BÀ BẦU ĂN CÁ THU CÓ ĐƯỢC KHÔNG? GIẢI ĐÁP TỪ CHUYÊN GIA DINH DƯỠNG
Bài viết được thẩm định bởi PGS.TS. Phạm Ngọc Khái, Giảng viên cao cấp,
Trường Đại học Y Dược Thái Bình, Chủ tịch Hội Dinh dưỡng Việt Nam.
Cá thu là thực phẩm thơm ngon và hứa nhiều chất dinh dưỡng tốt cho sức khỏe. Nhưng có nhiều ý kiến mẹ bầu không nên ăn thực phẩm này do có hàm lượng thủy ngân cao, gây ảnh hưởng đến sức khỏe của cả mẹ và bé. Liệu thông tin này có đúng không và thực sự bà bầu ăn cá thu được không? Cùng Dinh dưỡng Mẹ và Bé tìm câu trả lời trong bài viết này mẹ nhé.
Bà bầu ăn cá thu được không?
1. Thành phần dinh dưỡng có trong cá thu
Cá thu là loại cá có hương vị đậm đà, có nhiều dầu, có đến khoảng 21 loài cá thu nhưng không phải loại nào cũng đều được tiêu thụ phổ biến. Cá thu Đại Tây Dương là một trong những loài cá phổ biến.
Thành phần dinh dưỡng có trong 100g cá thu bao gồm lượng calo 189 kcal; chất béo 11,9g; natri 89mg; chất xơ 0g; chất đạm 19g.
Dựa vào thành phần trên có thể thấy cá thu không chứa bất cứ lượng đường, chất cơ hay carbohydrate nào. Tuy nhiên, khi chế biến cá thu theo hình thức tẩm bột hay chiên rán hãy thêm các hàm lượng này vào cùng.
Xét về hàm lượng chất béo trong 100g cá thu cung cấp gần 12g chất béo và trong đó có chứa khoảng 3gam là chất béo bão hòa; 4,5 gam chất béo không bão hòa đơn và 2,9 gam chất béo không bão hòa đa. Đặc biệt, trong cá thu có chứa nhiều axit béo và omega-3. Một khẩu phần ăn cá thu cung cấp khoảng 0,77 gam EPA còn gọi là axit eicosapentaenoic và 1,25 gam DHA còn gọi là axit docosahexaenoic. Cả 2 loại axit béo này đều quan trọng cho sức khỏe và chủ yếu được hấp thụ qua đường thức ăn, do cơ thể tự tạo được quá ít.
Cá thu cũng cung cấp một lượng axit béo omega-3 nhỏ còn được gọi là DPA - axit docosapentaenoic. Cụ thể trong khẩu phần ăn 100g cá sẽ chứa khoảng 0,18gam omega-3. Lưu ý cá thu đánh bắt vào các thời điểm và các khu vực khác nhau đều có thể cung cấp lượng chất béo khác nhau.
Ngoài ra, thành phần vitamin B12 có trong cá thu rất tốt cho sức khỏe nói chung và sức khỏe tim mạch nói riêng. Bên cạnh đó, cá thu còn cung cấp sắt, vitamin B6, phốt pho, magie, selen, niacin, riboflavin, folate.
Bên cạnh cá thu, việc lựa chọn các loại cá biển tốt cho bà bầu cũng rất quan trọng để mẹ có thực đơn đa dạng và an toàn trong suốt thai kỳ.
2. Bà bầu ăn cá thu được không?
Bà bầu ăn cá thu được không?
Để trả lời câu hỏi bà bầu ăn cá thu được không? Câu trả lời là có, nhưng nếu ăn cá thu mỗi ngày thì vẫn nên hạn chế nhất là trong 3 tháng đầu và tốt nhất cần hỏi ý kiến bác sĩ trước khi ăn. Đây cũng là giải đáp cho câu hỏi bà bầu 3 tháng đầu ăn cá thu được không. Có nghĩa là mẹ bầu có thể ăn nhưng vẫn phải lưu ý về lượng cá hấp thu vào cơ thể.
