THAI NHI QUAY ĐẦU Ở TUẦN 30 CÓ SỚM KHÔNG? GIẢI ĐÁP TỪ CHUYÊN GIA

Bài viết được thẩm định bởi BS. Nguyễn Ngọc Sáng - Trưởng Module Thận – Niệu
Nguyên Trưởng Bộ môn Nhi – Đại học Y Dược Hải Phòng

Trong suốt quá trình mang thai, vị trí của thai nhi đóng vai trò quan trọng đối với sự phát triển của bé. Đặc biệt, khi thai nhi bắt đầu quay đầu là dấu hiệu cho thấy bé đang chuẩn bị ra đời. Nhiều mẹ bầu lo lắng không biết thai nhi quay đầu ở tuần 30 có quá sớm không.

Thông thường, thai nhi quay đầu vào khoảng tuần 34-35 với mẹ mang thai lần đầu và tuần 36-37 với mẹ đã sinh nở trước đó. Tuy nhiên, việc thai nhi quay đầu ở tuần 30 không phải là quá sớm và không đáng lo ngại. Mẹ bầu cần theo dõi và tham khảo ý kiến bác sĩ để đảm bảo sự phát triển khỏe mạnh của thai nhi và chuẩn bị tốt nhất cho quá trình sinh nở.

Hãy cùng Chương trình Dinh dưỡng Mẹ và Bé tìm hiểu ý nghĩa và tác động của việc quay đầu ở thời điểm này để đảm bảo mẹ bầu có một thai kỳ khỏe mạnh và an toàn. Việc quay đầu sớm hay muộn đều thuộc quy luật tự nhiên trong quá trình phát triển của thai nhi, vì vậy mẹ chỉ cần theo dõi đúng lịch và giữ tinh thần thoải mái.

Giải đáp của chuyên gia về thai nhi quay đầu ở tuần 30

1. Thai nhi quay đầu nghĩa là gì?

Thai nhi quay đầu là quá trình bé tự điều chỉnh vị trí trong bụng mẹ để chuẩn bị cho việc chào đời. Tư thế lý tưởng, còn gọi là ngôi thai thuận, đầu của bé sẽ hướng xuống âm đạo, trong khi mặt và thân trước áp vào lưng mẹ. Cột sống của thai nhi sẽ nằm đối diện với rốn của mẹ. Ở tư thế này, bé sẽ ra đời với khuôn mặt úp xuống khi sinh thường.

Gần đến thời điểm sinh, tử cung của mẹ bầu bắt đầu mở rộng và xuất hiện những cơn co thắt. Khi bé ở tư thế quay đầu đúng, quá trình ra đời sẽ trở nên an toàn và suôn sẻ hơn. Bé có thể dễ dàng vượt qua khung xương chậu của mẹ, giúp giảm bớt đau đớn và rủi ro cho mẹ trong quá trình chuyển dạ. Việc quay đầu đúng vị trí không chỉ hỗ trợ bé chào đời một cách an toàn mà còn giúp mẹ trải qua ca sinh ít đau đớn và biến chứng hơn.

Thai nhi quay đầu là quá trình bé điều chỉnh vị trí trong bụng mẹ trước khi ra đời

2. Thai nhi quay đầu ở thời điểm nào của thai kỳ?

Mỗi thai nhi có thời điểm quay đầu khác nhau, và điều này phụ thuộc vào số lần mẹ đã mang thai. Ở thời điểm thai nhi 30 tuần tuổi, nhiều bé đã bắt đầu có xu hướng di chuyển xuống thấp hơn nhưng vẫn còn đủ thời gian để xoay về đúng tư thế sinh.

• Mẹ mang thai lần đầu: Thai nhi thường quay đầu vào khoảng tuần thứ 34 hoặc 35.
• Mẹ mang thai lần thứ 2 hoặc nhiều hơn: Thai nhi có xu hướng quay đầu muộn hơn, khoảng tuần 36 hoặc 37.

Ngoài ra sẽ có những trường hợp thai nhi quay đầu sớm từ tuần thứ 28. Các chuyên gia khuyên rằng, vào khoảng tháng thứ 5 của thai kỳ, mẹ đã có thể kiểm tra xem thai nhi đã quay đầu về ngôi thuận hay chưa để có kế hoạch theo dõi và xử lý phù hợp. 

Thai nhi chỉ quay đầu một lần và duy trì vị trí này cho đến khi mẹ sinh. Thời điểm thai nhi quay đầu thường báo hiệu rằng bé đang chuẩn bị sẵn sàng cho việc chào đời.

3. Có phải thai nhi nào cũng quay đầu?

Thông thường, gần cuối kỳ sinh nở, thai nhi sẽ tự động quay đầu để chuẩn bị cho việc chào đời. Tuy nhiên, không phải tất cả thai nhi đều quay đầu đúng thời điểm hoặc thậm chí có thể không quay đầu, dẫn đến ngôi thai ngược, gây khó khăn cho quá trình sinh thường.

