Bà bầu ăn ốc được không? Các loại ốc ăn được khi mang thai
Bài viết được thẩm định bởi TS.BS. Dương Lan Dung - Phó Trưởng phòng Đào tạo, Nguyên Phó Trưởng phòng Nghiên cứu khoa học - Bệnh viện Phụ sản Trung ương.
Bầu ăn ốc được không luôn là câu hỏi được nhiều mẹ bầu quan tâm, đặc biệt khi ốc là món ăn được nhiều người ưa thích. Tuy nhiên, trong thai kỳ, việc lựa chọn thực phẩm an toàn và phù hợp là vô cùng quan trọng để bảo vệ sức khỏe của cả mẹ và bé. Trong bài viết này, chúng ta sẽ cùng tìm hiểu bầu được ăn ốc không, những lợi ích và lưu ý khi ăn ốc trong thai kỳ, giúp mẹ bầu có sự lựa chọn đúng đắn.
1. Bà bầu ăn ốc được không?
Mẹ bầu có thể ăn ốc, vì thịt ốc giàu giá trị dinh dưỡng cung cấp canxi, sắt và protein giúp bổ máu và tăng cường miễn dịch cho mẹ và thai nhi khỏe mạnh. Nhưng mẹ nên ăn ốc với lượng vừa phải (1-2 lần/tuần), không quá nhiều và khi ăn nên đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm, nấu chín kỹ nhằm đảm bảo sức khỏe của mẹ và bé.
Vậy bầu 3 tháng đầu ăn ốc được không? Trong giai đoạn mang thai 3 tháng đầu tiên bà bầu không nên ăn ốc vì:
- Dễ gặp phải kích thích buồn nôn và nôn: Trong thời gian 3 tháng đầu tiên cơ thể mẹ bầu có rất nhiều thay đổi và thường gặp phải tình trạng ốm nghén. Khi ăn ốc có mùi tanh nên rất dễ khiến mẹ bị nôn ói. Điều này làm mẹ bầu cảm thấy khó chịu, mệt mỏi và giảm các giác muốn ăn.
- Khả năng bị dị ứng: Những mẹ bầu trong giai đoạn 3 tháng đầu có sự thay đổi về hormone như βHCG, Progesterone, estrogen… Điều đó sẽ ảnh hưởng đến nhịp sinh học và khả năng miễn dịch của mẹ bầu. Nên nếu mẹ ăn ốc có nguy cơ gặp phải dị ứng với những biểu hiện như là buồn nôn, đau bụng, ngứa ngáy, nổi mề đay, tiêu chảy chóng mặt,…
- Ngộ độc thực phẩm: Trong ốc có rất nhiều loài sống ký sinh như là vi khuẩn Listeria, sán lá gan, sán lá phổi… Nếu như mẹ bầu ăn ốc không được chế biến chín kỹ sẽ bị ngộ độc thực phẩm. Ngoài ra giai đoạn đầu mang thai thì thai nhi mới được hình thành nên có khả năng gây nguy cơ sảy thai.
Có bầu ăn ốc được không?
Vậy nên sau 3 tháng mang bầu, mẹ bầu có thể ăn 1 vài loại ốc nhưng vẫn cần tuân thủ 1 số nguyên tắc an toàn. Vì từ tháng thứ ba cho đến khi sinh, nhu cầu về năng lượng và các chất dinh dưỡng của thai phụ tăng lên rất nhiều. Trong Đông y, thịt ốc vị ngọt, tính hàn, có tác dụng chữa được một số bệnh như phù thũng, bệnh gan, vàng da, nhiễm trùng, trĩ... Ốc là phương thuốc phục hồi sức khỏe nhanh chóng, giúp khí huyết lưu thông.
Ngoài ốc, nhiều mẹ cũng băn khoăn bà bầu có nên ăn hải sản không, vì các thực phẩm từ biển đều cần được chế biến đúng cách để đảm bảo an toàn cho thai kỳ.
2. Giá trị dinh dưỡng có trong ốc
Bầu có ăn được ốc không? Mẹ bầu ăn ốc được nhưng tùy vào loại ốc và chi nên ăn lượng ít thôi mẹ nhé. Do khi mang thai, cơ thể bà mẹ thiếu vi chất nói chung nên thường có cảm giác thèm ăn ốc. Nước chấm ốc lại có vị chua, cay, ngọt rất dễ ăn và ăn không gây ngán như các đồ ăn khác, nên ốc phù hợp cho mẹ bầu.
- Magie: Trong ốc nhiều Magie, đáp ứng được khoảng 68% nhu cầu được các chuyên gia dinh dưỡng khuyến nghị mẹ bầu nên bổ sung. Magie đóng vai trò quan trọng khi hỗ trợ chuyển hóa năng lượng cơ thể, giúp cho xương và răng của mẹ được chắc khỏe và em bé phát triển tốt hơn.
- Vitamin E: Trong ốc còn cung cấp nhiều Vitamin E cho cơ thể mẹ bầu. Vitamin E sẽ tham gia vào chuyển hóa Vitamin K, tổng hợp, bảo vệ các tế bào chống lại những gốc tự do.
