Thai nhi 11 tuần tuổi phát triển như thế nào? Biết trai hay gái chưa

Bài viết được thẩm định bởi TS.BS. Dương Lan Dung - Phó Trưởng phòng Đào tạo,
Nguyên Phó Trưởng phòng Nghiên cứu khoa học - Bệnh viện Phụ sản Trung ương.

Bước vào tuần thứ 11 của thai kì, em bé của bạn đã chính thức được gọi là bào thai với sự phát triển rõ nét của các cơ quan. Mẹ cũng xuất hiện nhiều những thay đổi đặc trưng như ốm nghén, táo bón trong tuần thai thứ 11. Cùng theo chân Chương trình Dinh dưỡng Mẹ và Bé tìm hiểu những sự thay đổi của mẹ và bé ở giai đoạn này để chuẩn bị sẵn sàng cho một thai kì khỏe mạnh bạn nhé.

1. Thai nhi 11 tuần phát triển như thế nào?

Bầu 11 tuần là mấy tháng

Bầu 11 tuần là gần 3 tháng, bé của bạn lúc này đã đạt cân nặng khoảng 7 gram và có chiều dài cơ thể được đo từ đầu đến mông là khoảng 4 cm. Lúc này, bé đang có kích thước tương đương với quả vả.

Từ “phôi thai” phát triển thành “bào thai”

Vào giai đoạn tuần thai thứ 11, em bé của bạn sẽ không còn được gọi là phôi thai nữa, thay vào đó sẽ được gọi là bào thai. Tất cả các cơ quan quan trọng đều giữ đúng vị trí và bắt đầu hoạt động. Tai bé tiếp tục hình thành rõ rệt hơn ở vị trí cạnh đỉnh đầu.

Các chi cũng bắt đầu cử động, nhưng bạn chưa thể cảm nhận được những cử động này của bé trong vòng một đến hai tháng tới. Kích thước phần đầu của bé chiếm khoảng một nửa chiều dài cơ thể, có vẻ đang mất cân đối so với cơ thể, nhưng trong vài tuần tới khi phần cơ thể bé phát triển hơn, tỉ lệ giữa phần đầu và thân sẽ trở nên cân đối hơn.

Trong tuần này, khuôn mặt của bé đã rộng ra, hai mắt tách rời nhau, mí mắt hợp nhất và tai cụp xuống thấp. Các tế bào hồng cầu đang bắt đầu hình thành trong gan của bé

Ở giai đoạn tuần thai thứ 11 này, bé của bạn sẽ hít vào và thở ra một lượng dịch nước ối, điều này giúp cho sự phát triển phổi của bé. 

Thai 11 tuần biết trai hay gái chưa?

Vào cuối tuần thai thứ 11, bộ phận sinh dục ngoài của bé sẽ bắt đầu phát triển thành dương vật (bé trai) hoặc âm vật và âm đạo (bé gái). Và chỉ trong vòng một vài tuần tiếp theo, bạn sẽ có thể biết được em bé trong bụng mình là bé trai hay bé gái qua siêu âm.

Tất cả những thay đổi rõ nét này chỉ là một phần nhỏ trong quá trình phát triển của thai nhi đang diễn ra mỗi ngày. Khi hiểu trọn vẹn hành trình ấy, mẹ sẽ dễ dàng theo dõi sự trưởng thành của bé qua từng giai đoạn hơn.

Thai nhi ở tuần thứ 11 của thai kì

2. Sự thay đổi của người mẹ ở tuần thai thứ 11

2.1 Cảm giác khó đi ngoài

Táo bón là triệu chứng rất thường gặp khi mang thai, nguyên nhân một phần do những thay đổi về nội tiết tố, có thể gây ảnh hưởng và làm chậm quá trình tiêu hóa. Bạn hãy duy trì thói quen ăn uống đều độ, ăn đủ lượng rau củ và trái cây theo khuyến nghị, đồng thời cung cấp đủ nước cho cơ thể trong một ngày, cũng như thiết lập cho bản thân mình chế độ vận động hợp lý để hỗ trợ cho quá trình tiêu hóa được diễn ra bình thường.

Để biết xem liệu hiện tại chế độ dinh dưỡng, vận động và các thói quen khác của bản đã đảm bảo tốt cho sức khỏe hay chưa, bạn có thể sử dụng công cụ Tự Kiểm Tra Chế Độ Dinh Dưỡng Hiện Tại trên website của Chương trình Dinh dưỡng mẹ và bé.

Những triệu chứng này sẽ thay đổi đáng kể khi bước sang giai đoạn thai nhi 12 tuần tuổi, thời điểm nhiều mẹ bắt đầu cảm thấy cơ thể nhẹ nhàng hơn vì nghén giảm dần.

2.2 Triệu chứng ợ chua, ợ nóng

Trong giai đoạn này, bạn có thể sẽ xuất hiện triệu chứng ợ chua (còn gọi là chứng khó tiêu do axit), là những cơn ợ lên kèm theo cảm giác nóng rát từ xương ức lan tới cổ họng và kèm theo vị chua trong miệng. Sau cơn ợ, bạn thường cảm thấy bị tức ngực và cồn cào trong dạ dày. Ngoài ra, vị chua đọng lại trong miệng gây khó chịu và làm thay đổi vị giác khiến bạn ăn không ngon, chán ăn.

