mạnh của thai nhi cũng như chất dinh dưỡng cho mẹ bầu. Trong táo có chứa nhiều dưỡng chất bổ dưỡng và đặc biệt có hàm lượng Vitamin C cao giúp ngăn ngừa các bệnh tim mạch và hen suyễn cho trẻ khi còn trong bụng mẹ.
- Ngoài ra, mẹ bầu còn hạn chế được các bệnh táo bón, làm tinh thần mệt mỏi, dễ stress, buồn bực và tăng cường hệ miễn dịch của mẹ bầu trong thai kỳ.
Vitamin C trong táo giúp thai nhi khỏe mạnh
- Tương tự như trái táo, trong quả lê cũng giàu hàm lượng Vitamin C, chất xơ giúp giảm tình trạng táo bón cho mẹ bầu - một tình trạng rất hay gặp trong thai kỳ.
- Kali trong trái lê còn tốt cho hoạt động tim mạch của cả mẹ và bé và cùng với hàm lượng lớn Tannin giúp loại bỏ các chất độc hại ra khỏi cơ thể, giúp tái tạo tế bào. Tuy nhiên, cần rửa kỹ trước khi ăn vì lê chưa sạch có chứa nhiều loại vi khuẩn không tốt cho cơ thể.
Đu đủ, xoài
- Ngoài tính chất nhuận tràng giảm tình trạng táo bón cho bà bầu, đu đủ còn giúp bổ sung dưỡng chất cho hệ miễn dịch, làm giảm các triệu chứng ốm nghén, đặc biệt là trong ba tháng đầu thai kỳ.
- Tuy nhiên mẹ bầu lưu ý không nên ăn đu đủ xanh, vì khi đó, các thành phần Papain và Chymopapain có trong nhựa mủ tiết ra dễ gây ra co thắt tử cung khá mạnh, sảy thai, sinh non hay dị tật ở trẻ em.
- Xoài giàu hàm lượng Vitamin C và A. Vitamin C trong xoài giúp ngăn ngừa các bệnh về đường tiêu hóa, bổ sung đủ dưỡng chất cho mẹ bầu và thai nhi trong thai kỳ. Dưỡng chất Canxi và sắt có trong xoài giúp cơ thể mẹ bầu tăng sức đề kháng, thúc đẩy sự phát triển của xương và tình trạng thiếu máu hay gặp trong quá trình mang thai. Nếu không được bổ sung kịp thời và đầy đủ Vitamin C, mẹ bầu sẽ hay gặp các triệu chứng: hoa mắt, chóng mặt, và trầm cảm, dễ kích động,...rất đáng lo ngại trong thai kỳ.
Vitamin trong xoài giúp mẹ tăng sức đề kháng, chống thiếu máu
2.3. Trái cây bổ sung sắt và khoáng chất
Nho
- Nho chứa sắt, magie, vitamin A và B, tốt cho máu và hệ thần kinh.
- Vỏ nho giàu resveratrol – một chất chống oxy hóa mạnh giúp hỗ trợ sức khỏe tim mạch và cải thiện chức năng mạch máu. Bên cạnh đó, nho còn cung cấp nhiều chất xơ và vitamin thiết yếu, giúp tăng cường đề kháng và hỗ trợ tiêu hóa cho mẹ bầu trong 3 tháng đầu thai kỳ
Lựu
- Trong quả lựu có rất nhiều chất dinh dưỡng tốt cho cơ thể. Thành phần Vitamin C giúp tăng cường sức đề kháng cho cả mẹ và bé, Canxi và axit folic hỗ trợ phát triển hệ thần kinh khỏe mạnh.
- Hàm lượng Vitamin A, E dồi dào có trong lựu còn giúp mẹ bầu đẹp da, sáng mắt và cải thiện tình trạng rạn da. Trái lựu còn chứa các khoáng chất tốt cho tim mạch, bổ sung sắt và phòng ngừa thiếu máu thai kỳ.
Quả lựu có nhiều sắt và chất chống oxy hóa, giúp ngừa thiếu máu.
2.4 Nhóm trái cây giàu vitamin C cho bà bầu 3 tháng đầu
Dâu
Dâu tây là nguồn cung cấp vitamin C dồi dào, giúp tăng cường sản xuất collagen, cần thiết cho sự phát triển xương và mô của thai nhi. Chúng cũng chứa folate, một dưỡng chất quan trọng giúp ngăn ngừa dị tật ống thần kinh ở thai nhi. Dâu tây còn có chất xơ, hỗ trợ tiêu hóa và kiểm soát đường huyết.
Dâu tây có nhiều tác dụng đáng kể cho mẹ bầu 3 tháng đầu
Kiwi
Kiwi giàu vitamin C, E và folate, rất tốt cho sự phát triển của thai nhi và sức khỏe của mẹ. Hàm lượng chất xơ cao trong kiwi giúp giảm táo bón, giảm cảm giác đầy bụng ở giai đoạn đầu của thai kỳ. Kiwi cũng chứa chất chống oxy hóa, giúp bảo vệ tế bào khỏi tổn thương. Với những lợi ích đó, kiwi là một trong những trái cây tốt cho mẹ bầu 3 tháng đầu nên bổ sung.