Nguyên nhân là do cá thu có chứa lượng thủy ngân lớn nên không phù hợp để ăn mỗi ngày. Mỗi tuần mẹ bầu chỉ nên ăn cá thu khoảng 2 – 3 lần và mỗi lần khoảng 100 – 110g theo cục quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ - FDA khuyên dùng. Vì thế mẹ nên ăn những loại cá thu nhỏ do những loại cá này vừa chứa ít thủy ngân lại giàu dinh dưỡng.
Ngoài cá thu, nhiều mẹ cũng thắc mắc bầu ăn cá rô phi có tốt không, vì đây là loại cá phổ biến trong bữa ăn hằng ngày.”
Mẹ bầu cần tránh ăn những loại cá thu to do có chứa hàm lượng thủy ngân lớn. Nghiêm trọng hơn là bà bầu bị nhiễm độc thủy ngân không chỉ có nguy cơ bị sinh non, sảy thai mà còn ảnh hưởng đến sự phát triển trí não, chậm biết đi, chậm nói của thai nhi và có nguy cơ bị dị tật bẩm sinh.
Trong cùng nhóm cá biển giàu đạm, bà bầu ăn cá nục được không cũng là câu hỏi được nhiều mẹ quan tâm vì cá nục có mức thủy ngân trung bình và cần sử dụng đúng cách.
3. Những lợi ích của cá thu mang lại cho bà bầu
Cá thu là thực phẩm có chứa nhiều giá trị dinh dưỡng cao và giàu niacin, vitamin B12, selen, phốt pho, protein và một số vi chất tốt cho cả mẹ và bé. Hàm lượng omega-3 trong cá thu rất tốt cho sự hình thành và phát triển não bộ, hệ thần kinh ở thai nhi. Những lợi ích khi ăn cá thu đúng cách mang lại cho bà bầu.
Những lợi ích của cá thu dành cho sức khỏe mẹ bầu
3.1 Bổ sung vitamin B12
Thiếu hụt vitamin B12 trong thai kỳ có thể làm tăng nguy cơ sinh non, sinh con nhẹ cân theo một số nghiên cứu chỉ ra. Bà bầu bị thiếu vitamin B12 còn khiến trẻ sinh ra bị thiếu hụt dưỡng chất này. Điều này không chỉ ảnh hưởng đến quá trình tăng trưởng mà còn khiến trẻ đạt các cột mốc phát triển chậm hơn.
Bổ sung cá thu vào thực đơn cho mẹ bầu còn giúp mẹ tăng cường bổ sung vitamin B12 do trong cá thu rất nhiều loại vitamin này và trong 100g cá thu có thể cung cấp đến 16,2 gam vitamin B12 cho cơ thể.
3.2 Bổ sung vitamin B2
Vitamin B2 còn gọi là Riboflavin là vitamin thiết yếu để cơ thể sản xuất năng lượng. Ngoài ra, vitamin B2 còn thúc đẩy sự phát triển cơ, xương, hệ thần kinh và hỗ trợ phát triển thị lực tốt, cho mẹ làn da khỏe mạnh. Cá thu chứa lượng vitamin B2 rất dồi dào, chỉ với 85g đã đáp ứng được khoảng 21% lượng riboflavin khuyến nghị mỗi ngày.
3.3 Giảm thiểu biến chứng khi sinh
Cá thu chứa nhiều dưỡng chất quan trọng giảm biến chứng khi sinh
Trong quá trình mang thai thiếu hụt selen dẫn đến nguy cơ cao dễ gặp các biến chứng thai kỳ như sảy thai, sinh con nhẹ cân, tiền sản giật. Cá thu có chứa lượng selen dồi dào, một miếng cá nặng 85g có thể cung cấp khoảng 44 microgam selen.