- Selen: Ốc chính là nguồn bổ sung Selen tự nhiên cho mẹ bầu. Đây là chất tham gia hỗ trợ và tăng cường khả năng miễn dịch, hệ thống nội tiết để giảm nguy cơ mắc các bệnh lý như tim mạch, viêm khớp dạng thấp, nhiễm trùng tái phát…
- Phốt Pho: Với một khẩu phần 100g ốc bươu chứa khoảng 200mg Phospho. Chất nàycó ý nghĩa quan trọng với cơ thể mẹ bầu khi tham gia hỗ trợ chuyển hóa năng lượng, điều hòa dinh dưỡng và duy trì mật độ xương.
- Protein (chất đạm): Ốc là một nguồn cung cấp protein rất dồi dào và dễ hấp thu cho mẹ bầu. Như trong 100g ốc bươu sẽ có khoảng 11,1g protein, dưỡng chất này đóng vai trò cực kỳ quan trọng trong việc xây dựng, sửa chữa các tế bào, mô và cơ bắp, đặc biệt thiết yếu cho sự phát triển vượt trội của thai nhi trong bụng mẹ.
- Axit béo omega-3: Trong ốc có chứa lượng đáng kể axit béo Omega-3. Đây là loại axit béo không bão hòa đa không thể thiếu, đóng vai trò then chốt trong quá trình hoàn thiện và phát triển não bộ cùng hệ thống thần kinh của bé yêu.
Nếu mẹ đang quan tâm đến các loại hải sản giàu kẽm và đạm, có thể tham khảo thêm bầu ăn hàu được không để lựa chọn thực phẩm phù hợp hơn cho thực đơn thai kỳ.
Ốc cung cấp nhiều chất dinh dưỡng, vậy có thai ăn ốc được không?
3. Rủi ro của việc ăn ốc khi mang thai
Bên cạnh những lợi ích dinh dưỡng mà ốc mang lại, mẹ bầu cũng cần hết sức cẩn trọng với các rủi ro khi ăn ốc trong thai kỳ. Việc không hiểu rõ hoặc chế biến sai cách có thể gây ra những ảnh hưởng không mong muốn đến sức khỏe của cả mẹ và bé như:
- Nguy cơ nhiễm khuẩn và ký sinh trùng: Ốc sống trong môi trường tự nhiên, có thể chứa nhiều vi khuẩn, virus và ký sinh trùng. Nếu không được làm sạch kỹ và chế biến chín hoàn toàn, các tác nhân này có thể xâm nhập vào cơ thể mẹ, gây ngộ độc thực phẩm với các triệu chứng như tiêu chảy, nôn mửa nghiêm trọng. Đặc biệt, trong thai kỳ, hệ miễn dịch của mẹ bầu suy yếu, khiến cơ thể dễ bị ảnh hưởng hơn và tiềm ẩn nguy hiểm cho thai nhi.
- Ô nhiễm hóa chất và kim loại nặng: Ốc ở vùng nước ô nhiễm có thể tích tụ các chất độc hại như chì, thủy ngân, cadmium. Ăn ốc nhiễm độc kéo dài có thể gây hại đến sự phát triển thần kinh của thai nhi và ảnh hưởng xấu đến sức khỏe của mẹ.
- Gây dị ứng: Một số bà bầu có thể bị dị ứng với ốc đặc biệt với ốc biển có độc tố tự nhiên nếu ăn sai mùa, với các triệu chứng như ngứa, phát ban, sưng phù, buồn nôn, đau bụng hoặc khó thở. Phản ứng dị ứng nghiêm trọng cần được cấp cứu ngay lập tức vì có thể nguy hiểm đến tính mạng của cả mẹ và bé.
Vì những lý do trên, nếu mẹ bầu muốn ăn ốc, hãy luôn cân nhắc kỹ lưỡng và tham khảo ý kiến bác sĩ chuyên khoa hoặc chuyên gia dinh dưỡng. Khi ăn, cần chọn ốc có nguồn gốc rõ ràng, tươi sống và đặc biệt phải chế biến thật kỹ lưỡng, nấu chín hoàn toàn để giảm thiểu mọi rủi ro và đảm bảo an toàn tối đa cho thai kỳ của mình nhé.
Những mẹ yêu thích các món hải sản cũng nên tìm hiểu thêm bầu ăn mực được không để cân nhắc kỹ về độ an toàn và cách chế biến trong thai kỳ.
Mẹ bầu cần cân nhắc kỹ giữa lợi ích dinh dưỡng và rủi ro khi ăn ốc trong thai kỳ
4. Gợi ý các loại ốc mà bà bầu có thể ăn trong thai kỳ
Để giải tỏa nỗi băn khoăn rằng bầu có được ăn ốc không và tận dụng tối đa những giá trị dinh dưỡng của ốc, các bà mẹ có thể ưu tiên một số loại ốc phổ biến, an toàn và dễ chế biến. Tuy nhiên, dù là loại ốc nào, mẹ cũng cần đảm bảo nguồn gốc rõ ràng và chế biến thật kỹ lưỡng nhé.