Dưa hấu
Bầu 3 tháng đầu ăn dưa hấu được không? Dưa hấu chứa nhiều nước (khoảng 92%), giúp bà bầu duy trì độ ẩm và ngăn ngừa tình trạng mất nước. Loại quả này cũng giàu vitamin C, A, và kali, hỗ trợ tăng cường hệ miễn dịch và phát triển thị giác của thai nhi. Ngoài ra, dưa hấu còn chứa lycopene, một chất chống oxy hóa giúp giảm nguy cơ tiền sản giật.
Ổi
Bầu ăn ổi được không? Ổi cũng là loại trái cây tốt cho bà bầu 3 tháng đầu, tuy nhiên, mẹ cũng nên lưu ý ăn đúng với số lượng phù hợp. Theo các chuyên gia dinh dưỡng, mỗi ngày thai phụ chỉ nên ăn 100g ổi chín. Nếu ăn ổi xanh hoặc ăn quá nhiều sẽ dễ gây ra tình trạng bị tiêu chảy ở mẹ bầu.
Ngoài ra, ăn nhiều ổi xanh có thể khiến mẹ bị táo bón - vấn đề thường gặp nhất ở phụ nữ mang thai. Khi ăn ổi, mẹ nên gọt vỏ và bỏ hạt, chỉ nên ăn vào buổi sáng hoặc trước, sau khi ăn bữa chính.
Ổi là thực phẩm bổ dưỡng cho mẹ bầu
Dứa
Dứa cũng là một loại trái cây tốt cho bà bầu ba tháng đầu mang lại nhiều lợi ích cho bà bầu trong 3 tháng đầu thai kỳ, cung cấp các chất dinh dưỡng, Vitamin, khoáng chất… Tuy nhiên, ăn nhiều dứa lại gây ra nóng trong người và có lượng đường cao nên sẽ không tốt cho mẹ bầu.
Vậy nên, mẹ cần ăn đúng cách với lượng phù hợp và nên ăn phần thịt hơn phần lõi. Vì lõi dứa có chứa nhiều Bromelain - một loại Enzyme có thể gây hại đến các Protein trong cơ thể, làm ảnh hưởng nhiều đến sức khỏe thai nhi.
Dứa chứa nhiều vitamin và khoáng chất, tốt cho bà bầu
3. Mẹo chọn mua trái cây tươi ngon và tốt cho mẹ bầu 3 tháng đầu
Bạn nên ưu tiên chọn các loại trái cây hữu cơ, không bị can thiệp bởi thuốc trừ sâu hay phân bón hóa học để đảm bảo an toàn cho cả mẹ và bé. Nếu không có sẵn trái cây hữu cơ, thì sử dụng trái cây thông thường vẫn rất có lợi và hãy áp dụng những lưu ý sau:
- Luôn rửa sạch trái cây thật kỹ, cắt bỏ những phần bị dập, vì đó có thể là nơi tích tụ vi khuẩn.
- Không ăn các loại dưa trước khi gọt sạch vỏ hoặc đã để quá lâu sau khi cắt.
- Bảo quản trái cây trong ngăn mát tủ lạnh và để xa các loại thực phẩm sống khác.
- Chỉ nên uống nước ép đã được chế biến đảm bảo chất lượng hoặc đóng gói tiệt trùng.
- Nên lựa chon ăn hoa quả đa dạng, không nên chỉ ăn 1 loại.
- Tránh ăn quá nhiều trái cây có tính nóng (nhãn, vải) dễ gây đầy bụng, nóng trong.
- Không ăn đu đủ xanh, thơm (dứa) sống hoặc chưa chín hẳn trong 3 tháng đầu.
Bên cạnh đó, nhiều mẹ cũng thắc mắc bà bầu ăn sầu riêng được không - thực tế sầu riêng có tính nóng và nhiều đường, nên mẹ chỉ nên ăn một lượng nhỏ để tránh đầy bụng hoặc tăng đường huyết.
Việc bổ sung trái cây vào chế độ dinh dưỡng trong thai kỳ sẽ giúp mẹ khỏe, bé phát triển tốt, đồng thời tạo nền tảng miễn dịch vững chắc cho con sau này. Bạn có thể lựa chọn trái cây tươi, đông lạnh hoặc đóng hộp - miễn là đảm bảo không chứa đường phụ gia. Nếu có bất kỳ băn khoăn nào liên quan đến chế độ ăn uống, đừng ngần ngại tham khảo ý kiến từ bác sĩ chuyên khoa.
Để bổ sung trái cây tươi vào thực đơn 3 tháng đầu thai kỳ, mẹ bầu có thể áp dụng các cách đơn giản và ngon miệng như: ăn trực tiếp, làm sinh tố với sữa chua không đường, trộn salad trái cây, hoặc làm nước ép. Hãy thử ngay phần mềm "Ngân Hàng Thực Đơn Dinh Dưỡng" để tìm kiếm những công thức trái cây phù hợp với sở thích và nhu cầu dinh dưỡng của mẹ bầu!
Các mẹ quan tâm cũng có thể tìm hiểu thêm về bài viết bà bầu ăn mận được không?, có tốt gì đối với sức khỏe không.
*Để có thể nhận được thêm những lời khuyên chi tiết phù hợp với tình trạng sức khỏe cho mẹ và bé, bạn hãy tư vấn thêm các bác sĩ, chuyên gia dinh dưỡng ở các cơ sở y tế gần nhất.
Theo dõi Fanpage Dinh dưỡng Mẹ và Bé bằng cách bấm “Thích Trang” để cập nhật kiến thức bổ ích cho mẹ và bé.