Việc xác định thời điểm thai nhi quay đầu và kiểu ngôi thai là rất quan trọng, giúp các mẹ bầu có sự chuẩn bị tốt nhất và lựa chọn phương pháp sinh phù hợp. Dưới đây là các kiểu ngôi thai thường gặp hiện nay.

3.1 Ngôi đầu

Ngôi đầu là tư thế phổ biến nhất, trong đó đầu của thai nhi hướng xuống âm đạo, mông hướng về phía ngực mẹ. Đây là tư thế thuận lợi nhất cho việc sinh thường, đặc biệt khi bé không quá nặng cân.

3.2 Ngôi mông

Ngôi mông là khi đầu thai nhi hướng lên trên, còn mông hướng xuống âm đạo. Đây là tư thế ngược và có thể gây khó khăn hơn cho việc sinh thường. Tùy thuộc vào kiểu ngôi mông, bác sĩ có thể khuyên mẹ chọn phương pháp sinh mổ hoặc sinh đường âm đạo.

3.3 Ngôi xiên hoặc ngôi ngang

Ngôi xiên hoặc ngôi ngang là khi lưng của thai nhi hướng xuống dưới, một bên bả vai có thể chạm “cửa ra”. Trong trường hợp này, bác sĩ có thể sờ thấy vai của bé khi khám. Do các bộ phận của bé ở vị trí này rất lớn, mẹ thường chỉ có thể sinh mổ.

4. Nguyên nhân thai nhi không quay đầu

Thực tế, có nhiều bà mẹ gặp tình trạng thai nhi 30 tuần chưa quay đầu, gây lo lắng về khả năng bé gặp vấn đề phát triển. Theo các bác sĩ sản phụ khoa, nguyên nhân thai nhi không quay đầu có thể do yếu tố từ mẹ hoặc thai nhi.

Nguyên nhân đến từ mẹ:

• Kích thước tử cung nhỏ: Khi tử cung nhỏ, không gian hạn chế khiến thai nhi khó điều chỉnh đầu.
• Hình dạng tử cung bất thường: Dị dạng tử cung, tử cung đôi, tử cung hai sừng hoặc có nhân xơ gây khó khăn cho thai nhi trong việc quay đầu.
• U xơ tử cung: U xơ tử cung làm hạn chế không gian trong tử cung.
• Đa thai: Mang đa thai làm giảm không gian và ảnh hưởng đến vị trí của từng thai nhi.
• Nhau thai tiền đạo: Nhau thai bám vào vị trí bất thường cản trở sự quay đầu của thai nhi.
• Tuổi tác: Thai phụ lớn tuổi có cơ địa yếu, ảnh hưởng đến khả năng quay đầu của thai nhi.
• Tiểu đường thai kỳ: Tiểu đường dẫn đến tình trạng nước ối tràn quá nhiều, làm thai nhi khó dịch chuyển.
• Thiếu nước ối: Không đủ không gian cho thai nhi di chuyển và quay đầu.
• Lạm dụng thuốc: Sử dụng thuốc trong thời gian dài có thể ảnh hưởng đến sự phát triển và chuyển động của thai nhi.
• U nang buồng trứng: Khối u nang chèn ép tử cung gây cản trở thai nhi quay đầu.
• Khung chậu hẹp: Sự bất tương xứng giữa khung chậu và kích thước thai nhi.

Nguyên nhân đến từ thai nhi:

• Đầu thai nhi lớn: Đầu quá to hoặc bị não úng thủy làm bé khó quay đầu.
• Dị tật: Thai nhi bị dị tật hoặc dị dạng.
• Suy dinh dưỡng: Thai nhi bị suy dinh dưỡng không đủ sức mạnh để quay đầu.
• Dây rốn ngắn hoặc quấn cổ: Dây rốn ngắn hoặc bị quấn cổ làm hạn chế chuyển động.
• Quay đầu muộn: Một số thai nhi có xu hướng quay đầu muộn hơn so với bình thường.

5. Thai nhi ở tuần 30 chưa quay đầu có làm sao không?

Mỗi thai nhi có thời gian quay đầu khác nhau, có bé quay đầu từ tuần 28, có bé lại đến tuần 36 hoặc 37 mới quay đầu. Nên khi bước sang giai đoạn thai nhi 31 tuần tuổi, một số bé vẫn chưa quay đầu nên mẹ chưa cần quá lo lắng. Do đó, nếu thai nhi ở tuần 30 vẫn chưa quay đầu, mẹ bầu không cần quá lo lắng. Hãy đảm bảo nghỉ ngơi, ăn uống đủ chất và theo dõi thêm trong 3-4 tuần tới. Nếu đến lúc đó thai nhi vẫn chưa quay đầu, mẹ nên đến gặp bác sĩ để được tư vấn.