- Ốc len: Đây là lựa chọn tuyệt vời cho mẹ bầu bởi đặc tính ít nhiễm độc và dễ tiêu hóa. Ốc len cung cấp dồi dào protein và nhiều khoáng chất cần thiết, hỗ trợ quá trình phát triển khỏe mạnh của thai nhi.
- Ốc bươu: Với lớp vỏ dày và cứng cáp, ốc bươu được bảo vệ tốt hơn khỏi các yếu tố môi trường bên ngoài. Loại ốc này không chỉ là nguồn protein chất lượng cao mà còn chứa nhiều axit amin và Omega-3 quan trọng cho sự phát triển toàn diện của bé.
- Ốc hương: Ốc hương nổi bật với hàm lượng protein cao nhưng lại rất ít chất béo, phù hợp cho mẹ bầu không muốn tăng cân quá nhiều. Loại ốc này còn cung cấp một lượng lớn kẽm và sắt - những khoáng chất thiết yếu giúp tăng cường năng lượng cho mẹ và hỗ trợ bé yêu phát triển khỏe mạnh.
Ngoài ốc, nhiều mẹ cũng muốn đổi món với các loại hải sản khác và tự hỏi bầu có nên ăn cua không, do cua cũng là nguồn dinh dưỡng giàu canxi và đạm.
Ốc hương chứa nhiều protein và ít chất béo, là lựa chọn phù hợp cho mẹ bầu
>>> Xem thêm: Các loại ốc bà bầu không nên ăn trong thai kỳ
5. Những lưu ý của chuyên gia khi ăn ốc mẹ bầu nên tham khảo
Để đảm bảo an toàn và tận dụng tối đa giá trị dinh dưỡng của ốc mà không ảnh hưởng đến sức khỏe thai kỳ, mẹ bầu cần ghi nhớ một số lưu ý quan trọng dưới đây. Tuân thủ đúng cách sẽ giúp mẹ an tâm thưởng thức món ốc yêu thích.
- Đảm bảo vệ sinh và chế biến kỹ lưỡng: Ốc thường chứa nhiều ký sinh trùng và vi khuẩn nguy hiểm. Do đó, hãy chọn ốc tươi sống, ngâm rửa thật sạch và nấu chín hoàn toàn để tiêu diệt mọi mầm bệnh. Tuyệt đối không ăn ốc tái, ốc sống hoặc ốc đã chết.
- Cách làm sạch ốc hiệu quả: Để loại bỏ chất bẩn và nhớt, ngâm ốc trong nước muối pha loãng, nước vo gạo hoặc nước giấm khoảng 2-3 tiếng. Có thể thêm ớt hoặc một ít kim loại vào nước ngâm để ốc nhả chất bẩn nhanh hơn. Tránh ngâm quá lâu làm ốc bị gầy hoặc chết.
- Nấu chín kỹ (luộc,hấp, xào, nướng,..) tuyệt đối không ăn gỏi hoặc tái
- Kiểm soát tần suất và lượng ăn phù hợp: Ốc có tính hàn và hàm lượng protein cao, nên ăn quá nhiều có thể gây rối loạn tiêu hóa. Mẹ bầu chỉ nên ăn 1 - 2 lần mỗi tuần, mỗi lần không quá 200g.
- Tránh các bộ phận không an toàn: Tuyệt đối không ăn đuôi ốc, vì đây là phần chứa các chất bẩn, nhiều ấu trùng và độc tố có thể gây hại cho sức khỏe mẹ bầu và thai nhi.
- Mẹ bầu nên tránh ăn ốc trong những trường hợp sau: mẹ có tiền sử dị ứng hải sản, mẹ đang bị tiêu chảy, rối loạn tiêu hóa, nghi ngờ ốc không đảm bảo vệ sinh hoặc nguồn nước bị ô nhiễm.
Với những mẹ thích các món cao cấp hơn, việc tìm hiểu bầu ăn bào ngư được không cũng quan trọng vì bào ngư tuy bổ nhưng cần chọn loại an toàn và chế biến kỹ tương tự như ốc.
Vệ sinh sạch và chế biến kỹ lưỡng vì ốc dễ chứa ký sinh trùng và vi khuẩn
Hy vọng thông tin bài viết mà Chương trình Dinh dưỡng Mẹ và Bé vừa chia sẻ đã giúp trả lời được câu hỏi mẹ bầu ăn ốc được không. Và khi bổ sung ốc vào thực đơn ăn mẹ nên lưu ý những vấn đề quan trọng gì để không ảnh hưởng tới mẹ và thai nhi. Chúc mẹ và bé luôn khỏe mạnh nhé!
*Để có thể nhận được thêm những lời khuyên chi tiết phù hợp với tình trạng sức khỏe cho mẹ và bé, bạn hãy tư vấn thêm các bác sĩ, chuyên gia dinh dưỡng ở các cơ sở y tế gần nhất.
Theo dõi Fanpage Dinh dưỡng Mẹ và Bé bằng cách bấm “Thích Trang” để cập nhật kiến thức bổ ích cho mẹ và bé.