3.4 Giúp xương chắc khỏe
Cá thu là nguồn cung cấp phốt pho đủ cho hệ xương của thai nhi phát triển chắc khỏe. Không chỉ có tác dụng tốt cho hệ xương của thai nhi, phốt pho còn có tác dụng hỗ trợ quá trình đông máu, co cơ, chức năng dẫn truyền thần kinh và chức năng thận hoạt động hiệu quả. Ngoài ra, phốt pho trong cá thu còn có tác dụng duy trì và sửa chữa mô tế bào. Cụ thể trong khẩu phần ăn 85 gam cá thu có thể cung cấp đến 236 miligam phốt pho cho cơ thể.
Nếu mẹ muốn thay đổi thực đơn hằng tuần, ngoài cá thu, nhiều người cũng tìm hiểu có bầu ăn cá lóc được không để bổ sung nguồn protein an toàn từ cá nước ngọt.
4. Những lưu ý khi ăn cá thu cho bà bầu
Mẹ bầu cần ăn cá thu đúng cách để giảm tác dụng phụ
Thời gian và lượng cá thu nên ăn luôn là vấn đề nhiều mẹ bầu thắc mắc, mẹ cần nắm rõ một số lưu ý dưới đây để đảm bảo bổ sung cá thu an toàn trong thai kỳ. Cụ thể như sau:
- Thời gian ăn cá thu tốt nhất là sau 3 tháng đầu, lúc đấy thai nhi đã ổn định và bắt đầu hấp thụ dưỡng chất.
- Nên chọn mua cá có nguồn gốc rõ ràng, cá tươi ngon không bị ươn.
- Tuân thủ liều lượng cá thu được khuyến cáo mỗi tuần để bảo vệ sức khỏe tốt nhất.
- Ưu tiên ăn những loại cá nhỏ như cá thu Nhật Bản, được đánh bắt từ vùng biển Thái Bình Dương. Loại cá này có hàm lượng thủy ngân cực thấp nên không ảnh hưởng đến sức khỏe và an toàn.
- Làm sạch cá cẩn thận, nấu chín kỹ, tuyệt đối không ăn cá sống hoặc cá chưa chín, cá tái… sẽ dễ bị nhiễm các loại vi rút và vi khuẩn có hại.
- Không mua cá đã biến đổi về mùi và màu sắc như cá có mùi, màu sắc kém chất lượng nên mẹ cần tránh ăn cá chết, cá ươn thối hoặc cá thu bị nhiễm độc.
- Nếu mẹ bị nghén nặng không ăn được cá thu hãy bổ sung bằng viên dầu cá DHA dành riêng cho mẹ bầu cũng là giải pháp hoàn hảo để thai nhi phát triển trí não vượt trội.
- Mẹ có thể sử dụng Ngân hàng thực đơn dinh dưỡng để có thể đa dạng chế biến các món ăn từ cá thu như cá thu xốt cà chua, v...v...
Bên cạnh cá thu, mẹ cũng có thể tham khảo thêm cách nấu cháo cá chép cho bà bầu để bổ sung dinh dưỡng và thay đổi món ăn phù hợp từng giai đoạn thai kỳ.
Ngoài ra, mẹ có thể chọn một số món ăn được chế biến từ cá thu để thay đổi khẩu vị, không bị ngán. Các món ăn quen thuộc chế biến từ cá thu như cá kho, cá thu sốt cà chua, cá thu rán, cá thu nấu cháo, cá thu nấu canh. Khi nấu mẹ bầu nên giảm lượng gia vị để phù hợp với khẩu vị riêng của bàn thân và có bữa ăn ngon miệng, hấp thụ dưỡng chất dễ dàng nhất.
Trên đây bài viết vừa chia sẻ thông tin liên quan đến thắc mắc bà bầu ăn cá thu được không và những lợi ích cá thu mang lại cho phụ nữ mang thai. Do đó, mẹ bầu cần lưu ý liều lượng ăn cá thu hợp lý và cân đối với các thực phẩm khác để cân bằng các chất dinh dưỡng cần thiết.
Tham khảo thêm nhiều món ăn bổ dưỡng dành cho phụ nữ mang thai trong suốt thai kỳ hãy đăng ký tham gia ngay Chương trình Dinh dưỡng Mẹ và Bé để có thêm nhiều kiến thức bổ ích về dinh dưỡng.