Thông thường, việc thai nhi chưa quay đầu ít ảnh hưởng đến quá trình phát triển của bé. Tuy nhiên, khi gần đến giai đoạn sinh nở, nếu bé không quay đầu, nguy cơ bị mắc kẹt trong ngả âm đạo sẽ cao hơn và việc cung cấp oxy qua dây rốn sẽ gặp khó khăn. Nếu mẹ đã thử nhiều biện pháp mà bé vẫn chưa quay đầu, đừng quá lo lắng. Tham khảo thêm ý kiến bác sĩ để có sự chuẩn bị tốt nhất cho cuộc sinh sắp tới.

6. Mẹ bầu làm gì khi thai nhi tuần 30 chưa quay đầu?

Nếu thai nhi tuần 30 chưa quay đầu, mẹ bầu có thể thử áp dụng một số phương pháp dưới đây để hỗ trợ bé quay đầu đúng cách. Đến giai đoạn thai nhi 32 tuần tuổi, khả năng xoay đầu của bé vẫn còn rất linh hoạt nên các biện pháp hỗ trợ thường mang lại hiệu quả tốt.

6.1 Tập luyện thể dục

Để giúp thai nhi quay đầu thuận lợi, mẹ bầu nên dành ít nhất 20 phút mỗi ngày để đi bộ. Nếu thời tiết không thuận lợi, mẹ có thể ngồi trên một quả bóng mềm thay vì ghế để tăng cường sức đề kháng, thư giãn và hạn chế đau cơ bắp. Ngoài đi bộ, bơi lội và các bài tập thể dục trong nhà cũng có thể hỗ trợ bé quay đầu đúng hướng. Khi mẹ vận động tích cực, các chuyển động trong khung xương chậu sẽ kích thích thai nhi quay đầu xuống dưới.

Mẹ bầu nên đi bộ để bé dễ quay đầu

6.2 Các tư thế ngồi đúng

Đối với mẹ bầu làm việc văn phòng và phải ngồi nhiều, cần nghỉ giải lao thường xuyên và di chuyển xung quanh. Khi ngồi, mẹ nên kê một chiếc đệm hoặc gối nhỏ dưới hông để hông cao hơn đầu gối, giúp bé dễ quay đầu hơn.

6.3 Các tư thế nằm đúng

Mẹ bầu nên nằm nghiêng về bên trái thay vì nằm ngửa để giảm áp lực, dễ dàng lưu thông máu và oxy. Tư thế này cũng giúp bé xoay chuyển dễ dàng hơn. Tránh đặt chân lên cao khi nằm ngửa vì có thể làm bé xoay sai tư thế, kéo dài quá trình chuyển dạ và gây đau lưng dữ dội.

Mẹ bầu nên nằm nghiêng về bên trái để bé dễ quay đầu

6.4 Trò chuyện và cho bé nghe nhạc

Ở tuần 30, thính giác của thai nhi đã phát triển tốt. Mẹ có thể áp tai nghe hoặc loa vào phần bụng dưới để bé nghe nhạc và trò chuyện với bé mỗi ngày. Bé sẽ phản ứng với âm thanh và dần di chuyển xuống nơi phát ra tiếng động. Đây là một cách hiệu quả để khuyến khích bé quay đầu.

Trò chuyện và cho bé nghe nhạc để bé dễ quay đầu

6.5 Kiểm tra sức khỏe thường xuyên

Nếu đã thử nhiều biện pháp nhưng thai nhi vẫn chưa quay đầu, mẹ bầu nên đến gặp bác sĩ để được hỗ trợ kịp thời. Bác sĩ có thể sử dụng lực lên vùng bụng để giúp bé xoay đúng vị trí và hướng dẫn một số bài tập chuyên dụng.

Kiểm tra sức khỏe định kỳ để được hỗ trợ kịp thời

Những biện pháp này sẽ giúp mẹ bầu hỗ trợ thai nhi quay đầu đúng vị trí, đảm bảo một thai kỳ khỏe mạnh và an toàn cho cả mẹ và bé.

Việc thai nhi quay đầu ở tuần 30 không phải là dấu hiệu đáng lo ngại và thường không ảnh hưởng đến sức khỏe của thai nhi. Mẹ bầu cần theo dõi và tham khảo ý kiến bác sĩ để có hướng xử lý phù hợp, đảm bảo một thai kỳ an toàn và khỏe mạnh. Chương trình Dinh dưỡng Mẹ và Bé luôn đồng hành cùng mẹ trên hành trình phía trước. Chúc mẹ và mẹ luôn khỏe mạnh!