Mẹ ở tuần thứ 11 của thai kì

2.3 Triệu chứng nôn và buồn nôn

Các triệu chứng buồn nôn/nôn thường xuất hiện buổi sáng sau khi ngủ dậy, sau bữa ăn, sau khi ngửi thấy mùi thức ăn hoặc mùi lạ gì đó…

Sự thay đổi về nội tiết tố là nguyên nhân gây ra tình trạng ợ chua và buồn nôn/nôn ở phụ nữ mang thai: hormone progresterone do rau thai sản sinh ra có tác dụng làm giãn các cơ trơn của tử cung.

Hormone này cũng có tác dụng làm giãn van ngăn cách thực quản với dạ dày, do đó có thể làm cho axit dạ dày thấm ngược lên và gây ra cảm giác nóng rát khó chịu và kích thích ở cổ họng của bạn. Hormone progesterone có thể làm chậm các cơn co thắt của thực quản và ruột của bạn từ đó gây cản trở quá trình tiêu hóa gây buồn nôn/nôn.

Triệu chứng nôn hay buồn nôn thường xuyên xảy ra trong giai đoạn này

3. Mẹ nên làm những gì ở giai đoạn 11 tuần tuồi?

Để giảm các triệu chứng khó chiu về tiêu hóa hay còn gọi là nghén (gồm chán ăn, ợ hơi, ợ chua hay buồn nôn/nôn) bạn cần xây dựng một chế độ ăn uống hợp lý, nhẹ nhàng, đảm bảo vệ sinh.

Ăn những chất dễ tiêu và hỗ trợ tiêu hóa (như sữa chua, váng sữa), giảm chất béo và cay, ăn nhiều rau sạch và trái cây tươi, và nên chia nhỏ bữa ăn, ăn vào thời điểm ít buồn nôn. Có thể uống trà thảo dược, bạc hà, trà gừng, thuốc chống nôn, vitamin B6, hoăc vitamin tổng hợp bổ sung cho bữa ăn.

Đây cũng là giai đoạn mẹ cần chuẩn bị dinh dưỡng đầy đủ để hỗ trợ bé phát triển tốt khi bước sang thời điểm thai nhi 13 tuần tuổi - lúc cơ quan vận động và hệ xương bắt đầu hoàn thiện mạnh mẽ hơn.

Bạn cũng có thể tham khảo những thực đơn cân bằng dinh dưỡng, ngon miệng, đa dạng thực phẩm, được xây dựng theo quy trình khoa học, phù hợp khẩu vị vùng miền và đặc tính sinh lý của từng giai đoạn mang thai và đã được được Bộ Y tế phê duyệt tại chức năng “Phần mềm xây dựng thực đơn cân bằng dinh dưỡng” trên nền tảng website của Chương trình Dinh dưỡng dành cho Bà mẹ và Trẻ em.

Ra mắt Fanpage Dinh dưỡng Mẹ và bé, bấm nút "Thích Trang" để cập nhật những thông tin bổ ích nhé

Một bữa ăn từ Ngân hàng thực đơn Cân bằng dinh dưỡng

3.1 Cung cấp đầy đủ vi chất dinh dưỡng cho cơ thể

Vi chất dinh dưỡng như vitamin, khoáng chất và một số thành phần dưỡng chất khác rất cần thiết cho thai kỳ khỏe mạnh và cần được cung cấp đầy đủ, đặc biệt một số thành phần như axit folic, canxi, sắt…

Bên cạnh đó, vitamin C cần thiết cho việc sản xuất collagen, giúp củng cố sụn, cơ, mạch máu và xương của bé. Bổ sung đủ liều vitamin C góp phần đảm bảo cân nặng khi sinh của bé và giảm nguy cơ vỡ ối sớm. Vì cơ thể không thể dự trữ vitamin C, nên bạn cần đảm bảo cung cấp đủ lượng Vitamin C, bạn cần ăn đảm bảo đủ các loại thực phẩm có nhiều vitamin C như cam, xoài, dưa đỏ, dâu tây, và các loại rau như ớt chuông, bông cải xanh trong khẩu phần hàng ngày.

Việc bổ sung vi chất dinh dưỡng cần được thực hiện theo tư vấn, chỉ định của bác sĩ.

3.2 Tìm hiểu kỹ về mức cân nặng cần tăng trong suốt thai kì

Bước vào giai đoạn tuần thai thứ 11 nghĩa là bạn sắp đạt đến cột mốc tròn 3 tháng đầu của thai kì. Những cơn nghén có thể kiến bạn gặp khó khăn trong việc ăn uống trong giai đoạn này nhưng bạn hãy chú ý cần phải đảm bảo cân nặng và mức tăng cân hợp lý để đảm bảo sức khỏe cho cả mẹ và bé nhé.

Bạn có biết, dựa vào chỉ số BMI (Body Mass Index – Chỉ số khối cơ thể) trước khi mang thai mà bạn sẽ có mức tăng cân khuyến nghị trong suốt kì của mình, để hiểu rõ hơn mức cân nặng cần tăng trong thai kỳ, bạn hãy tham khảo và sử dụng Công cụ theo dõi sức khỏe của Mẹ trên nền tảng website của Chương trình Dinh dưỡng dành cho Bà mẹ và Trẻ em.

Việc nắm rõ mức tăng cân cần thiết trong từng giai đoạn cũng sẽ giúp mẹ chủ động hơn khi bước sang thai nhi 14 tuần tuổi - thời điểm mở đầu cho tam cá nguyệt thứ hai với nhiều thay đổi tích cực.

Công cụ theo dõi sức khỏe của Mẹ

Tài liệu tham khảo

https://www.babycenter.com/pregnancy/week-by-week/11-weeks-pregnant

https://www.whattoexpect.com/pregnancy/week-by-week/week-11.aspx